2022
Năm điều Kitô hữu không nên làm vào Giáng sinh
Năm điều Kitô hữu không nên làm vào Giáng sinh
Dĩ nhiên đây là ‘thời gian tuyệt vời nhất trong năm’, nhưng đừng quên ý nghĩa thật sự của nó
Ôi, Giáng sinh! “Thời gian tuyệt vời nhất trong năm”.
Thời gian để xum họp với gia đình và gặp gỡ bạn bè, và với nụ cười trên mặt chúng ta giả vờ không quan tâm ai nhận được món quà tốt nhất và người thân nào của chúng ta thực sự cần nghỉ uống.
Thời gian để treo kim tuyến và đồ trang trí lên cây Noel, và là thời gian để từ bỏ hy vọng đánh mất 10 bảng cuối cùng trong năm nay.
Thật là một mùa tràn ngập niềm vui!
Vấn đề quan trọng ở đây đó là chúng ta hiểu như thế nào về Giáng sinh.
Tuy nhiên, đối với Kitô hữu có một số điều cụ thể chúng ta không thể làm nếu muốn thật sự tôn vinh và đi theo người mà chúng ta nói chúng mừng kỷ niệm trong mùa này.
Do đó tôi xin nêu lên 5 điều mà Kitô hữu không nên làm vào dịp Giáng sinh.
5) Quên những người thiếu ăn
Chúa Giêsu từng nói khi chúng ta cho người đói ăn là chúng ta đang cho ngài ăn.
Có người nào trong chúng ta muốn đoán biết nó có ý nghĩa gì khi chúng ta làm ngơ người đói không?
Thế còn quên những trẻ em đói khổ và gia đình của các em khi chúng ta vứt thịt ăn còn thừa trong đĩa vào ngày Giáng sinh vào thùng rác thì sao?
Có lẽ chúng ta cần thay đổi tên gọi của mùa này thành Gluttonousmas chăng? Rất nhiều quà, rất nhiều thức ăn, nhưng lại thiếu quan tâm đến những người cần giúp đỡ.
4) Quên người vô gia cư
Một trong những sự kiện chính trong lịch sử Kitô hữu kỷ niệm là sự kiện Chúa Giêsu gần như sinh ra trên đường phố Bethlehem.
Khi trình bày câu chuyện Giáng sinh chúng ta nói người chủ quán trọ bảo các ngài dùng máng cỏ nhưng Kinh Thánh không nói như thế. Quán trọ không có phòng, khiến cho Mẹ Maria phải đặt đứa con mới sinh của mình trong một cái máng ăn hôi thối.
Vào đêm đó các ngài không có chỗ nương thân.
Trong suốt đời mình, Chúa Giêsu không có nơi để gối đầu khi đi rao giảng.
Thời gian này trong năm chúng ta kỷ niệm một người vô gia cư.
Hành động của chúng ta, những nơi chúng ta tiêu tiền có thể hiện điều đó không?
3) Làm ngơ thông điệp kêu gọi chống lại thế lực bạo ngược
Đức Maria và Thánh Giuse cùng gia đình đã phải rời khỏi quê hương vì Vua Hêrôđê đã thẳng tay dùng quyền hành loại bỏ những gì ông cho là mối đe dọa đối với quyền lực của mình.
Tôi có thể đảm bảo với các bạn hai điều: Một là trong nhà nơi Chúa Giêsu lớn lên, chuyện kể lý do các ngài phải trốn sang Ai Cập và những cái chết vô nghĩa do nhà cầm quyền gây ra cho các gia đình khác được kể lại không biết bao nhiêu lần. Hai là trong lời giáo huấn Đức Giêsu nhấn mạnh sự lạm quyền và ngài luôn sẵn sàng đương đầu với việc này không phải là ngẫu nhiên.
Giáng sinh là thời gian kêu gọi Kitô hữu tái cam kết chống lại những kẻ lạm quyền.
2) Quên những người không có quà
Nếu anh có hai áo choàng, hãy cho người khác một cái.
Khi loan báo Chúa Giêsu đến, Gioan Tẩy Giả nói cho chúng ta biết Chúa yêu cầu chúng ta điều gì. Áo choàng chỉ là một ví dụ.
Nếu anh có hai món quà Giáng sinh, hãy cho người khác một cái.
1) Nhầm ngày lễ tôn giáo với ngày lễ thế tục
Có thể ngày 25-12 được chọn làm ngày kỷ niệm sinh nhật Chúa Giêsu nhằm tranh đua hay thậm chí kế tục các tín đồ ngoại giáo tổ chức lễ hội mừng thần Saturn, họ trang trí lễ hội bằng cây thường xanh, tặng quà và tổ chức tiệc tùng linh đình.
Tại sao việc làm đó có vẻ quen thuộc như thế?
Tôi đưa ra điều này để nói lên một vấn đề đơn giản.
Nhiều vấn đề về “Cuộc chiến Giáng sinh” của chúng ta sẽ được giải quyết thỏa đáng nếu chúng ta thừa nhận có hai lễ mừng Giáng sinh mỗi năm.
Một lễ mang tính tôn giáo còn một lễ thì không.
Phần lớn bài viết này thực sự chỉ ra những vấn đề xảy ra khi chúng ta kết hợp chúng lại.
Vì thế xin đừng làm như thế nữa.
(UCAN 19.12.2014/ Patheos)
2022
Hoàn thiện nhân cách – Nhận lỗi giúp xây dựng hạnh phúc gia
Hoàn thiện nhân cách – Nhận lỗi giúp xây dựng hạnh phúc gia
HỌC LÀM NGƯỜI TRƯỞNG THÀNH NHÂN CÁCH – BÀI 74
- LỜI CHÚA :“Bấy giờ anh ta hồi tâm và tự nhủ : “Biết bao nhiêu người làm công cho cha ta được cơm dư gạo thừa, mà ta ở đây lại chết đói ! Thôi, ta đứng lên, đi về cùng cha và thưa với người : “Thưa cha, con thật đắc tội với Trời và với cha, chẳng còn đáng gọi là con cha nữa. Xin coi con như một người làm công cho cha vậy”.Thế rồi anh ta đứng lên đi về cùng cha. Anh ta còn ở đằng xa, thì người cha đã trông thấy. Ông chạnh lòng thương, chạy ra ôm cổ anh ta và hôn lấy hôn để (Lc 15,17-20).
- CÂU CHUYỆN : KHIÊM TỐN NHẬN LỖI VÀ TRÁNH ĐỔ LỖI THA NHÂN
Có hai anh bạn thân là Long và Tâm ở gần nhà nhau. Một hôm, Long qua thăm nhà Tâm, thấy bầu khí gia đình thật an vui, vợ chồng con cái sống vui tươi chan hoà hạnh phúc liền hỏi bạn : “Sao tôi thấy mọi người nhà anh ai cũng nói chuyện vui vẻ và sống thỏai mái. Còn trong nhà tôi thì bầu khí lúc nào cũng căng thẳng, vợ chồng cứ năm ba bữa lại có chuyện cãi lộn to tiếng với nhau. Anh có phép thuật gì hay xin chỉ cho tôi với”. Anh Tâm trả lời : “Chẳng có phép thuật gì đâu ! Đó là do vợ chồng nhà tôi ai cũng nghĩ mình không hòan hảo, đang khi vợ chồng anh ai cũng cho mình là phải là đúng, nên hay tranh cãi đổ lỗi cho nhau, làm cho bầu khi gia đình luôn căng thẳng như vậy”. Rồi anh giải thích : “Này nhé : Giả dụ một hôm vợ anh khi dọn bữa điểm tâm đã để tách cà phê sát mép bàn, khiến anh vô ý chạm phải rơi xuống đất bể tan. Trước sự cố này anh liền trách vợ : “Tại em để tách cà phê gần mép bàn khiến anh đụng phải ? Sao em lại không để vào giữa bàn ăn ?”. Vợ anh cãi lại : “Từ trước đến nay em vẫn để như vậy mà đâu có sao. Tại hôm nay anh hậu đậu đụng vào nên mới làm nó bị rơi bể chứ. Sao anh lại trách em ?”.
Vì hai vợ chồng anh ai cũng nghĩ mình phải nên không nhận lỗi và luôn đổ lỗi cho ngừơi khác. Nếu là gia đình tôi, khi chẳng may gặp sự cố như vậy, tôi sẽ nói thế này : “Sao hôm nay anh thật tệ vì sáng sớm đã đụng làm bể tách cà phê. Thôi cho anh xin lỗi nghe em”. Khi ấy vợ tôi cũng trả lời : “Thực ra không thể trách anh được. Cũng tại em đã vô ý để tách cà phê gần bên mép bàn nên anh mới chạm phải làm nó bị rơi bể. Lần sau em sẽ rút kinh nghiệm để tách cà phê gần vào phía trong. Cho em xin lỗi”. Vì hai người đều tự nhận lỗi về mình và không đổ lỗi cho nhau, nên bầu khí gia đình lúc nào cũng bình an vui vẻ.
- SUY NIỆM :
1) Hãy khiêm tốn nhận lỗi :
Khi xảy ra đụng chạm tranh cãi, nếu biết khiêm tốn nhận lỗi sẽ giải quyết được nhiều rắc rối. Chỉ cần một lời nhận lỗi là có thể chuyển họa thành phúc. Thế thì tại sao chúng ta lại không nhận lỗi để sớm giải quyết tranh chấp, thay vì để sự căng thẳng ngày một leo thang ? Rào cản khiến chúng ta khó nhận lỗi chính là tự ái cao thể hiện qua thái độ không nhận lỗi mà luôn đổ lỗi cho người khác.
2) Cần tập thói quen nói lời xin lỗi :
a- Tại sao phải tập ? : Bởi vì có nhiều điều nghe thì dễ nhưng lại khó thực hiện, nên phải tập cho thành thói quen tốt. Phải tập “nói lời xin lỗi” để tạo sự thông cảm với nhau, để dẹp bớt tính tự phụ. Khi lỡ làm cho ai buồn phiền thì chúng ta hãy can đảm nói lời xin lỗi : “Xin lỗi anh, tôi đã làm cho anh buồn”. Như vậy, sự nặng nề căng thẳng sẽ biến mất và thay thế bằng bầu khí nhẹ nhàng hòa hợp.
b- Cần nói lời xin lỗi càng sớm càng tốt : Thông thường, bạn nên xin lỗi trực diện “mặt đối mặt”. Tuy nhiên khi cần cũng có thể dùng cách gọi điện thoại, nhắn tin, gởi hoa… Khi nhận được lời xin lỗi chân thành của bạn, người bị tổn thương sẽ cảm thấy cơn buồn giận giảm đi rất nhiều.
c- Chân thành lắng nghe : Bạn đã làm điều lỗi với “đối phương”, nay bạn chịu nhận lỗi và chân thành lắng nghe lời trách móc của họ cũng là phải lẽ. Hãy cứ để “đối phương” nói ra hết những suy nghĩ, bực bội oán hờn và hy vọng sau đó quan hệ hai bên sẽ sớm trở lại như cũ.
d- Dục tốc bất đạt : Thật là khó để bắt “đối phương” tha lỗi cho bạn ngay, vì nó còn tùy thuộc vào việc họ cảm thấy bị thiệt nhiều hay ít. Cần có thời gian để cơn giận nguôi đi thì họ mới dễ dàng bỏ qua lỗi lầm cho bạn. Không nên đòi họ phải tha ngay khi lòng họ chưa sẵn sàng làm điều này.
e- Cần khắc phục hậu quả : Nhận lỗi mà thôi chưa đủ : quan trọng nhất là bạn phải quyết tâm khắc phục hậu quảkhông tốt do mình gây ra. Đây là điều kiện để “đối phương” dễ dàng bỏ qua lỗi lầm cho bạn
- SINH HOẠT :
Bạn sẽ làm gì để tập thành thói quen nói lời “xin lỗi”, nếu chẳng may bạn xúc phạm bằng lời nói hay việc làm khiến tha nhân buồn lòng ?
- LỜI CẦU :
Lạy Chúa Giê-su. Xin giúp chúng con biết khiêm nhường tự hạ để sẵn sàng mở miệng xin lỗi nhau mỗi khi xảy ra sự cố không hay trong gia đình. Nhờ đó chúng con sẽ có thể luôn sống an vui hoà hợp và chan hoà hạnh phúc.- AMEN.
LM ĐAN VINH – HHTM
2022
Metanoia và lời kêu gọi đổi mới tâm thần
METANOIA VÀ LỜI KÊU GỌI ĐỔI MỚI TÂM THẦN
Đức Hữu
Khi Chúa Giêsu rao giảng Nước Trời, điều kiện căn bản và duy nhất để đón nhận đó là sám hối. “Sám hối vì nước trời đã gần đến”. Chữ Sám hối trong Kinh Thánh có nghĩa rất là sâu và trọn vẹn. Sám hối không phải chỉ là xưng tội như một sự tẩy rửa định kỳ, cũng không phải là gồng lên để thay đổi nếp sống sai trái của mình. Sâu xa hơn hết đó là thay đổi não trạng, thay đổi tinh thần. Sám hối trong Kinh Thánh là Metanoia. Meta – Lật ngược lại; noia – Tinh thần của mình. Khi để cho Chúa Thánh Thần thay đổi tinh thần, não trạng, cách suy nghĩ quen thuộc của mình, lúc ấy ta mới có thể nhận ra nước trời.
Trong Tin Mừng, chúng ta dễ một sự đảo ngược với lại cách suy nghĩ, đảo ngược lại với giá trị, đảo ngược lại với cách mà chúng ta vẫn hay phán đoán và nhận định. Nếu không tinh ý, chúng ta không thể nhận ra. Con người nhiều khi tưởng điều Chúa dạy cũng giống với cách suy nghĩ bình thường của mình. Chỉ khi nào biết suy nghĩ, cầu nguyện xin ơn Chúa Thánh Thần, chúng ta mới khám phá ra những điều hay điều phải.
Sứ điệp của Nước Trời trong bầu không khí Mùa Vọng tuần thứ III tiếp tục là lời kêu mời sám hối tỉnh thức vì Chúa đến bất ngờ, không giống với suy nghĩ của chúng ta. Con người thời công nghệ có thể đo đạc, tính toán những biến cố thiên văn một cách tương đối chính xác, nhưng giờ Chúa đến, hẳn là không một phàm nhân nào có thể tiên đoán được. Lời Chúa hôm nay cho thấy Chúa đến không chỉ bất ngờ về phương diện thời gian mà không gian Chúa đến cũng bất ngờ luôn. Chúa đến không phải ở nơi đền đài, không phải ở nơi xa hoa, không phải ở nơi cao trọng, cũng không phải là đền thờ mà là sa mạc đồng khô cỏ cháy, là vùng đất hoang.
Nơi Chúa đến là vậy đó. Việc của những người nghênh đón là làm cho nơi ấy tưng bừng nở hoa và hãy hân hoan nhảy múa reo hò. Vùng đất hoang là nơi mà có lẽ không ai ngờ tới. Nào ai ngờ ơn Cứu độ của Chúa lại được thực thi một cách trọn vẹn tạ nơi mà con người lãng quên. Gioan Tẩy giả là một người mà Đức Giêsu nói “Trong số phàm nhân đã lọt lòng mẹ, chưa từng có ai cao trọng hơn ông Gio-an Tẩy Giả”. (Mt 11,11). Đàng khác, Kinh Thánh cũng nói về Gioan: Này Ta sai sứ giả của Ta đến dọn đường trước mặt Ta (Ml 3,1). Ấy thế mà con người cao cả và trọng vọng như vậy, con người được Chúa sai đến cũng vẫn phải metanoia, vẫn phải thay đổi não trạng, thay đổi tinh thần, thay đổi cách nghĩ để có thể nhận ra Nước Trời đã đến.
Gioan Tẩy giả rao giảng Đức Giêsu là Đấng Mêsia được sai đến; nhưng cuối cùng ông cũng phải bị nhốt trong tù, và phải chết vì sự nhu nhược của Hêrôđê[1]. Cuộc đời của Gioan là một cuộc đời trái ngang. Ông hết lời rao giảng về một Đấng quyền năng, nhưng rồi cuối cùng, quyền năng chưa thấy mà chính mình đang bị tù tội. Đúng là một sự phi lý với lý trí phàm nhân. Chính vì không thấy được sự oai hùng như mong đợi về một Đấng Mêsia, Gioan phải sai môn đệ đến hỏi Chúa Giêsu: “Thầy có phải là Đấng phải đến chăng, hay chúng tôi còn phải đợi Đấng nào khác?”(Mt 11,3). Gioan vẫn nghĩ Chúa Giêsu phải làm điều gì đó oai hùng, kinh thiên động địa. Tuy nhiên, Đức Giêsu có một câu trả lời hoàn toàn không như họ mong đợi: “Hãy về thuật lại cho Gioan những gì các ông nghe và thấy: người mù được thấy, người què đi được, người phong hủi được khỏi, người điếc được nghe, người chết sống lại, và tin mừng được loan báo cho kẻ nghèo khó; và phúc cho ai không vấp ngã vì Ta” (Mt 11,4). Kẻ cùi, kẻ mù, kẻ què, kẻ câm điếc đó là sa mạc, là đồng khô cỏ cháy và điều Đức Giêsu muốn đó là hãy làm cho sa mạc nở hoa. Không ai khác, chính Gioan Tẩy Giả cũng phải lật lại cái suy nghĩ của mình để có thể sám hối và đón nhận Nước Trời.
Chúng ta, những người Kitô hữu cũng nhìn lại lối và cách mà chúng ta chờ đợi chúa đến. Tuy nhiên, một cách thẳng thắn để đánh giá vấn đề, có một thói quen xấu ăn sâu vào trong tâm trạng khảm của mỗi người: Đó là thói quen “nhìn ngang”. Điều này nghĩa là chúng ta chỉ biết nhìn anh chị em của mình trong một sự so sánh. Thấy ai hơn mình ta vẫn dễ sinh lòng ghen tương. Thấy ai thua mình, một cách nào đó sâu xa, ta vẫn có một chút thương, nhưng là thương với một tấm lòng thương hại. Chữ thương hại bao hàm trong đó một chút tự hào và quy về bản thân. Câu hỏi mà Gioan kêu môn đệ hỏi Chúa Giêsu hàm chứa một tư tưởng kiểu: “Tôi đã rao giảng rồi, tôi đã chuẩn bị rồi mà không thấy Chúa quyền năng chi hết. Tôi rao giảng về vậy tại sao tôi lại phải ở tù thế này? Tại sao những điều tôi rao giảng lại cảm thấy như không đúng nữa?” Đó là lối quy vào mình để rồi nhìn ngang để so sánh, để hơn thua. Đó là một cám dỗ trong hành trình làm Kitô hữu của chúng ta. Một khi cái tôi vẫn là trung tâm của thế giới, cái tôi là cái rốn của vũ trụ thì “chưa ăn thua”. Là Kitô hữu, ta phải để Metanoia lật lại suy nghĩ của mình, lật lại não trạng của mình để thấy Chúa; thấy cách làm việc của Chúa, thấy tình thương của Chúa. Sống đời nhân chứng không được phép quy về cái tôi mà là quy về Chúa. Nếu ta nhìn những người đau khổ, những người nghèo ta phải nghiệm ra sa mạc đồng khô cỏ cháy, và từ đó Chúa sẽ tưới gội để sa mạc nở hoa qua ước mong sao Chúa thương họ, Chúa cứu họ. Thương người khác không phải một qua một chút thương hạt nhưng thực chất đó là sự tự hào về bản thân. Nhìn ra những điều những người cao cả tốt đẹp để ta biết tạ ơn Chúa về những kỳ công người đã làm nơi tha nhân. Khi ấy, có lẽ chúng ta sẽ nhận ra những gì ta làm đó là của Chúa chứ không phải quy vào ta để rồi có một chữ so sánh điều gì đó đây.
Thái độ nhìn ngang một cách nào đó chính là tính ích kỷ của bản thân. Chính vì thế, con người cần phải metanoia, phải thay đổi não trạng, nhờ thánh thần của Chúa để nhận ra Nước Trời. Nước Trời hôm nay ta khám phá ra chính là nhìn vào những người điếc, người mù, người què, người phong… để nhận ra dấu hiệu Chúa đang ở đó, để nhận ra quyền năng và Tình yêu của Chúa nơi đó. Tình yêu và quyền năng của Chúa không phải là nơi hay cách thức mà chúng ta thường hay nghĩ.
Xin Chúa cho chúng con khám phá ra Chúa đang đến và biết mở lòng biết chờ đợi Chúa đến nơi chúng con.
Nguồn: gpbuichu.org
[1] Để dọn đường cho Chúa Giêsu đến cứu chuộc loài người, Thiên Chúa đã cho bà Ysave son sẻ được sinh con. Người con đó là Gioan Tẩy giả. Lớn lên, ngài vào sống khổ hạnh trong sa mạc: Mặc áo lông lạc đà, thắt lưng bằng dây da thú, lấy châu chấu và mật ong rừng làm thức ăn (Mt 3,4).
Năm 29 tuổi, thánh nhân đến sông Giođan, rao giảng kêu gọi mọi người ăn năn sám hối và lãnh phép rửa sám hối của Ngài, để dọn lòng xứng đáng đón rước Chúa Cứu thế. Nhiều người đã đến lãnh nhận phép rửa thống hối, và xin ngài chỉ dạy cách thế để hoán cải đời sống. Chính Chúa Giêsu khi bắt đầu đi rao giảng Nước Trời, cũng đến nhờ Ngài làm phép rửa, để được Chúa Thánh Thần tấn phong làm Đấng Cứu Thế, và Chúa Cha công khai nhìn nhận là Con Yêu Dấu.
Thời điểm Gioan Tẩy Giả làm phép rửa sám hối bên bờ sông Giođan trùng hợp với lúc Hêrôđê Antipa làm quận vương cai trị xứ Galilêa. Cuộc sống của ông có nhiều lầm lỗi và lầm lỗi lớn nhất mà ai cũng biết đó là ông ngang nhiên lấy vợ của anh làm vợ của mình. Người đàn bà xấu nết đó là bà Hêrôđia. Thấy vậy, Gioan Tẩy Giả đã lên tiếng công khai cảnh cáo và ngăn cản. Việc đó đã đến tai Hêrôđia làm cho bà hết sức tức giận. Bà đã yêu cầu Hêrôđê bắt giam Gioan Tẩy Giả. Gioan Tẩy Giả đã bị bắt giam nhưng bà ta vẫn chưa vừa lòng. Biết Gioan Tẩy Giả là một con người không thể mua chuộc cho nên bà luôn tìm dịp để giết ngài. Và đây là dịp. Chúng ta hãy nghe thánh sử Márcô thuật lại việc làm này của Hêrôđia:
Một ngày thuận lợi đến: nhân dịp mừng sinh nhật của mình, vua Hêrođê mở tiệc thết đãi bá quan văn võ và các thân hào miền Galilêa. Con gái bà Hêrôđia vào biểu diễn một điệu vũ làm cho nhà vua và khách dự tiệc vui thích. Nhà vua nói với cô gái:
– Con muốn gì thì cứ xin, ta sẽ ban cho con.
Vua lại còn thề:
– Con xin gì, ta cũng cho, dù một nửa nước, cũng được.
Cô gái đi ra hỏi mẹ
– Con nên xin gì đây?
Mẹ cô nói:
– Đầu Gioan Tẩy giả.
Lập tức cô vội trở vào, đến bên nhà vua và xin rằng:
– Con muôn ngài ban ngay cho con cái đầu ông Gioan Tẩy giả, đặt trên mâm.
Nhà vua buồn lắm, nhưng vì lời thề, và khách dự tiệc, nên chẳng muốn thất hứa với cô. Lập tức vua sai thị vệ đi và truyền mang đầu ông Gioan tới. Thị vệ ra đi, chặt đầu ông ở trong ngục, bưng đầu ông trên một cái mâm, trao cho cô gái, và cô gái trao cho mẹ “. (Mc. 6,2128).
Thánh Hiêrônimô còn cho chúng ta biết thêm một chi tiết thú vị này: Sau khi nhận được đầu của Gioan Tẩy Giả, Hêrôđia đã lấy giao cạy miệng thánh nhân ra và đâm một nhát thấu qua cái lưỡi đã dám nói lên những lời xúc phạm đến bà.
Thánh Linh mục Bêđa khả kính đã giải thích ý nghĩa cái chết của ngài như sau:
“Đấng thánh loan báo Chúa sinh ra, rao giảng và chịu chết, đã tỏ cho chúng ta thấy một sức mạnh xứng đáng được Chúa nhìn. Như lời Kinh Thánh chép: “Theo nhãn giới người phàm, thì người đã gặp nhiều đau khổ, nhưng hy vọng của người đã tràn đầy bất tử.”
2022
Đọc thư tình Kinh Thánh theo phương pháp nhập cảnh
ĐỌC THƯ TÌNH KINH THÁNH THEO PHƯƠNG PHÁP NHẬP CẢNH
Giuse Phạm Đình Ngọc SJ
Hungary, 20-11-2022
Có vài bạn hỏi tôi rằng: “Cha ơi, đọc Kinh thánh làm sao để lắng nghe được tiếng Chúa?” Đây là câu hỏi không chỉ thời nay chúng ta quan tâm, nhưng nhiều thế kỷ về trước, Giáo hội cũng muốn trả lời cho câu hỏi này. Một mặt Kinh Thánh là bản văn mang nhiều ý nghĩa khác nhau; mặt khác Kinh Thánh là Lời của Thiên Chúa đang nói với bạn. Ngài nói đôi khi khó hiểu hoặc chúng ta chưa có phương pháp đọc. Về phần con người, Giáo hội, hay nói cụ thể hơn, thánh I-nhã, Đấng sáng lập Dòng Tên chỉ cho chúng ta một phương pháp đọc khá hay. Đó là phương pháp nhập cảnh (the composition of place).
Nhập là bạn đi vào, cảnh là từng cảnh huống hoặc tình cảnh câu truyện trong Kinh Thánh. Như thế, nhập cảnh đơn giản là bạn cũng là một trong các nhân vật trong câu chuyện Tin Mừng. Thú vị là Thiên Chúa không nói một mình, Ngài không nói với không trung. Từng lời Chúa là lời dành cho người nghe, người đọc. Theo Karl Rahner, thần học gia người Đức: “Sự đóng góp quan trọng nhất của I-nhã cho Hội thánh là ngài tin chắc rằng mọi Kitô hữu có thể trực tiếp cảm nhận Thiên Chúa một cách thuần tuý; và Thiên Chúa để dành hồng ân này cho mọi Kitô hữu. Nói một cách khác: Chúa muốn nói với tất cả chúng ta và mong chúng ta có thể hiểu Ngài.”[1] Cũng vậy, Chúa Giêsu giảng dạy cho con người thời nay bằng chính bản văn Kinh thánh. Đi từ điểm này, bạn được mời gọi đi vào trong chính bối cảnh của Tin Mừng. Phương pháp đọc này có những thuận lợi sau:
- Cầu nguyện là gặp Thiên Chúa. Như thế khi bạn cầu nguyện với Kinh thánh, bạn cũng cần chú ý đến Thiên Chúa. Khi chú ý, nghĩa là bạn biết mình đang ở đâu, đang gặp ai và đang lắng nghe điều gì. Đó là tâm tình của người cầu nguyện. Trong tâm thế này, bạn dễ nâng tâm hồn lên với Chúa, dễ yêu mến, thờ lạy, ca tụng, cảm tạ và cầu xin Ngài bạn cho những ơn cần thiết.
- Lý do nữa trong phương pháp này là giúp bạn bớt chia trí hoặc ít cảm thấy khô khan. Thực vậy, khi đưa mình vào từng bối cảnh tin mừng, có khi bạn bị thu hút bởi từng lời, từng bài học, hoặc từng nhân vật trong đó. Tạ ơn Chúa vì bản văn Kinh Thánh hầu hết cho bạn bối cảnh. Nghĩa là bạn sẽ biết Kinh thánh đang trong bối cảnh nào, Thiên Chúa đang nói với ai hoặc ít là câu chuyện đang nói về điều gì. Những tình tiết ấy thu hút bạn tựa như đang gặp một người bạn yêu mến.
- Nhập cảnh giúp bạn đón nhận lời Chúa với tâm tình của người trong cuộc. Nghĩa là bạn trực tiếp gặp được Chúa, lắng nghe được từng lời của nhân vật đang đối thoại. Nhìn ngắm được từng chi tiết của đoạn tin mừng. Khi ấy thánh I-nhã đề nghị chúng ta cảm nhận để rút ra bài học cho mình.
Như thế, phương pháp này cũng đòi hỏi bạn phải đầu tư hệt như bạn đi gặp một người bạn. Với lòng háo hức mong chờ, bạn cũng chuẩn bị tâm thế làm sao để gặp Chúa Giêsu. Bạn cũng để ý đến đoạn Kinh thánh mình sắp cầu nguyện. Ngoài ra nơi chốn để đọc lá thư tình Kinh thánh cũng cần chuẩn bị. Nói chung thánh I-nhã nhận ra rằng, nếu người cầu nguyện càng quảng đại với Thiên Chúa, thì chính Thiên Chúa sẽ nói lớn tiếng và đến gặp người ấy (x. Linh thao số 5). Do đó, chúng ta cứ mạnh dạn tạo cho mình bầu không khí của gặp gỡ trong Kinh Thánh (Creating Space for an Encounter). Nếu bạn thắc mắc rằng có thể cầu nguyện với Kinh Thánh không, thì Giáo hội trả lời rằng: “Kinh Thánh là nguồn mạch cầu nguyện. Cầu nguyện từ Lời Chúa nghĩa là dùng những lời và những biến cố trong Kinh Thánh cho việc cầu nguyện của mình.” (Giáo lý 2652-2653). Những biến cố hoặc câu chuyện này là bối cảnh để bạn nhập, hòa mình vào để gặp Thiên Chúa.
Nếu bạn có dịp tĩnh tâm theo hình thức linh thao, thánh I-nhã cũng thường xuyên đề nghị bạn thử áp dụng phương pháp nhập cảnh này. Chẳng hạn bạn hãy tưởng tượng ra nơi chốn của câu chuyện Tin Mừng. Điều thú vị là theo giáo sư Nicolas Standaert SJ, hiện giảng dạy trong các đại học Công giáo, cho rằng: “Chính tình tiết của câu chuyện Kinh thánh sẽ dẫn con người vào trong bối cảnh.”[2] Bạn cũng thử quan sát, để ý và lắng nghe người nói, cuộc hội thoại. Nếu bạn cầu nguyện với đoạn Chúa Giáng Sinh, thánh I-nhã khuyên rằng: “Ðặt mình vào khung cảnh, xem nơi chốn; ở đây là lấy con mắt tưởng tượng mà nhìn xem con đường từ Nazarét đến Bêlem, coi chiều dài chiều rộng, xem con đường ấy đi trên đồng bằng hay qua thung lũng và đồi núi. Cũng nhìn xem chỗ hang đá Chúa sinh ra, xem chỗ ấy lớn, nhỏ, cao, thấp cỡ nào và được dọn dẹp thế nào.” (x. Linh thao số 112-115). Từ tâm thế của người trong cuộc này, bạn tiếp tục cầu nguyện và kết thúc cầu nguyện với những tâm tình bạn đang có.
Nếu áp dụng phương pháp này, chúng ta cần chú ý đến 3 điều sau đây:
- Trí nhớ:Trí nhớ không chỉ là một trong ba tài năng của linh hồn[3], mà còn là trợ lực quan trọng giúp bạn cầu nguyện. Thậm chí thánh Augustinô còn cho rằng Thiên Chúa hiện diện trong trí nhớ của ta[4]. Vì vậy, cầu nguyện đòi hỏi bạn sử dụng trí nhớ. Hãy nhớ lại những điều bạn vừa đọc, nhớ lại những câu chuyện trước đây. Chẳng hạn bạn đang nhập vào cảnh vốn liên quan đến tội lỗi, thánh I-nhã khuyên:“Dùng trí nhớ để nhớ lại tội đầu tiên, tội của các thiên thần, kế đó dùng trí khôn để suy xét tội ấy, rồi dùng đến ý muốn, muốn nhớ và hiểu tất cả điều ấy để được lòng hổ thẹn và ngượng ngùng hơn, khi đem so sánh tội độc nhất của các thiên thần với bấy nhiêu tội của tôi. Bởi đâu các thiên thần đã bị phạt sa hỏa ngục chỉ vì một tội, còn chính tôi, biết bao lần đã đáng bị phạt như thế vì bấy nhiêu tội tôi.” (Linh thao số 50).
- Xem xét:Điều này đòi hỏi sự tập trung và bình tĩnh. Trong bối cảnh nghĩa là bạn có thể thấy:“Ðặt mình vào khung cảnh, xem nơi chốn: ở đây là xem con đường đi từ Betania lên Giêrusalem, nó rộng rãi hay chật hẹp, bằng phẳng v.v.; cũng xem xét nhà tiệc ly: nó to hay nhỏ, hình dáng thế nào.” (Linh thao 192). Hoặc, “Ðặt khung cảnh, nhìn xem nơi chốn. Ở đây là xem xét sự xếp đặt của mồ thánh, và nơi nhà Ðức Bà; nhìn riêng từng phần một, phòng ngủ, nhà nguyện v.v.” (Linh thao 220). Khi xem xét như thế, sẽ cho bạn những cảm xúc hoặc tâm tình vốn giúp bạn nhận ra điều Thiên Chúa muốn nói.
- Cảm xúc.Cần nói ngay rằng cầu nguyện không phải đi tìm cảm xúc vui buồn sướng khổ. Cầu nguyện là gặp Thiên Chúa; và từ đó, những cảm xúc có thể đến với bạn. Khi chăm chú vào câu chuyện, vào nhân vật của Tin Mừng, có thể bạn đối diện với cảm xúc sầu khổ hoặc an ủi thiêng liêng[5]. Cả hai đều có những thông điệp mà Thiên Chúa muốn nói với bạn. Với những tâm tình cảm nhận đó, bạn kết thúc buổi cầu nguyện với một lời nguyện, hoặc đọc một kinh nguyện mà bạn yêu thích.
Để kết thúc, chúc bạn thử cầu nguyện với phương pháp này thật tốt đẹp. Cũng cần chú ý rằng trong Giáo hội có rất nhiều cách cầu nguyện. Chẳng hạn cầu nguyện với Kinh Thánh theo Lectio Divina, mà bài sau chúng ta sẽ bàn chi tiết. Ở đây bạn cứ mạnh dạn đến gặp Chúa trong Kinh Thánh, thử đọc thư tình của Ngài viết trong đó. Chính Thiên Chúa cũng đang chờ bạn, Ngài đến gõ cửa mà mong bạn mở cửa để gặp gỡ Ngài.
Đọc thêm:
01. Kinh Thánh là bức thư tình dành cho bạn |
[1] http://www.donghanh.org/main/05/tl-001.htm
[2] Xem bài luận: Nicolas Standaert, The Composition Of Place, Creating Space for an Encounter (https://www.theway.org.uk/back/461Standaert.pdf)
[3] Theo thánh Augustinô, trí nhớ (memoria), trí hiểu (intelligentia) và ý chí (voluntás) là những khả năng ở trong con người thể hiện rõ nhất thần tính của mình. Lý do là với những điều này, với Chúa Ba Ngôi, Augustinô cho thấy rằng có một cái gì đó từ Chúa Ba Ngôi trong con người, vì con người được tạo ra theo hình ảnh của Chúa Ba Ngôi. (Aurelius Augustinus: Bàn về Chúa Ba Ngôi).
[4] Xem. Sách Tự Thuật, cuốn X, chương 6-26.
[5] Xem. Linh thao 316-317.