2023
Nhớ vị giám mục tiên khởi người Việt
Nhớ vị giám mục tiên khởi người Việt
Trong tháng cầu nguyện cho các linh hồn, tín hữu tưởng nhớ đến những người đã khuất bóng là thân bằng quyến thuộc và cả những người được lưu truyền trong sử sách, hoặc ghi đậm dấu ấn trong các cộng đoàn…
Đức cha Gioan Baotixita Nguyễn Bá Tòng (1868-1949) là một trong số những vị tiền nhân đã khuất bóng được nhiều người tưởng nhớ nhân kỷ niệm 90 năm (1933-2023) được tấn phong giám mục.
![]() |
Vào thời điểm đó, một giám mục người bản địa là một cột mốc lịch sử nơi vùng miền đón nhận Tin Mừng khoảng bốn thể kỷ trước và vẫn thuộc quy chế tông tòa – trực thuộc Tòa Thánh. Khi Đức Thánh Cha Piô XI ban hành thông điệp “Sự việc Giáo hội” (Rerum Ecclesiae) cổ vũ việc trao quyền cho hàng giáo sĩ địa phương, Đức Giám mục Alexandre Marcou Thành là người đầu tiên hưởng ứng, đề cử linh mục Nguyễn Bá Tòng làm giám mục phó Hạt đại diện tông tòa Phát Diệm do ngài coi sóc.
Thêm một điểm đáng ghi nhận, ngài là linh mục thuộc địa phận Sài Gòn, vùng Nam bộ, nhưng được bổ nhiệm coi sóc một hạt tông tòa vùng Bắc bộ. Theo nhiều nguồn tư liệu, sự bổ nhiệm này không gây lấn cấn nơi các giáo sĩ người Pháp, người Việt tại đây, bởi trước đó vị giám mục tân cử đã được ngưỡng mộ với tài giảng thuyết trong kỳ tĩnh tâm cho các linh mục Hà Nội (1931) và Phát Diệm (ngày 15 – 22.12.1931).
Đức Giám mục tiên khởi người Việt đã kế vị Đức Giám mục Marcou năm 1935 và nghỉ hưu năm 1943.
Về mặt tôn giáo, trong khoảng một thập niên tại chức, ngài đã truyền chức tổng cộng 50 linh mục, thành lập hội dòng MTG Lưu Phương, dòng Kín và Trường Thử tại Trì Chính, đền Đức Mẹ Nam Dân, nhà nghỉ mát Kim Đài, hội quán Nam Thanh; đặc biệt là xúc tiến việc thành lập dòng khổ tu Châu Sơn ở Phát Diệm. Năm 1954, dòng Châu Sơn vào miền Nam, dừng chân tại Phước Lý, sau thuyên chuyển về Đơn Dương (Đà Lạt). Năm 1961 đan viện khổ tu Phước Sơn (Thủ Đức), Phước Lý và Đơn Dương được Tòa Thánh chấp nhận và nâng lên hàng đan phụ viện. Các đan viện đã liên kết thành hội dòng Xitô Thánh Gia Việt Nam và nhập dòng Xitô thế giới.
Quan tâm đến cuộc sống, ngài đã góp một phần lương thực và vận động dân chúng đắp đê Kim Tùng ngăn nước biển dài 10 cây số bảo vệ mùa màng cho nhiều làng mạc phía trong, từ đó các họ đạo Tân Khẩn, Như Tân, Tân Mỹ, Tùng Thiện, Kim Tùng (năm 1953 đổi thành Cồn Thoi) dần dần được thành lập.
Về văn hóa, ngài để lại cho hậu thế “Tuồng thương khó”, được trước tác theo Sách gẫm sự thương khó Đức Giêsu và Tuồng thương khó đã từng được diễn xuất tại Oberammergau (Đức) và tại Nancy (Pháp). Nhiều nhà nghiên cứu văn hóa văn học ghi nhận đây là một vở kịch hiện đại, trước hết bởi hình thức hoàn toàn văn xuôi và là cột mốc quan trọng trong lịch sử văn học – sân khấu thời kỳ đầu lan tỏa chữ Quốc ngữ. Được nhà in Tân Định xuất bản năm 1912 – cách nay 111 năm – vở tuồng đã được lưu diễn nhiều lần trong Nam ngoài Bắc. Hiện có một con đường mang tên Nguyễn Bá Tòng tại quận Tân Bình…
Các tín hữu còn có thể suy ngẫm về tinh thần hiệp thông của Giáo hội “duy nhất, thánh thiện, công giáo, tông truyền” trong sứ vụ của một mục tử Nam bộ nơi đất Bắc.
2023
Nhớ vị giám mục tiên khởi người Việt
Nhớ vị giám mục tiên khởi người Việt
Trong tháng cầu nguyện cho các linh hồn, tín hữu tưởng nhớ đến những người đã khuất bóng là thân bằng quyến thuộc và cả những người được lưu truyền trong sử sách, hoặc ghi đậm dấu ấn trong các cộng đoàn…
Đức cha Gioan Baotixita Nguyễn Bá Tòng (1868-1949) là một trong số những vị tiền nhân đã khuất bóng được nhiều người tưởng nhớ nhân kỷ niệm 90 năm (1933-2023) được tấn phong giám mục.
Vào thời điểm đó, một giám mục người bản địa là một cột mốc lịch sử nơi vùng miền đón nhận Tin Mừng khoảng bốn thể kỷ trước và vẫn thuộc quy chế tông tòa – trực thuộc Tòa Thánh. Khi Đức Thánh Cha Piô XI ban hành thông điệp “Sự việc Giáo hội” (Rerum Ecclesiae) cổ vũ việc trao quyền cho hàng giáo sĩ địa phương, Đức Giám mục Alexandre Marcou Thành là người đầu tiên hưởng ứng, đề cử linh mục Nguyễn Bá Tòng làm giám mục phó Hạt đại diện tông tòa Phát Diệm do ngài coi sóc.
Thêm một điểm đáng ghi nhận, ngài là linh mục thuộc địa phận Sài Gòn, vùng Nam bộ, nhưng được bổ nhiệm coi sóc một hạt tông tòa vùng Bắc bộ. Theo nhiều nguồn tư liệu, sự bổ nhiệm này không gây lấn cấn nơi các giáo sĩ người Pháp, người Việt tại đây, bởi trước đó vị giám mục tân cử đã được ngưỡng mộ với tài giảng thuyết trong kỳ tĩnh tâm cho các linh mục Hà Nội (1931) và Phát Diệm (ngày 15 – 22.12.1931).
Đức Giám mục tiên khởi người Việt đã kế vị Đức Giám mục Marcou năm 1935 và nghỉ hưu năm 1943.
Về mặt tôn giáo, trong khoảng một thập niên tại chức, ngài đã truyền chức tổng cộng 50 linh mục, thành lập hội dòng MTG Lưu Phương, dòng Kín và Trường Thử tại Trì Chính, đền Đức Mẹ Nam Dân, nhà nghỉ mát Kim Đài, hội quán Nam Thanh; đặc biệt là xúc tiến việc thành lập dòng khổ tu Châu Sơn ở Phát Diệm. Năm 1954, dòng Châu Sơn vào miền Nam, dừng chân tại Phước Lý, sau thuyên chuyển về Đơn Dương (Đà Lạt). Năm 1961 đan viện khổ tu Phước Sơn (Thủ Đức), Phước Lý và Đơn Dương được Tòa Thánh chấp nhận và nâng lên hàng đan phụ viện. Các đan viện đã liên kết thành hội dòng Xitô Thánh Gia Việt Nam và nhập dòng Xitô thế giới.
Quan tâm đến cuộc sống, ngài đã góp một phần lương thực và vận động dân chúng đắp đê Kim Tùng ngăn nước biển dài 10 cây số bảo vệ mùa màng cho nhiều làng mạc phía trong, từ đó các họ đạo Tân Khẩn, Như Tân, Tân Mỹ, Tùng Thiện, Kim Tùng (năm 1953 đổi thành Cồn Thoi) dần dần được thành lập.
Về văn hóa, ngài để lại cho hậu thế “Tuồng thương khó”, được trước tác theo Sách gẫm sự thương khó Đức Giêsu và Tuồng thương khó đã từng được diễn xuất tại Oberammergau (Đức) và tại Nancy (Pháp). Nhiều nhà nghiên cứu văn hóa văn học ghi nhận đây là một vở kịch hiện đại, trước hết bởi hình thức hoàn toàn văn xuôi và là cột mốc quan trọng trong lịch sử văn học – sân khấu thời kỳ đầu lan tỏa chữ Quốc ngữ. Được nhà in Tân Định xuất bản năm 1912 – cách nay 111 năm – vở tuồng đã được lưu diễn nhiều lần trong Nam ngoài Bắc. Hiện có một con đường mang tên Nguyễn Bá Tòng tại quận Tân Bình…
Các tín hữu còn có thể suy ngẫm về tinh thần hiệp thông của Giáo hội “duy nhất, thánh thiện, công giáo, tông truyền” trong sứ vụ của một mục tử Nam bộ nơi đất Bắc.
2023
Ủy ban các vị Tử đạo mới đã xác định hơn 550 vị tử đạo mới
Ủy ban các vị Tử đạo mới đã xác định hơn 550 vị tử đạo mới
Ngày 9/11/2023 Ủy ban các vị Tử đạo mới – Chứng nhân Đức tin – đã họp tại Bộ Phong Thánh để phác thảo các phương pháp và công việc hướng đến Năm Thánh 2025. Ủy ban đã xác định hơn 550 vị tử đạo, từ năm 2000 đến nay, những vị Giáo hội đã biết hoàn cảnh tử đạo và phục vụ của họ.
Phòng Báo chí Tòa Thánh cho biết cuộc khảo sát về các nạn nhân Kitô giáo và việc dâng hiến mạng sống của các giáo dân, các mục tử, những người thánh hiến sẽ sử dụng những kết quả đã được thực hiện bởi hãng tin Fides và các cơ quan khác, cũng như của những nghiên cứu mới, được hỗ trợ bởi các giám mục, các dòng tu và những người lưu giữ ký ức về những Kitô hữu này.
Các vị tử đạo từ năm 2000 đến nay
Công việc trong giai đoạn đầu tiên này sẽ liên quan đến các Kitô hữu có cuộc sống bị cắt ngắn hoặc trao tặng sự sống bằng nhiều cách khác nhau để sống theo Tin Mừng, trong khoảng thời gian từ năm 2000 đến nay.
Hiện có hơn 550 nhân chứng được biết hoàn cảnh qua đời cũng như việc phục vụ Giáo hội và dân Chúa của họ. Một trang web hiện đã được thiết lập để hỗ trợ công việc của Ủy ban và cung cấp một số thông tin cần thiết.
Phương pháp làm việc
Phương pháp làm việc của Ủy ban các vị Tử đạo mới là có sự hợp lực của những người không là thành viên của Ủy ban, đặc biệt liên quan đến việc tái thiết bối cảnh lục địa, khu vực và quốc gia, nơi các vị Tử đạo đã đổ máu ra và dâng tặng sự sống. Sự đóng góp của nhiều tín hữu thuộc các Giáo hội Công giáo Đông phương đã được nhắc lại, đặc biệt tập trung vào Trung Đông và Châu Á.
Ủy ban cũng nhắc lại giá trị đại kết của sự tử đạo theo nghĩa rộng và việc cần xem xét sự phong phú của chứng tá của các Kitô hữu thuộc các hệ phái khác.
Bộ Phong Thánh, qua Chủ tịch của Ủy ban là Đức Tổng Giám mục Fabio Fabene, đã cung cấp cho Ủy ban những công cụ cần thiết để thực hiện nhiệm vụ được giao (nguồn nhân lực và kỹ thuật).
Cùng với Phó Chủ tịch là Giáo sư Andrea Riccardi, nghiên cứu trước đây đã được xem xét lại và đưa ra đề xuất cho việc nghiên cứu trong tương lai.
Nguồn: vaticannews.va/vi
2023
Bộ Giáo lý Đức tin: Người Công giáo vẫn bị cấm tham gia hội Tam điểm
“Người Công giáo vẫn bị cấm tham gia hội Tam điểm” là câu trả lời của Đức Hồng Y Victor Fernandéz, Tổng trưởng Bộ Giáo lý Đức tin, đã được Đức Thánh Cha phê chuẩn, đối với câu hỏi liên quan đến vấn đề này của Đức cha Julito Cortes, Giám mục của Dumanguete ở Philippines.
Tại Giáo phận Dumanguete, trong thời gian gần đây có sự gia tăng các tín hữu tham gia vào hội Tam điểm, trước tình hình này, Đức cha Cortes đã xin ý kiến Toà Thánh để có thể giải quyết thích đáng từ quan điểm mục vụ và giáo lý.
Trong văn bản trả lời ký ngày 13/11/2023, Tổng trưởng Bộ Giáo lý Đức tin cũng hướng đến Hội đồng Giám mục Philippines để “có sự phối hợp chiến lược giữa các Giám mục, bao gồm hai cách tiếp cận”.
Đầu tiên liên quan đến bình diện giáo lý. Đức Hồng Y Victor Fernandéz nhắc lại rằng: “Người Công giáo bị cấm tham gia hội Tam điểm, bởi vì không có sự hoà giải giữa giáo lý Công giáo và giáo lý của hội Tam điểm”.
Điều thứ hai liên quan đến bình diện mục vụ. Bộ Giáo lý Đức tin đề xuất với các Giám mục Philippines “tiến hành một khoá giáo lý cho tất cả các giáo xứ, liên quan đến lý do tại sao không thể hoà giải giữa đức tin Công giáo và hội Tam điểm”.
Cuối cùng, Đức Hồng Y Tổng trưởng mời gọi các Giám mục nhận ra rằng đây cũng là dịp để đưa ra tuyên bố công khai về chủ đề này.
Trong Tuyên bố được đưa ra vào tháng 11/1983, trước ngày Bộ Giáo luật mới thay thế Bộ Giáo luật 1917 có hiệu lực, Đức Giáo Hoàng Biển Đức XVI khi đó là Tổng trưởng Bộ Giáo lý Đức tin đã nhắc lại rằng những người Công giáo ghi danh vào hội Tam điểm là “đang ở trong tình trạng tội trọng”.
Tam điểm là một hội dựa trên sáng kiến, huyền bí và tình huynh đệ, phổ biến rộng rãi ở nhiều quốc gia trên thế giới, có nguồn gốc từ Anh vào năm 1717. Hội Tam điểm truyền bá một lối giáo dục có tính bí truyền, tiên phong sử dụng những biểu tượng và nghi lễ. Hội khuyến khích thành viên hành động vì sự tiến bộ nhân loại, nhưng để cho mỗi người lựa chọn cách để thực hành điều đó. Hội phát triển một số lượng lớn các nghi lễ và biểu tượng nhưng không phải luôn luôn được thông hiểu giữa các thành viên.
Nguồn: vaticannews.va/vi

