2021
Các giám mục Đức kêu gọi thảo luận về các Giáo hội Tin lành Ngũ Tuần
Các giám mục Đức kêu gọi thảo luận về các Giáo hội Tin lành Ngũ Tuần
Các giám mục tại Đức kêu gọi thảo luận sâu rộng về hiện tượng gọi là các Giáo hội Tin lành Pentecostal, hay cũng gọi là Phong trào Ngũ Tuần, đang lan rộng và gia tăng ảnh hưởng về tôn giáo và chính trị.
Đức Tổng giám mục Ludwig Schick | FB/Der Synodale Weg
Lời kêu gọi này được đưa ra trong Hội nghị quốc tế của Học viện Giáo hội hoàn vũ và truyền giáo, nhóm tại thành phố Frankfurt, bên Đức hồi cuối tháng Bảy vừa qua, với các vị đại diện Giáo hội đến từ 40 quốc gia. Đức Tổng giám mục Ludwig Schick, của giáo phận Bamberg, Chủ tịch Ủy ban Giám mục Đức về Giáo hội hoàn vũ nhận xét rằng: sự bành trướng mạnh mẽ ảnh hưởng về tôn giáo và chính trị của các Giáo hội Tin lành Ngũ Tuần, Pentecostal, ở Châu Mỹ, Á và Phi, thúc đẩy các giám mục Đức chúng ta quan tâm thảo luận. Sự thành công của các Giáo hội này phải làm cho chúng ta suy nghĩ. Đồng thời ảnh hưởng chính trị ngày càng gia tăng của các Giáo hội này, như ở Mỹ hoặc Brazil, cần phải được quan tâm thảo luận trong tinh thần phê bình.
Đức Tổng giám mục Schick nhận xét rằng cho đến nay, những Kitô hữu rời bỏ các Giáo hội Kitô lớn, đã có từ lâu tại Âu châu, thường không đi theo một tôn giáo nào khác. Tuy nhiên, tại nhiều nơi khác trên thế giới thì không như vậy. Phần lớn họ đi theo các nhóm Tin lành hoặc các nhóm Giáo hội Ngũ Tuần. Đức Tổng giám mục đặt câu hỏi: “Phải chăng điều mà nhiều người thấy thiếu trong các Giáo hội Kitô lớn hiện hữu từ lâu, là điều thúc đẩy các tín hữu ấy rời bỏ Giáo hội hoặc bất kỳ tôn giáo nào cũng là điều thúc đẩy họ đi theo các Giáo hội Ngũ Tuần, tại các miền khác trên thế giới? Chúng ta không thể chỉ nhìn các Kitô hữu Tin lành Ngũ Tuần trong một thái độ tự vệ, nhưng còn phải có thái độ cởi mở, với sự phân định đích thực”.
Về sự dấn thân của các Giáo hội Ngũ tuần trong chính trị, Đức Tổng giám mục Schick nói rằng các cộng đồng Giáo hội này nhiều khi đưa tôn giáo trực tiếp vào trong chính trị. Nhiều toan tính chính trị này, như ở Brazil và các nước Phi châu, khiến chúng ta tự hỏi đâu là hình ảnh Kitô giáo được trình bày trước công đoàn và đâu là quan niệm của họ về con người và xã hội. Ở đây có vấn đề sự pha trộn không thể chấp nhận được giữa chính trị và tôn giáo, cũng như những hậu quả của hiện tượng này đối với an bình trong xã hội”.
Cho đến nay, không có con số chính xác nào về các tín hữu Tin lành Ngũ Tuần trên thế giới. Các cộng đoàn độc lập với nhau. Ngoài Hoa Kỳ, số tín hữu thuộc các phong trào này tăng mạnh nhất tại Brazil và Hàn Quốc và cả Trung Quốc.
(KNA 2-8-2021)
- Trần Đức Anh, O.P.
2021
Ba ‘bí mật’ của Vatican thực ra chẳng có gì bí mật hết cả
Ba ‘bí mật’ của Vatican thực ra chẳng có gì bí mật hết cả
Tờ Aleteia, nghĩa là Chân Lý Tỏ Tường, số ra ngày 29 tháng 7 cảnh báo rằng cụm từ “bí mật” được các phương tiện truyền thông thế tục và cả các phương tiện truyền thông Công Giáo sử dụng chẳng hạn như “văn khố mật của Tòa Thánh” có thể phương hại nghiêm trọng đến sứ mệnh truyền giáo trong một thế giới thống trị bởi não trạng hoài nghi.
Nguyên ngữ Latinh ‘secretum’, không có nghĩa là “bí mật”, nó chỉ đơn giản có nghĩa là “dành riêng ra”.
Thật khó để nói từ ngữ “Vatican” ban đầu xuất phát từ đâu ra. Chắc chắn, nó là tên của một trong bảy ngọn đồi của Rôma, tất cả đều nằm ở rìa phía đông của sông Tiber, trong các bức tường thành. Nhưng có nhiều cách giải thích khác nhau tại sao lại gọi ngọn đồi Vatican là “Colle Vaticano”.
Ngay từ thế kỷ thứ nhất, nhà tu từ học và triết học người La Mã nổi tiếng Marcus Terentius Varro đã tuyên bố rằng thuật ngữ này có nguồn gốc từ một vị thành hoàng địa phương được cho là cung cấp cho trẻ sơ sinh khả năng có thể nói được. Vị thần này tên là “ Vaticanus”, sẽ chi phối các nguyên tắc của tiếng nói con người; đối với trẻ sơ sinh, ngay khi chúng vừa chào đời. Tên của ông Vaticanus giải thích âm tiết đầu tiên trong từ Vaticano, và cả từ vagire, nghĩa là tiếng khóc là từ ngữ diễn tả tiếng ồn mà trẻ sơ sinh tạo ra lần đầu tiên. Thánh Augustinô, quen thuộc với tác phẩm của Varro, thực sự đã đề cập đến vị thần này ba lần trong tác phẩm Thành phố của Chúa, và đề cập rõ ràng đến niềm tin rộng rãi của người Rôma. (x. Augustine, City of God, 4, 8). Tuy nhiên, có nhiều khả năng từ này bắt nguồn từ tên của một khu định cư của người Etruscan cổ đại, có thể được gọi là Vatica hoặc Vaticum. Tuy nhiên, điều này vẫn chỉ là một giả thuyết, chưa có chứng cứ cụ thể nào chứng minh cho điều này.
Vatican không phải lúc nào cũng là nơi ở của Đức Giáo Hoàng. Trên thực tế, cho đến giữa thế kỷ 19, các vị Giáo Hoàng chủ yếu sống ở Cung điện Latêranô, ở đầu bên kia của thành phố. Nhưng thực tế lịch sử này đã không ngăn được trí tưởng tượng của mọi người khi kể về Vatican với tất cả các thần thoại và “bí mật” liên quan đến Đức Giáo Hoàng – hầu hết những điều đó đều không đúng sự thật và đã bị lật tẩy. Dưới đây là ba ví dụ.
Văn khố mật của Vatican
Kho lưu trữ của Vatican không phải là một công viên giải trí cho những người theo thuyết âm mưu. Trên thực tế, hầu hết mọi người sẽ thấy nhàm chán. Hào quang “bí mật” được xây dựng xung quanh Archivum Secretum Apostolicum Vaticanum – là tên chính thức đầy đủ của nó – chỉ có thể là do việc dịch sai từ ngữ Latinh “secretum”, vốn chỉ có nghĩa là “dành riêng ra” như khi ta nói dành riêng ra một khoản tiền để sử dụng cho một nhu cầu nào đó. Nếu bạn đã từng có một bàn viết, bạn sẽ có một khái niệm về ý nghĩa của từ này: “Văn khố mật của Vatican” không gì khác hơn là một học tủ của bàn viết ấy được dành riêng cho một bộ sưu tập các tài liệu cá nhân, chủ yếu là thư riêng, biên niên sử và các ghi chép lịch sử của các vị Giáo Hoàng trong quá khứ.
Dẫu sao, điều này không nhất thiết làm cho Văn khố Vatican trở nên nhàm chán. Một số học giả có thể coi đây là Vườn Địa đàng riêng của họ. Trong các kệ của Văn khố này, họ có thể tìm thấy chiếu chỉ của Giáo hoàng ra vạ tuyệt thông cho Martin Luther bên cạnh cuộn giấy dài 60 mét hoàn chỉnh với biên bản các phiên tòa của các Hiệp sĩ Templar, các bức thư của Michelangelo gửi cho Đức Giáo Hoàng Giuliô Đệ Nhị, các ghi chú về phiên tòa chống lại Galilêô, và cả là một lá thư của Đức Giáo Hoàng Clêmentê thứ 12 gửi cho Đức Đạt Lai Lạt Ma thứ bảy yêu cầu bảo vệ các anh em dòng Phanxicô ở Tây Tạng.
Hành lang bí mật
Có một hành lang bên trong bức tường thời trung cổ duy nhất của Rôma còn sót lại. Nó kết nối Điện Tông tòa Vatican với Castel Sant’Angelo, hay Lâu đài Thiên Thần.
Hành lang này thường được mô tả là “lối thoát cuối cùng của các Giáo Hoàng”, là một lối đi ngầm từ thế kỷ 13. Nó đã chiếm được trí tưởng tượng của nhiều nhà văn. Chuyến thăm của Dan Brown đến hành lang đó đã cho anh ta ý tưởng để viết cuốn tiểu thuyết bán chạy nhất của mình là Thiên thần và ác quỷ – một tác phẩm viễn tưởng huyền ảo miêu tả Vatican là sân khấu cho tất cả các loại âm mưu.
Brown khẳng định hành lang này dài khoảng 400 mét và dẫn đến thư viện riêng của Đức Giáo Hoàng. Nhưng trong thực tế, nó dài gấp đôi. Nó kết thúc gần nơi ở của Đức Giáo Hoàng, phía trên trụ sở hiện tại của văn phòng nhận thư của Vatican.
Mặc dù nhiều người thích nghĩ về lối đi này là nơi “thoát hiểm”, nhưng hành lang này chỉ được sử dụng trong những trường hợp khẩn cấp nghiêm ngặt. Ví dụ, Đức Giáo Hoàng Alexander Đệ Lục, vị Giáo hoàng của gia đình Borgia, đã sử dụng nó vào năm 1494 để trú ẩn tại Castel Sant’Angelo khi quân đội Pháp của Vua Charles Đệ Bát xâm lược Rôma. Nó cũng được sử dụng vào ngày 6 tháng 5 năm 1527, khi các phe phái Tin lành của Charles Đệ Ngũ cướp phá Rôma. Vào ngày hôm đó, 147 vệ binh Thụy Sĩ đã chết khi cố gắng bảo vệ lăng mộ của Thánh Phêrô, trong khi 42 người khác bảo vệ Đức Giáo Hoàng Clêmentê Đệ Thất, đang dùng lối đi khẩn cấp để trú ẩn trong Lâu Đài Thiên Thần.
Thư viện Vatican
Thư viện Tông tòa Vatican chính thức được thành lập vào năm 1475, mặc dù nó thực sự lâu đời hơn rất nhiều. Các nhà sử học giải thích Thư viện Tông tòa Vatican có nguồn gốc từ những ngày đầu tiên của Kitô Giáo. Trên thực tế, một số bản viết tay từ những thế kỷ đầu tiên của Kitô Giáo được lưu giữ ở đây. Được thành lập trong Cung điện Latêranô cho đến cuối thế kỷ 13, Thư viện Tông tòa đã phát triển theo cấp số nhân dưới thời Đức Giáo Hoàng Boniface Đệ Bát, là người sở hữu một trong những bộ sưu tập lớn nhất ở Âu Châu các bản thảo viết tay được viết trên da thú và được trang hoàng thêm bằng kim loại quý như vàng hay bạc. Tuy nhiên, chỉ đến năm 1451 khi Đức Giáo Hoàng Nicholas Đệ Ngũ, một người yêu thích sách nổi tiếng, cố gắng thiết lập lại Rôma một thư viện như một trung tâm học thuật có tầm quan trọng toàn cầu với hơn 1,200 cuốn, bao gồm cả bộ sưu tập cá nhân của ngài về các tác phẩm kinh điển của Hy Lạp và La Mã, và một loạt các văn bản được mang đến từ Constantinople.
Ngày nay, Thư viện Vatican bao gồm khoảng 75,000 sách chép tay và 85,000 incunabula, tức là các ấn bản được thực hiện từ khi phát minh ra máy in cho đến thế kỷ 16, và các ấn bản khác tổng số hơn một triệu cuốn sách. Chẳng có bí mật gì cả, tất cả những kho báu này đều có trên mạng. Bạn có thể tìm kiếm trong thư viện và tải xuống kho lưu trữ của nó chỉ bằng cách nhấn vào địa chỉ: https://digi.vatlib.it/
Đặng Tự Do
2021
Chân Phước Solanus Casey trên đường tuyên thánh
Chân Phước Solanus Casey trên đường tuyên thánh
Chân Phước Solanus Casey là một người phu khuân vác khiêm tốn, là người đã tiếp vô số du khách trong đời ngài và chăm chú lắng nghe nhu cầu và mong muốn của họ. Nhiều phép lạ là kết quả của sự chuyển cầu mạnh mẽ của ngài và những phép lạ này vẫn tiếp tục xảy ra cho đến ngày nay.
Các linh mục thuộc Tu Hội Solanus, có trụ sở tại nhà thờ Thánh Bônaventura thuộc tổng giáo phận Detroit lưu giữ hồ sơ về tất cả những điều kỳ diệu xảy ra nhờ sự cầu thay nguyện giúp của ngài. Một số phép lạ được đăng trên trang web của các ngài. Trong thời gian đại dịch coronavirus, nhiều người được ơn chữa lành.
Hôm 30 tháng 7, tờ Aleteia, nghĩa là “Chân Lý Tỏ Tường”, đã đăng lời nguyện sau cho những ai muốn xin Chân Phước Solanus Casey cầu bầu:
Lạy Chúa, con tán tụng Chúa. Con trao phó con cho Chúa.
Xin cho con trở thành người mà Chúa muốn con trở thành,
và cầu mong thánh ý Chúa được thể hiện trong cuộc sống của con ngày hôm nay.
Con cảm ơn Chúa vì những ân sủng Ngài đã ban cho Chân Phước Solanus.
Nếu đó là thánh ý Chúa, hãy ban phước cho chúng con qua sự phong thánh của Chân Phước Solanus để những người khác có thể bắt chước và tiếp tục yêu thương tất cả những người nghèo khổ của thế giới chúng con.
Như khi xưa Chân Phước Solanus vui vẻ đón nhận các kế hoạch thiêng liêng của Chúa, Con cũng cầu xin Chúa, nếu hợp với thánh ý Chúa, xin cho con được …. (ý định của mình)
Nhờ Chúa Giêsu Kitô, Chúa chúng con. Amen.
2021
HIỂN DUNG NHƯ CHÚA
06 28 Tr Thứ Sáu Tuần XVIII Thường Niên.
CHÚA HIỂN DUNG, lễ kính.
Thứ Sáu đầu tháng. Ngày đền tạ Trái Tim Cực Thánh Chúa Giêsu.
Không cử hành lễ cầu cho người qua đời (D2, D3), trừ lễ an táng.
Đn 7,9-10.13-14; 2Pr 1,16-19; Mc 9,2-10.
HIỂN DUNG NHƯ CHÚA
Hôm nay, Lễ Chúa Hiển Dung, bài Phúc âm thánh Matthêu nói về cuộc biến hình của Chúa Giêsu trên núi. Phêrô, Giacôbê và Gioan đã nhìn thấy khuôn mặt vinh quang của Con Thiên Chúa lần đầu tiên. Họ đã ở với Chúa Giêsu hằng ngày trong khoảng thời gian ba năm. Họ đã nhìn thấy Ngài, lắng nghe Ngài giảng dạy, chứng kiến những phép lạ Ngài làm, nhưng họ vẫn chưa thực sự nhận ra Ngài là ai.
Trong cuốn “Jésus: A Fait De Moi, Un Témoin”, “Chúa Giêsu Đang Sống Qua Nhân Chứng”, cha Emiliano Tardif chia sẻ như sau: “Một sứ giả Tin Mừng trước tiên phải là một chứng nhân có một kinh nghiệm cá nhân về sự chết và Phục sinh của Chúa Giêsu Kitô và là người truyền đạt cho kẻ khác, không chỉ là một đạo lý, mà một Đấng-Vẫn- Sống đang ban sự sống dồi dào”. “Không ai có thể trở thành sứ giả đích thực của Tin Mừng, nếu người đó không có kinh nghiệm đời sống mới mà Chúa Giêsu ban cho”.
Đoạn Tin mừng hôm nay kể lại rằng: Chúa Giêsu đem Phêrô, Giacôbê và Gioan lên một ngọn núi cao và tại đó, Ngài đã biến hình trước mặt các ông. Mặt Ngài chiếu sáng như mặt trời. Áo Ngài trở nên trắng tinh như tuyết. Rồi lại có Môisê và Elia hiện ra và trò chuyện với Ngài.
Chính lúc Chúa Giêsu biến đổi hình dạng, là lúc có sự hiện diện của ông Mô-sê và ông Elia, tượng trưng cho lịch sử cứu độ. Chúng ta hãy lắng nghe các ngài đàm đạo. Theo thánh sử Lu-ca, các vị đàm đạo về cuộc Xuất Hành Người sẽ hoàn thành tại Giê-ru-sa-lem (Lc 9, 31). Như thế, lịch sử cứu độ (Lề Luật và ngôn sứ) loan báo mầu nhiệm Vượt Qua và mầu nhiệm
Vượt Qua hoàn tất lịch sử cứu độ. Mà lịch sử cứu độ là gì? Là lịch sử kể lại sự hiện diện, sự quan phòng và cách dẫn đưa của Thiên Chúa giầu lòng thương xót hành trình làm người của những cuộc đời, của một dân tộc, đầy thăng trầm và tội lỗi, bị chi phối nặng nề bởi Sự Dữ, không chỉ từ khởi đầu của dân tộc Israel, nhưng ngay từ khởi của loài người (x. St 3). Chúng ta hãy chiêm ngắm Đức Giêsu trở nên chói lọi như mặt trời, như bản văn Tin Mừng tường thuật: “Dung nhan người chói lọi như mặt trời, và y phục người trở nên trắng tinh như ánh sáng” (Mt 17, 2). Như thế, chính khi lịch sử cứu độ được hoàn tất nơi ngôi vị của Đức Giêsu, dung nhan của Ngài trở nên Mặt Trời, Mặt Trời ban ánh sáng, sức nóng và sự sống: “Chẳng có chi tránh được ánh dương nồng” (Tv 19, 7).
Dưới ánh sáng của lịch sử cứu độ được hiểu như trên, chúng ta được mời gọi đọc lại và nhận ra cuộc đời chúng ta cũng là một “lịch sử cứu độ”, như kinh nghiệm thiêng liêng của hai môn đệ trên đường Emmau (Lc 24, 13-35), tuy đầy thăng trầm, tội lỗi và bị chi phối nặng nề bởi Sự Dữ, nhưng hướng tới Mầu Nhiệm Vượt Qua và được Mầu Nhiệm Vượt Qua hoàn tất, như thánh sử Gioan mong ước: “Những điều đã được chép ở đây là để anh em tin rằng Đức Giêsu là Đấng Kitô, Con Thiên Chúa, và để anh em tin mà được sự sống nhờ danh Người.” (Ga 20, 31). Chính khi nhận ra hành trình làm người và hành trình ơn gọi của chúng ta, quá khứ, hiện tại và tương lai của cuộc đời chúng ta hướng tới và được hoàn tất nơi ngôi vị của Đức Kitô, đó sẽ là lúc chúng ta sẽ có được kinh nghiệm chiêm ngắm Dung Nhan chói ngời của Đức Kitô.
Vậy, trên hành trình đi theo Đức Kitô trong ơn gọi gia đình và nhất là trong đời sống dâng hiến, chúng ta hãy ước ao và xin Chúa ban cho chúng ta kinh nghiệm thiêng liêng nền tảng này: Đức Kitô trở nên chói ngời trong cuộc đời và ơn gọi của chúng ta; và ước gì cuộc sống hằng ngày của chúng ta với những đòi hỏi của ơn gọi, là lời diễn tả tâm tình vui sướng: “Lạy Chúa, chúng con ở đây, thật là hay!” Bởi vì, ánh sáng chói lòa của Chúa Giêsu trên đỉnh núi muốn nói cho chúng ta về kinh nghiệm niềm vui và hạnh phúc của lựa chọn cho đi sự sống của mình, đánh liều cuộc đời mình trong một ơn gọi, vì Đức Kitô và vì Tin Mừng, như chính Ngài đã nói sáu ngày trước (Mt 16, 24-26).
Thiên Chúa đã đưa ba tông đồ lên núi, làm họ ngã sấp mặt xuống đất, thì cũng chính Ngài, qua Đức Giêsu Kitô lại nâng họ lên: “Các con hãy đứng dậy, đừng sợ”. Rồi cùng với họ đi xuống núi. Trên đường đi xuống núi lòng họ hoang mang, đầy những câu hỏi, nghi vấn, nhưng Chúa Giêsu đã nói với họ rằng: “Các con không được nói với ai về việc đã thấy, cho tới khi Con Người từ cõi chết sống lại”. Bí mật của cuộc biến hình này tạo nên sự tin tưởng cho các tông đồ khi phải đối diện với đau khổ và sự chết của Chúa Giêsu trên thập giá và của chính các ông sau này.
Sự biến hình của Chúa Giêsu trong vinh quang chính là niềm hy vọng và tăng cường sức mạnh cho chúng ta đang khi cố gắng trung thành với Ngài giữa những cám dỗ, đau khổ và thử thách. Giống như em bé trai thống khổ trong bức tranh vẽ của Raphael, chúng ta không bao giờ thất vọng khi nhìn ngắm vào thập giá của Chúa Giêsu, mà phải luôn tìm kiếm Ngài trong vinh quang. Chỉ qua Ngài, với Ngài, và ở trong Ngài chúng ta mới chiến thắng được thế gian và ma quỉ.
Cuộc biến đổi tích cực nào cũng đòi buộc con người phải hy sinh, phải công tác vào phần của mình một cách chủ động vào trong đó. Như hạt lúa muốn trở thành cây lúa thì phải chấp nhận một sự biến đổi âm thầm trong đau đớn vì sự mục nát và thối đi của mình. Vinh quang phục sinh và phần thưởng trọng đại trên thiên quốc cũng dành cho những ai biết hy sinh quên mình, biến chấp nhận được biến đổi và thanh lọc bởi Lời của Chúa và giáo huấn của Hội thánh.
Biết trước sự yếu đuối và nhát đảm của các môn đệ, Chúa Giêsu đã cho các ông thấy và chiêm ngấm trước vinh quang của Ngài, vinh quang mà Ngài sẽ lấy lại sau khi đi vào cuộc tử nạn nhằm cứu chuộc con người khỏi vòng nô lệ của tội lỗi. Vinh quang đó cũng sẽ dành cho các môn đệ và cho tất cả chúng ta nếu chúng ta tích cực và chủ động góp phần vào chương trình cứu chuộc mà Thiên Chúa đã và đang thực hiện vì con người và cho con người
Muốn có một kinh nghiệm nào đó về Thiên Chúa, muốn gặp gỡ Ngài, nhất thiết chúng ta phải ra khỏi đời sống thường ngày xô bồ náo nhiệt và được chính Ngài dẫn dắt. Người ta vẫn nói rằng có thể và phải gặp Thiên Chúa giữa lòng cuộc sống này. Điều này không sai, và còn cần thiết cho chúng ta là những người thường xuyên sống và dấn thân giữa lòng xã hội với những vấn đề và biết bao cuộc gặp gỡ với người khác. Nhưng để có thể gặp Chúa trong cuộc đời và cộng tác với Ngài, chúng ta đã phải thường xuyên gặp Ngài trong nơi cô tịch, trong thinh lặng, riêng tư: chúng ta đã thường xuyên được Ngài bao phủ “trong đám mây sáng chói”.
Mừng Kính Lễ Kính Chúa Giêsu Hiển Dung hàng năm, Hội Thánh mời gọi chúng ta suy niệm và sống ý nghĩa của sự cần thiết ‘Hiển dung’ và ‘biến đổi’ cuộc sống hàng ngày của chúng ta nơi dương thế. Nghĩa là, Chúa thách đố chúng ta ‘biến hình’ để rồi được ‘hiển dung’ với Chúa trên Núi Thánh. Ước chi mỗi người chúng ta luôn biết cố gắng thanh luyện và biến đổi đời sống của chúng ta nên tươi tốt và đẹp đẽ hơn trong mọi hoàn cảnh. Đồng thời trút bỏ mọi cồng kềnh và lỉnh kỉnh vô ích hầu chúng ta có thể nhẹ nhõm bước đi và lên đến đỉnh Núi Thánh trên Nước Chúa Vĩnh Hằng.
