2023
Triển lãm tác phẩm mỹ thuật của các tu sĩ
Triển lãm tác phẩm mỹ thuật của các tu sĩ
Khoảng 60 tác phẩm hội họa, điêu khắc của 12 tu sĩ nam nữ đã góp mặt trong cuộc triển lãm “Theo Chúa Kitô”, do Ủy ban Nghệ thuật Thánh (trực thuộc HÐGMVN) phối hợp với Trung tâm Mục vụ giáo xứ Ða Minh – Ba Chuông (TGP TPHCM) tổ chức, vừa khai mạc vào tối ngày 10.4.2023.
 |
| Xem tranh – ảnh: LG |
Theo linh mục Vinhsơn Nguyễn Thành Tín, Giám đốc Trung tâm Mục vụ Đa Minh – Ba Chuông, đây là lần đầu tiên Tổng Giáo phận TPHCM có một cuộc triển lãm quy tụ riêng những tác giả là tu sĩ. Trong số 12 vị tham gia lần này, có 9 nữ tu và 3 thầy, đến từ các dòng khác nhau. Đó cũng là điều đặc biệt nhất của cuộc triển lãm. Cha Tín cũng chính là người đã gợi ý để các tu sĩ có sở trường về nghệ thuật tập hợp các tác phẩm lại cùng trưng bày trong dịp lễ Phục Sinh này.
Nữ tu Cecillia Mai Tú Quỳnh (dòng Đa Minh Tam Hiệp), trưởng ban điều hành triển lãm cho biết, ý tưởng về một cuộc trưng bày tác phẩm của các tu sĩ đã “manh nha” từ trước mùa dịch Covid-19. Vốn xuất thân từ trường đại học Mỹ thuật, sơ Quỳnh biết trong anh chị em tu sĩ có nhiều người có chuyên môn, sở trường về hội họa, điêu khắc nên nảy ra ý quy tụ họ lại để sáng tác theo một chủ đề về đạo, có thể là diễn tả ơn gọi của mỗi người. Dự định ban đầu là sẽ triển lãm tại Trung tâm Mục vụ TGP TPHCM, thế rồi dịch ập đến, kế hoạch không thực hiện được. Sau mùa dịch, sơ Quỳnh có dịp gặp cha Tín và anh chị em nhóm Mỹ thuật Đa Minh (Dominiart), khi nói về ý tưởng trên của mình, cha Tín vừa nghe đã ủng hộ ngay và gợi mở để cuộc triển lãm có thể diễn ra với sự phối hợp tổ chức của Ủy ban Nghệ thuật Thánh và Trung tâm Mục vụ Đa Minh – Ba Chuông, nơi ngài đang phụ trách.
 |
|
Tác phẩm “Ơn gọi”, tranh sơn dầu của thầy Giuse Phùng Văn Ký
|
Trong buổi khai mạc triển lãm, sảnh trưng bày rợp màu áo tu sĩ, không chỉ là các “nghệ sĩ” có tác phẩm mà cả người cùng hội dòng cũng đến để thưởng ngoạn, ủng hộ tinh thần chị em mình. Có thể thấy, các tác phẩm tập trung vào đúng chủ đề, diễn tả các sinh hoạt trong đời sống của người tu sĩ, hoặc tranh, tượng về Chúa, Mẹ, các thánh, nhà thờ hoặc một số bức lấy gợi ý từ Kinh Thánh… Hầu như các tác phẩm đều thể hiện với gam màu sáng, nhẹ nhàng khiến phòng trưng bày như bừng lên sắc màu tươi tắn của Phục Sinh.
 |
|
“Thắp sáng”, tranh sơn mài của nữ tu Cecillia Mai Tú Quỳnh
|
Họa sĩ nữ tu Têrêsa Nguyễn Thị Uyên Ly là người cùng hội dòng và cũng là thế hệ đàn em của sơ Tú Quỳnh ở trường Mỹ thuật – có 8 bức tranh, hầu hết bằng chất liệu sơn dầu, trong đó có những bức diễn tả sinh hoạt của các chị em trong dòng hay một ngôi nhà thờ xa xa, tất cả gợi hứng từ sự quan sát, chiêm niệm hằng ngày của người nữ tu. Theo sơ Uyên Ly, thời gian hoàn thành mỗi tác phẩm khác nhau, tùy theo cảm xúc, có bức vẽ mất khoảng 1 tháng, có bức chừng 2 – 3 tuần là xong. Tranh của sơ Uyên Ly nổi lên với sắc màu xanh tươi tắn và thường có luồng ánh sáng bừng lên ở một góc, khơi gợi cho người xem một cảm xúc nhẹ nhàng. Sơ Tú Quỳnh thì có 3 bức tranh sơn mài, 2 tranh lụa và 2 bức với chất liệu tổng hợp, trong đó sử dụng lá bồ đề để điểm xuyến, tạo điểm nhấn cho tác phẩm. Nữ tu Maria Vũ Thị Kim Dung (Dòng Mân Côi – Chí Hòa) góp phần trong triển lãm với 14 tác phẩm gốm… Bên cạnh số đông các nữ tu, có 3 nam tu sĩ tham gia trưng bày tranh – tượng, trong đó có 2 gương mặt quen thuộc vẫn xuất hiện trong nhiều cuộc triển lãm mỹ thuật của nhóm Dominiart, đó là thầy Giuse Lê Hoàng Nguyên (dòng Đa Minh) và thầy Giuse Trần Quang Vinh (dòng Phanxicô). Từ tu viện ở Đà Lạt, thầy Vinh mang đến 14 tác phẩm điêu khắc (2 bức là tượng Chúa Giêsu nguyện cầu và thánh Phanxicô, 12 bức phù điêu về thánh tông đồ). Một gương mặt mới trong số các nam tu sĩ là thầy Giuse Phùng Văn Ký (dòng Thừa Sai Máu Châu Báu). Thầy có 3 bức tranh sơn dầu triển lãm đợt này mang tên “Đức Mẹ Máu Châu Báu”, “Sour”, “Ơn gọi”. Với thầy Ký, đây là lần tham gia trưng bày tranh đầu tiên nên vô cùng cảm động, bởi theo người tu sĩ này, dù học mỹ thuật nhưng từ khi ra trường, do cần thời gian phải theo học chương trình triết học và thần học ở dòng, rồi đi thực tập mục vụ…, nên đã phải tạm gác con đường nghệ thuật. Cuộc trưng bày tranh này như một khởi đầu cho thầy trong việc sáng tác mỹ thuật.
 |
| Tu sĩ Giuse Trần Quang Vinh bên một tác phẩm điêu khắc của mình – ảnh: LG |
Đến với cuộc triển lãm và nghe chia sẻ, nhiều người mới biết, giới tu sĩ có không ít vị đã trải qua thời gian được đào tạo bài bản về mỹ thuật ở trường đại học mà chưa có cơ hội phát huy hết tiềm năng. Nói theo nữ tu Têrêsa Nguyễn Thị Uyên Ly thì “60 tác phẩm triển lãm dịp này dù có vẻ phong phú nhưng chưa phải là nhiều so với kỳ vọng. Có một số tác phẩm, tác giả có lẽ chưa ưng ý lắm vì muốn cống hiến nhiều hơn nữa mà quỹ thời gian không cho phép…”.
 |
|
“Hóa bánh”, tranh sơn dầu của nữ tu Têrêsa Nguyễn Thị Uyên Ly
|
Hy vọng sẽ có những cuộc triển lãm nối tiếp để người tu sĩ được dịp thể hiện hơn nữa tình yêu, sự sáng tạo trong nghệ thuật bằng khả năng chuyên môn được học tập cũng như năng khiếu, như một cách làm sinh lợi “nén bạc” Chúa trao.
Triển lãm sẽ kéo dài đến hết ngày 21.5.2023 tại tầng trệt của Trung tâm Mục vụ Đa Minh – Ba Chuông (190 Lê Văn Sỹ, Q. Phú Nhuận).
LIÊN GIANG
2023
Anh cân nhắc loại trừ khăn giấy ướt
Anh cân nhắc loại trừ khăn giấy ướt
Chính phủ Anh đang lên kế hoạch mới nhằm đảm bảo nguồn nước sạch và đầy đủ cho tương lai nước này, trong đó nhiều khả năng bao gồm lệnh cấm khăn giấy ướt trên toàn lãnh thổ.
Đầu năm 2023, Tạp chí The Economist đưa tin Quần đảo Anh đang xuất hiện các “thành viên” mới. Những “đảo nhỏ” được tượng hình không phải bằng đá granite hoặc đá vôi như thường lệ, mà được tích tụ bởi những khăn giấy ướt quyện bùn. “Đảo” lớn nhất dày 1m, trải dài với diện tích khoảng hai sân tennis và nằm ở một khúc quanh của sông Thames gần cầu Hammersmith thuộc London.
Những “hòn đảo” quái dị
“Hòn đảo” được một nhóm tình nguyện viên của tổ chức từ thiện Thames21 đo đạc vào hè năm ngoái. Họ gọi đây là một trong những hòn đảo quái dị. Trong suốt 7 năm qua, Thames21 bám theo quá trình hình thành của những hòn đảo quái dị tương tự. Tổ chức này cho rằng phải có ít nhất 9 đảo khăn giấy ướt hình thành trên sông Thames, và các đảo nhỏ hơn có thể đang hình thành trên những khúc quanh của các dòng sông khác.
Với dân số gần 68 triệu người, dân Anh thải tổng cộng 11 tỷ khăn giấy ướt mỗi năm. Họ sử dụng khăn giấy cho các mục đích như làm vệ sinh em bé, nhà cửa và khử trùng các bệnh viện, nhà dưỡng lão. Cùng lúc đó, họ cũng gây tắc nghẽn cống thoát nước vì thói quen xả khăn giấy xuống bồn cầu. Báo cáo của Water uk, tổ chức đại diện cho ngành nước ở Anh, vào năm 2017 phát hiện khăn giấy ướt chiếm đến 93% số dị vật gây tắc nghẽn đường cống. Thậm chí những sản phẩm được quảng cáo là dễ phân hủy cũng không tan rã đủ nhanh để tránh được tình trạng tắc nghẽn đường ống thoát nước.
Không những thế, khoảng 90% số khăn giấy chứa vi nhựa, dẫn đến tình trạng thẩm thấu vào nguồn nước và đi vào hệ thống tiêu hóa của cá và người. Theo tính toán của Quỹ Đời sống Hoang dã Thế giới, mỗi tuần người Anh lại hấp thụ số nhựa đủ để đúc thành thẻ tín dụng. Một số chuỗi cửa hàng bán lẻ như Tesco và Boots ngừng kinh doanh tất cả sản phẩm khăn giấy ướt chứa nhựa. Và các sản phẩm thay thế bắt đầu xuất hiện, như loại dung dịch đông tụ tự nhiên sử dụng trên giấy vệ sinh, hoặc loại giấy nhanh tan khi chạm nước.
Tuy nhiên, khăn giấy ướt vẫn được sử dụng rộng rãi không chỉ riêng ở Anh. Dù biết được tác hại của loại sản phẩm này, chính phủ Anh vẫn chưa đưa khăn giấy ướt vào danh sách nhựa dùng một lần – như que gắn bong bóng và dao nĩa nhựa – sẽ bị cấm từ tháng 10 năm nay trở đi. Bên cạnh đó, không ít sản phẩm khăn giấy ướt được dù được quảng cáo là có thể xả xuống bồn cầu và dễ phân hủy, việc sử dụng những thuật ngữ này vẫn chưa được quy định rõ ràng. Khảo sát của Water uk phát hiện khăn giấy ướt xả được vẫn gây tắc nghẽn đường thoát nước cao gấp 88 lần so với khăn giấy vệ sinh thông thường. Hậu quả là mỗi năm Anh phải chi khoảng 100 triệu bảng để giải phóng thông thoáng các đường cống bị nghẹt vì dị vật.
Nỗ lực mới
Trước tác hại của khăn giấy ướt, chính phủ Anh đang cân nhắc thông qua lệnh cấm sản phẩm này sớm nhất là vào năm sau. Đây là một phần của kế hoạch lớn hơn nhằm ngăn chặn tình trạng ô nhiễm nguồn nước. Với tên Kế hoạch cho Nước, dự án có sự tham gia của Bộ Môi trường, Thực phẩm và Các vấn đề nông thôn (Defra) và do Bộ trưởng Therese Coffey dẫn đầu. Theo đó, chính quyền London kỳ vọng các công ty nước sẽ tăng cường những khoản đầu tư cơ sở hạ tầng, siết chặt luật lệ và trừng phạt nặng hơn những người gây ô nhiễm.
 |
| Nghẽn cống vì khăn giấy ướt |
Chương trình nghị sự cũng bao gồm giai đoạn tham vấn để thực thi việc giới hạn PFAS (hợp chất per- và polyfluoroalkyl, không phân hủy sinh học và độc hại với môi trường) có trong bọt chữa cháy, hàng dệt may, các sản phẩm tẩy rửa, sơn và vẹc ni. Bộ trưởng Coffey cảnh báo các công ty nước có thể đối mặt các mức phạt không giới hạn nếu bị phát hiện xả nước thải trái phép.
Nếu được triển khai, đại đa số các sản phẩm khăn giấy ướt (loại chứa nhựa) sẽ bị cấm ở Anh. Những loại có thể nhanh chóng phân hủy trong nước vẫn được tiếp tục kinh doanh, và chính phủ sẽ bắt tay với các bên liên quan nhằm tạo ra những sản phẩm thay thế hiệu quả khăn giấy ướt trong việc lau chùi, vệ sinh.
Defra đang đề nghị các công ty nước đẩy nhanh những dự án đầu tư cơ sở hạ tầng để ngăn chặn tình trạng xả rác vào hệ thống thoát nước, giảm tình trạng ô nhiễm và cải thiện sự bền bỉ của nguồn cung nước trong điều kiện bị hạn hán. Nhà điều phối Ofwat đang cân nhắc phê chuẩn 31 dự án trị giá tổng cộng 1,6 tỷ bảng Anh và đang thu thập ý kiến của người dân về những kế hoạch này. Hạn chót đóng góp ý kiến là vào ngày 24.4.2023.
BẠCH LINH
2023
Toà Thánh: Chính sách phát triển phải đặt con người ở trung tâm
Toà Thánh: Chính sách phát triển phải đặt con người ở trung tâm
Đức TGM Gabriele Caccia
Đức Tổng Giám mục lưu ý, hiện nay nhiều chính sách phát triển tiếp tục phản ánh quan điểm coi con người như một trở ngại cho sự phát triển, hoặc như một phương tiện sản xuất được khai thác theo các nguyên tắc tối đa hoá lợi nhuận và hiệu quả. Tuy nhiên, các chính sách coi sự gia tăng dân số là một sức mạnh ngăn chặn việc sử dụng các chiến lược giảm sinh là mâu thuẫn với phẩm giá vốn có của con người, và góp phần vào điều mà Đức Thánh Cha Phanxicô gọi là “nền văn hoá vứt bỏ”.
Đại diện Toà Thánh khẳng định: “Tôn trọng sự sống từ lúc được thụ thai cho đến khi chết tự nhiên, và thúc đẩy sự phát triển con người toàn diện của mọi người phải luôn là trung tâm của các chính sách phát triển.”
Tiếp đến, Đức Tổng Giám mục Caccia nhấn mạnh tầm quan trọng của giáo dục, một yếu tố chính cho sự phát triển con người, và là liều thuốc giải độc hiệu quả cho nghèo đói và loại trừ xã hội. Do đó, cần cấp thiết đưa ra một cam kết đổi mới đối với các mô hình giáo dục, đề cao mục đích nội tại của giáo dục, cho phép mỗi người nhận ra tiềm năng của mình, đồng hoá các giá trị và đức tính cơ bản, và trên những nền tảng đó định hình tương lai của chính mình.
Về vấn đề này, Đại diện Toà Thánh nhấn mạnh vai trò “không thể thay thế và không thể chuyển nhượng” của cha mẹ trong việc giáo dục con cái, do đó không thể uỷ thác giáo dục hoàn toàn cho các chủ thể và tổ chức khác trong xã hội. Tuy nhiên, ngài lưu ý, “một số ý thức hệ miêu tả cha mẹ như một rào cản đối với sự hoàn thiện cá nhân và phúc lợi của con cái” và do đó phủ nhận “quyền ưu tiên” của cha mẹ trong việc lựa chọn loại hình giáo dục sẽ được trao cho con cái. Ngài nói: “Điều này càng trở nên đáng lo ngại hơn khi trẻ em bị bỏ rơi với các chương trình giáo dục tương đối hóa và tầm thường hoá trải nghiệm tình yêu, không có định hướng và hướng dẫn thích hợp từ cha mẹ và người giám hộ hợp pháp.”
Kết thúc, Đức Tổng Giám mục Caccia nhắc lại cam kết của Toà Thánh trong việc tích cực thúc đẩy “việc tiếp cận một nền giáo dục có chất lượng phù hợp với phẩm giá của con người và ơn gọi chung của chúng ta đối với tình huynh đệ”.
Ngọc Yến
Nguồn: https://www.vaticannews.va/vi/vatican-city/news/2023-04/toa-thanh-chinh-sach-phat-trien-con-nguoi-trung-tam.html
2023
Quan hệ trước hôn nhân có phải là tội trọng không?
Hỏi: Xin cho con hỏi. Con có hai người bạn và dự định đến cuối năm thì đinh hôn. Nhưng lai có quan hệ trước hôn nhân. Vì thế cho con hỏi là bạn con có được rước lễ bình thường không ạ? Đó có phải là tội trọng hay không? Nếu đi xưng tội mà lại phát sinh quan hệ nữa thì không phải là tội trọng thêm nũa sao ạ?
Giáo huấn Công giáo dạy rằng: việc kết hợp thân xác giữa hai người nam nữ chỉ được thực hiện trong hôn nhân hợp pháp, Công Đồng Vaticanô II, đã khẳng định: “Tự bản chất, chíHỏi: Xin cho con hỏi. Con có hai người bạn và dự định đến cuối năm thì đinh hôn. Nhưng lai có quan hệ trước hôn nhân. Vì thế cho con hỏi là bạn con có được rước lễ bình thường không ạ? Đó có phải là tội trọng hay không? Nếu đi xưng tội mà lại phát sinh quan hệ nữa thì không phải là tội trọng thêm nũa sao ạ?nh định chế hôn nhân và tình yêu vợ chồng qui hướng về việc sinh sản và giáo dục con cái như chóp đỉnh cao quý của hôn nhân.
Như thế, bởi giao ước hôn nhân, người nam và người nữ “không còn là hai, nhưng là một xương thịt” (Mt 19,6), họ phục vụ và giúp đỡ lẫn nhau bằng sự kết hợp mật thiết trong con người và hành động, để cảm nghiệm và đạt đến sự hiệp nhất với nhau ngày càng trọn vẹn hơn. Sự hợp nhất thân xác, hành vi tự hiến của hai người cho nhau, cũng như lợi ích của con cái, đòi buộc đôi vợ chồng phải hoàn toàn trung tín và thúc đẩy họ kết hợp với nhau bất khả phân ly (Hiến chế “Vui mừng và Hy Vọng” số 48).
Vì thế, hai người bạn của bạn ăn ở với nhau trước khi kết hôn là phạm tội. Tội đó được gọi là tội gian dâm. Giáo lý Công Giáo đã dạy: “Gian dâm là quan hệ xác thịt ngoài hôn nhân giữa một người nam và một người nữ còn tự do. Tội này trái nghịch cách nghiêm trọng với nhân phẩm và tính dục của con người, vốn tự nhiên quy hướng tới lợi ích của đôi phối ngẫu cũng như tới việc sinh sản và giáo dục con cái. Ngoài ra, gian dâm còn là một gương xấu nghiêm trọng, khi làm băng hoại giới trẻ”. (Sách GLHTCG số 2353).
Đó là một trọng tội và không được rước lễ. Nếu muốn rước lễ buộc phải đi xưng tội, và dĩ nhên để được tha tội đòi hỏi phải có lòng thống hối, dốc lòng chừa, tức là phải xa tránh dịp tội. Điều đó cũng có nghĩa là hai người bạn của bạn phải chấm dứt dịp đưa tới phạm tội gian dâm, tức là phải nhà ai người đó sống, không được sống chung với nhau cho tới khi thiết lập Bí tích hôn nhân, và cũng phải dứt khoát mọi hành vi quan hệ thân xác vói nhau cho tới khi có được đời sống chung hợp pháp theo luật định.