2022
Thánh lễ an táng ĐHY Jozef Tomko
Thánh lễ an táng ĐHY Jozef Tomko
Sáng thứ Ba ngày 16/8/2022, tại Nhà thờ Chính toà Thánh Elisabeth, Đức Hồng Y Dominik Duka, nguyên Tổng Giám Mục của Praga đã cử hành Thánh lễ an táng cho Đức Hồng Y Jozef Tomko, nguyên Tổng trưởng Bộ Truyền giáo.
Hiện diện tại Thánh lễ ngoài Đức Hồng Y chủ tế còn có Đức Hồng Y Stanisław Dziwisz, nguyên Tổng Giám Mục Cracovia, Đức Hồng Y Péter Erdő, Tổng Giám Mục của Esztergom và Budapest, hàng chục Giám mục của Slovakia và các Giám mục đến từ các nước láng giềng, cùng đông đảo các linh mục.
Về phía chính quyền dân sự, có sự hiện diện của bà Zuzana Caputova, Tổng thống Slovakia, ông Boris Kollár, Chủ tịch Quốc hội, ông Eduard Heger, Thủ tướng chính phủ.
Có khoảng 5.000 tín hữu tham dự Thánh lễ bên trong nhà thờ, và hàng ngàn người khác tham dự từ quảng trường và các đường phố gần đó.
Tất cả các phương tiện truyền thông của Slovakia đã phát trực tiếp Thánh lễ an táng của Đức Hồng Y Tomko. Sau Thánh lễ, linh cữu của ngài được đặt trong hầm mộ của Nhà thờ Chính toà, dưới bàn thờ chính.
Đức Hồng Y Tomko người Slovakia, sinh tại Tổng Giáo Phận Kosice, năm 1924. Ngài từng là Tổng Thư ký Thượng Hội đồng Giám mục, Tổng trưởng Bộ Truyền giáo, Chủ tịch Ủy ban Tòa Thánh về các Đại hội Thánh Thể quốc tế. Ngài qua đời ngày 06/8.
Đức Thánh Cha đã ca ngợi Đức Hồng Y trong điện thư chia buồn như sau: “Tôi nghĩ đến Đức Hồng Y Tomko với lòng biết ơn về sứ vụ lâu dài và hiệu quả của ngài tại Tòa Thánh với tư cách là một cộng tác viên chăm chỉ và thận trọng của các vị tiền nhiệm của tôi. Tôi cũng nghĩ đến tinh thần cầu nguyện của ngài mà tôi đã chứng kiến: đã lớn tuổi nhưng Đức Hồng Y vẫn siêng năng đọc kinh Mân Côi vào mỗi chiều tối tại Quảng trường Thánh Phêrô. Chính qua lời cầu nguyện với Đức Mẹ này, Đức Hồng Y đã cho các khách hành hương và du lịch một chứng tá công khai và đẹp về tình yêu đối với Đức Thánh Trinh Nữ”.
Ngày 11/8, tại Đền thờ Thánh Phêrô, Đức Hồng Y Giovanni Battista Re, niên trưởng Hồng y đoàn đã chủ sự Thánh lễ an táng cho Đức Hồng Y nguyên Bộ trưởng Bộ Truyền giáo. Đức Thánh Cha cũng đã tham dự Thánh lễ và chủ sự nghi thức làm phép thi hài và từ biệt.
Sau Thánh lễ, linh cữu của ngài đã được chính phủ Slovakia thuê một máy bay đưa về thủ đô Bratislava, và được quàn cho các tín hữu viếng trong hai ngày tại Nhà thờ Chính toà.
Ngọc Yến
2022
Lễ hội giới trẻ đầu tiên vùng Trung Á
Lễ hội giới trẻ đầu tiên vùng Trung Á
Hôm 15 tháng Tám vừa qua, hãng Asia News đưa tin: lễ hội giới trẻ Công giáo vùng Trung Á được tổ chức lần đầu tiên cạnh hồ Issyk-Kul, với sự tham dự của 60 bạn trẻ đến từ các nước Kirghikistan, Uzbekistan, Kazakhstan và miền Siberia của Nga.
Lễ hội diễn ra trong vài ngày tại Trung tâm của dòng Tên ở Issyk-Kul, với các buổi cầu nguyện, sinh hoạt giải trí và đề ra những dự án phục vụ, cũng như chuẩn bị cuộc viếng thăm của Đức Thánh cha tại thủ đô Kazakhstan vào giữa tháng Chín tới đây.
Cuộc gặp gỡ diễn ra sau hai năm bị tạm ngưng vì đại dịch và lần này bầu không khí rất nồng nhiệt. Lễ hội nhắm giúp các bạn trẻ tái khám phá căn tính Kitô và ý nghĩa việc thuộc về Giáo hội. Các linh mục và các linh hoạt viên cũng chia sẻ kinh nghiệm của mình, và có những bài gợi ý suy niệm, và sau đó được đào sâu trong các cuộc thảo luận nhóm.
Mục đích chung kết của lễ hội là xác định một chương trình phục vụ xã hội và bác ái trong các giáo xứ và tại những nơi cư ngụ của các tham dự viên. Tất cả đã đề ra những sáng kiến và ý tưởng, chứng tỏ tinh thần sáng tạo của người trẻ, với những lối tiếp cận không theo qui ước đối với các vấn đề.
Kết quả các cuộc thảo luận được trình bày trong sáu dự án với những gợi ý cụ thể nhắm phục vụ người già và những người bị bỏ rơi nhất, giúp các trẻ em và những gia đình nghèo, cũng như giúp người trẻ nói chung.
Các dự án này sẽ được kiểm chứng theo các tiêu chuẩn chuyên nghiệp, để xác định các mục tiêu, bối cảnh, các nhóm liên hệ, những kết quả mong đạt được, ngân sách và thời gian thực hiện.
Ngoài những điều trên đây, các bạn trẻ còn có cơ hội thưởng thức vẻ đẹp thiên nhiên của miền Issyk-Kul, vì trung tâm này chỉ cách bờ “Hồ nóng” 100 mét, một lưu vực nước mặn khổng lồ nằm giữa núi Kungey Alatau ở phía bắc và Terskey Alatau ở phía nam, nằm trong dãy núi Thiên Sơn (Tien Shan), là hồ lớn thứ hai trên thế giới về diện tích, sau hồ Titicaca ở Nam Mỹ. Như tên của hồ cho thấy, đặc tính chính của hồ này là nhiệt độ dễ chịu, không bị giá lạnh, kể cả trong những mùa đông lạnh nhất.
Một phần trong dịp lễ hội là ba ngày leo núi, và đối với nhiều tham dự viên, đây là một thách đố và là một kinh nghiệm thú vị, đến độ nhiều người yêu cầu nên tái diễn.
Các cha dòng Tên hoạt động tại nước Kirghikistan từ thập niên 1990, với một cộng đoàn rất năng động gồm các thừa sai kinh nghiệm và người trẻ, liên tục di động và thay đổi giữa các cộng đoàn ở vùng Trung Á.
Trong tháng Bảy vừa qua, cũng tại Issyk-Kul đã có một khóa đầu tiên của “Trường thần học vùng Trung Á”, với sự tham dự của 20 học viên được các vị bản quyền địa phương chọn lựa, và đến từ các nước Kirghikistan, Uzbekistan, và Kazakhstan. Những lớp bằng tiếng Nga về lịch sử Kitô giáo miền Trung Á, dẫn nhập về thần học luân lý và Kinh thánh, những vấn đề nhân loại học Kitô. Khóa học cũng có những phần trao đổi kiến thức, câu hỏi và ý kiến. Rất tiếc một số học viên Công giáo từ Tagiskistan láng giềng không thể đến tham dự vì những căng thẳng hiện nay ở vùng biên giới giữa hai nước Kirghikistan và Tagikistan, nhưng họ hy vọng có thể tham dự khóa học lần tới.
G. Trần Đức Anh, O.P.
2022
Bản Tuyên bố kết thúc Đại hội Truyền thông Công giáo Thế giới SIGNIS 2022
Bản Tuyên bố kết thúc Đại hội Truyền thông Công giáo Thế giới SIGNIS 2022
Ngày 18/8/2022, sau ba ngày gặp gỡ, 300 tham dự viên của Đại hội Thế giới SIGNIS năm 2022 về chủ đề “Hoà bình trong Thế giới Kỹ thuật số”, đã đưa ra bản Tuyên bố kết thúc, nhấn mạnh rằng chiến lược cơ sở hạ tầng và truy cập kỹ thuật số công bằng có khả năng phục hồi và hỗ trợ sự phát triển toàn diện con người.
Mở đầu bản Tuyên bố, các tham dự viên viết: “Chúng ta đang sống trong một thế giới nơi ‘sự chia rẽ kỹ thuật số’ làm gia tăng khoảng cách giàu nghèo dẫn đến bất bình đẳng trong việc tiếp cận các thành quả của cuộc cách mạng kỹ thuật số”.
Các tham dự viên cho rằng khi người ta trở nên siêu kết nối, họ cũng phải đối diện với những thách đố về kinh tế xã hội, văn hóa, chính trị, tôn giáo, dẫn đến cô lập, bối rối và vô vọng. Bên cạnh đó là tác động tàn phá của tin giả đối với xã hội đương đại, đặc biệt các nhóm dễ bị tổn thương trong xã hội.
Để khắc phục những điều này, các tham dự viên cho rằng chiến lược cơ sở hạ tầng và truy cập kỹ thuật số công bằng có thể phát triển một “môi trường phục hồi” và hỗ trợ “sự phát triển toàn diện con người”.
Theo các tham dự viên, chúng ta cần chuyển từ dấn thân cá nhân sang xây dựng cộng đồng. Như Đức Thánh Cha đã nói, “Phong cách của Chúa là gần gũi, trắc ẩn và dịu dàng”. Chúng ta cần dệt nên mạng lưới bằng sự thật và vẻ đẹp của đức tin và hy vọng. Công nghệ phải được thấm đẫm đạo đức và sự thận trọng.
Từ điểm này, các tham dự viên kêu gọi các nhà truyền thông và mọi người hành động để bảo vệ nhân quyền của những người đang ở các khu vực chiến tranh và xung đột. Đặc biệt, các chuyên gia truyền thông được yêu cầu không chỉ đưa tin các sự kiện nhưng còn phải tham gia tích cực vào việc hỗ trợ các nạn nhân chiến tranh và làm việc hướng tới việc giải quyết xung đột. Bằng cách này, chúng ta có thể truyền lại cho thế hệ sau di sản của hòa bình.
Về vai trò của người trẻ trong việc xây dựng hoà bình, Tuyên bố khẳng định: “Khi lắng nghe những câu chuyện của người trẻ tham gia vào các hoạt động truyền thông, chúng tôi nhận thấy vai trò quan trọng của họ trong việc xây dựng cộng đồng và thúc đẩy hòa bình thông qua các công nghệ hiện đại, sử dụng phương pháp luận sáng tạo. Chúng tôi gửi lời mời cởi mở đến những người trẻ trên thế giới chung tay với chúng tôi trong các quá trình xây dựng hòa bình”.
Kết thúc bản Tuyên bố, các tham dự viên xác tín “qua quyền năng canh tân của Thánh Thần, chúng ta có thể đạt được hòa bình trong thế giới kỹ thuật số”.
Ngọc Yến
2022
Kết thúc giai đoạn Thượng Hội đồng Giám mục cấp Giáo phận
Kết thúc giai đoạn Thượng Hội đồng Giám mục cấp Giáo phận
Với các bản đúc kết của các Hội đồng Giám mục gửi đến Ban Thư ký Thượng Hội đồng trong những ngày vừa qua, giai đoạn Thượng Hội đồng Giám mục thế giới lần thứ XVI với chủ đề: “Vì một Giáo hội hiệp hành: hiệp thông, tham gia và sứ vụ” đã kết thúc ở cấp giáo phận.
Logo Thượng Hội đồng Giám mục thế giới lần thứ XVI
Dưới đây là một số bản đúc kết của các Hội đồng Giám mục.
Giáo hội Pháp
Tại Pháp, với sự tham gia đóng góp ý kiến của khoảng 150 ngàn tín hữu kể từ khi Thượng Hội đồng bắt đầu từ tháng 10/2021, ngày 15/6/2022, Giáo hội Pháp đã kết thúc giai đoạn quốc gia của Thượng Hội đồng. Kết thúc khoá họp ngoại thường kéo dài hai ngày tại Lyon, trước sự hiện diện của giáo dân và tu sĩ, các Giám mục đã bỏ phiếu thông qua một lá thư đi kèm với bản đúc kết nguyện vọng của nhiều tín hữu.
Thư của các giám mục xác định một số định hướng ưu tiên. Cụ thể nói rõ hơn chiều kích nhân bản của Giáo hội với bản chất bí tích của Giáo hội; chú ý đến những đau khổ và mong đợi của phụ nữ trong Giáo hội; lắng nghe những băn khoăn của các linh mục trong sứ vụ của họ; và cuối cùng xem xét những lý do tại sao vẫn còn tái diễn những căng thẳng trong phụng vụ.
Tài liệu lưu ý rằng tiến trình hiệp hành chưa đến được với mọi thành phần dân Chúa trong sự đa dạng của họ, đặc biệt những người theo chủ nghĩa truyền thống và những người trẻ; đồng thời nhắc lại niềm hy vọng thấy hiệp hành trở thành nếp sống thông thường của Giáo Hội. Tài liệu mời gọi các cộng đoàn gần gũi với những người bé nhỏ và nghèo khổ nhất, tôn trọng sự đa dạng hoặc bổ sung của các sứ vụ, đặc sủng và ân sủng.
Thư của các giám mục ghi nhận việc một số chủ đề thực tế không được đề ra trong tài liệu. Ví dụ việc truyền giáo, chứng tá của các Kitô hữu về các vấn đề xã hội, sinh thái hoặc liên đới quốc tế, cũng như vấn đề gia đình là nơi học hỏi của tình huynh đệ đã không được đề cập đến. Tài liệu lấy làm tiếc vì một số điểm phong phú thiêng liêng của Kitô giáo như các bí tích, đời sống thánh hiến, đời sống độc thân của các linh mục, chức phó tế… thường bị bỏ qua hoặc xem nhẹ.
Bản đúc kết được một uỷ ban toàn quốc soạn thảo dựa trên các bản tổng hợp của các giáo phận, và được công bố trước đó một tuần. Tài liệu mô tả tình hình của Giáo hội ở Pháp và đưa ra những cách thế cụ thể để cải tổ. Đặc biệt nhấn mạnh khát vọng sâu xa về một Giáo hội huynh đệ hơn, và hướng đến những người bị gạt ra bên lề; mong muốn dành nhiều chỗ hơn cho giáo dân trong việc quản trị; mong muốn tăng cường vai trò của phụ nữ; mong muốn tham gia đối thoại với những người không phải là Kitô hữu.
Giáo hội Tây Ban Nha
Theo tài liệu đúc kết được công bố trên trang web của Hội Đồng Giám mục, Tiến trình Thượng Hội đồng của Giáo hội Tây Ban Nha có sự tham gia của 215 ngàn người trong 14 ngàn nhóm tại 70 giáo phận, ngoài ra còn có các dòng tu, 215 đan viện, Caritas và 37 phong trào và hiệp hội giáo dân.
Những người trẻ, các gia đình, những người đã xa Giáo hội và những người không phải là Kitô hữu không hưởng ứng nhiều. Nhưng những người này đã bày tỏ sự ngạc nhiên trước sự quan tâm của Giáo hội đối với các ý kiến của họ.
Tiến trình hiệp hành còn diễn ra trong 19 nhà tù, trong các khu nhà dành cho người già.
Nội dung chính của bản đúc kết nhấn mạnh đến tiến trình hiệp hành có liên quan đến nỗ lực cộng đoàn nhằm củng cố ý thức Giáo hội và phục vụ cả việc soi sáng thực tế với tư cách là các cộng đoàn giáo xứ, các nhóm và phong trào, và thúc đẩy sự mong muốn phát triển tính hiệp hành và sự phân định.
Trong bản đúc kết có đoạn viết :”Đối với một Giáo hội đang trên đường, cần phải bắt đầu từ một sự hoán cải cá nhân, cộng đoàn và mục vụ mạnh mẽ; mặt khác, điều nền tảng là phải mở ra, lắng nghe, đi đến nơi những người cần chúng ta. Với ý thức rằng chúng ta là Giáo hội theo nhiều cách và đôi khi rất khác nhau. Nhưng sự đa dạng đó phải được giả định trong sự bổ sung và chúng ta phải có khả năng đạt được sự hiệp nhất không rơi vào cám dỗ áp đặt sự đồng nhất”.
Tài liệu còn nói về đời sống cầu nguyện, trung tâm của phụng vụ, đời sống của giáo xứ, vai trò của linh mục. Bản văn còn đề cập đến “thái độ giáo sĩ trị hai mặt”, “nắm giữ vai trò chính một cách thái quá của các linh mục và sự khiếm khuyết trong trách nhiệm của giáo dân”.
Một số chủ đề cụ thể đã gây được tiếng vang và vì thế cần phải được phân định hơn nữa. Đầu tiên đó là vai trò của phụ nữ trong Giáo hội: sự hiện diện của phụ nữ trong các cơ quan chịu trách nhiệm và quyết định của Giáo hội là điều cần thiết. Thứ hai đó là sự hiện diện và tham gia ít ỏi của người trẻ vào đời sống và sứ vụ của Giáo hội. Điểm cuối cùng là thể chế hóa và củng cố các thừa tác vụ giáo dân. Có ba nhu cầu cấp bách cần được giải quyết: phát triển sự hiệp hành, thúc đẩy sự tham gia của giáo dân và khắc phục thái độ giáo sĩ trị.
Giáo hội Thuỵ Sĩ
Ngày 15/8/2022, sau những ngày nhóm họp tại Einsiedeln Abbey, Hội đồng Giám mục Thuỵ Sĩ đã công bố một tài liệu đúc kết cho Thượng Hội đồng Giám mục.
Tài liệu xoay quanh ba trục chính: (1) Những kinh nghiệm được thực hiện trong tiến trình hiệp hành ở Thụy Sĩ; (2) Kết quả của các bảng câu hỏi và các cuộc thảo luận; (3) Các quan điểm.
Tại Thụy Sĩ, các cuộc thảo luận và các bảng câu hỏi của Thượng hội đồng đã nâng cao nhận thức về tầm quan trọng của bí tích Rửa tội đối với đời sống của Giáo hội. Các tham dự viên nhấn mạnh rằng một Giáo hội hiệp hành ngày càng công nhận “phẩm giá tư tế, ngôn sứ và vương đế” của tất cả những người đã được rửa tội cũng như ơn gọi của họ.
Hai điểm được nhấn mạnh trong tài liệu, đó là “tìm cách cải thiện kinh nghiệm của nhiều người bị hoàn toàn loại ra, không được tham gia vào đời sống Giáo hội”, và thẩm tra phê bình “thái độ giáo sĩ trị vẫn còn hiện diện ở một số nơi”.
Theo tài liệu, sự hiệp hành sẽ chỉ thành công một khi “thái độ giáo sĩ trị được khắc phục và sự hiểu biết về chức linh mục ngày càng được tiến triển như một yếu tố thúc đẩy đời sống của một Giáo hội theo định hướng ngày càng hiệp hành hơn”.
Trong một phần khác, tài liệu cũng chỉ ra lá phiếu của thành phần thiểu số, mục đích đặt ra câu hỏi và sự cần thiết của một văn hoá hiệp hành cho Giáo hội Công giáo.
Giáo hội Đức
Trong những ngày vừa qua, Hội đồng Giám mục Đức đã gửi đến Roma tài liệu đúc kết như một đóng góp cho Thượng hội đồng Giám mục năm 2023.
Tài liệu được chia thành hai phần: phần đầu phản ánh những kinh nghiệm của Thượng hội đồng ở Đức; phần thứ hai chứa một bản tóm tắt về phản ứng của các giáo phận Đức về mười điểm của “Cẩm nang cho sự Hiệp hành về Thượng hội đồng”.
Với nội dung này, những trang đầu tiên nói đến lịch sử Thượng hội đồng của Công giáo Đức, bắt đầu với các Thượng hội đồng Würzburg (1971-1975) và Dresden (1973-1975) nhằm “thực hiện các quyết định của Công đồng Vatican II”. “Các cơ cấu đồng nghị được tạo ra” sau hai quá trình này “định hình nền văn hóa cộng tác giữa các giám mục, linh mục và giáo dân và cho phép sự tham gia rộng rãi”.
Sau đó là sự sụt giảm về số các tín hữu, linh mục và cộng tác viên mục vụ, nhưng trên hết là vụ bê bối lạm dụng tính dục bùng nổ và nhận thức rõ ràng rằng vấn đề không phải là thất bại cá nhân, nhưng là vì những lý do hệ thống đã ủng hộ lạm dụng tính dục trong Giáo hội và phạm vi che đậy của nó. Từ đó, từ năm 2019 cùng với Ủy ban Trung ương Công giáo, các giám mục quyết định bắt đầu “Con đường Công nghị” để “Tin Mừng vẫn có thể được loan báo một cách đáng tin cậy” và giải quyết các vấn đề đang nổi lên “mà Giáo hội hoàn vũ phải đối diện”. Và chính vì lý do đó mà Người Công giáo ở Đức với hy vọng nhìn vào Con đường Thượng hội đồng của Giáo hội hoàn vũ như một cơ hội để tích hợp các kinh nghiệm hiệp hành và đóng góp của chính Giáo hội Đức.
Giáo hội Ailen
Ngày 16/8/2022, Hội đồng Giám mục Ailen công bố bản tổng hợp toàn quốc về tiến trình hiệp hành. Tiến trình đã được tiến hành trong toàn Giáo hội Ailen từ mùa thu năm 2021. Bản tổng hợp toàn quốc là kết quả của một quá trình lắng nghe và tham vấn sâu rộng dựa trên các bản tóm tắt được thực hiện bởi 26 giáo phận Ailen, cũng như các bản tóm tắt được trình bày bởi các hội dòng và các nhóm quan tâm khác.
Trong một thông cáo, Hội đồng Giám mục nêu rõ: từ tháng 10/2021, hàng chục ngàn người Công giáo trên khắp Ailen đã tham gia lắng nghe và suy tư cầu nguyện về chủ đề mà Đức Thánh Cha đã chọn: “Vì một Giáo hội hiệp hành: hiệp thông, tham gia, sứ vụ”.
Một cuộc họp thượng hội đồng quốc gia được tổ chức tại Athlone vào tháng 6/2022, sau đó là một cử hành tại tu viện cổ của Clonmacnoise. Các Giám mục viết trong thông cáo: “Trong bầu khí cầu nguyện, chúng tôi đã lắng nghe phản hồi từ hàng trăm cuộc trò chuyện đã diễn ra trên khắp Ailen và nhiều yêu cầu đã được thu thập. Mặc dù có những hạn chế do đại dịch, tiến trình mà chúng tôi đã thực hiện trong những tháng gần đây thể hiện một bước đầu khiêm tốn nhưng có ý nghĩa quan trọng trong việc phát triển một phong cách tham vấn hiệp hành về tương lai của Giáo hội ở Ailen và trên thế giới”.
Bản tổng hợp toàn quốc chỉ ra nhiều thách đố đối với việc loan báo Tin Mừng ở đất nước này, bao gồm nhu cầu về sự chữa lành nội tâm và hy vọng, đặc biệt những người đã bị lạm dụng bởi nhân viên và các tổ chức Giáo hội. Tài liệu ghi nhận và phản ánh tác động trong những thập kỷ gần đây về sự suy giảm mạnh thực hành đức tin và ơn gọi linh mục và đời sống dâng hiến. Xuất hiện những yêu cầu về sự minh bạch hơn, tham gia vào quá trình ra quyết định và trách nhiệm giải trình trong các cơ cấu giáo xứ và giáo phận. Tầm quan trọng của những người trẻ được chú ý. Vai trò của phụ nữ trong Giáo hội cũng được nhấn mạnh. Các Giám mục viết: “Tiến trình lắng nghe của chúng tôi đã xác định sự cần thiết phải hòa nhập hơn, tiếp cận những người đã bỏ Giáo hội và trong một số trường hợp cảm thấy bị loại trừ, bị lãng quên hoặc bị phớt lờ”.
Khi công bố tài liệu này, Hội đồng Giám mục Ailen mời gọi “toàn thể dân Chúa nghiên cứu các kết quả với sự quan tâm và cầu nguyện. Điều quan trọng là trong mọi quyết định, chúng ta cùng nhau bước đi trong sự hiệp thông”.
Ngọc Yến