2022
Gia đình Công Giáo đóng góp cho xã hội Việt
GIA ĐÌNH CÔNG GIÁO ĐÓNG GÓP CHO XÃ HỘI VIỆT
Phương An, CND _CSA
Hỏi: Con thấy người Công Giáo thường có những khác biệt trong xã hội nước mình. Vậy gia đình Công Giáo đóng góp điều gì cho xã hội Việt Nam hiện tại?
Trả lời:
Lúc khởi đầu, Thiên Chúa dựng nên người nam, nữ để họ sống bên nhau và bổ túc cho nhau. Hôn nhân có chỗ đứng quan trọng trong chương trình của Chúa. Gia đình là nguồn gốc, cơ sở và nền tảng của xã hội. Tuy nhiên, vài quan niệm trong xã hội hiện nay mà gia đình Công Giáo không thể theo đường lối ấy, như phá thai, ly dị,…
Bài viết xin đương cử một số nét tích cực của các gia đình Công Giáo trên đất Việt. Trong cuộc sống nhân sinh, cho tới bây giờ, họ vẫn cố hết sức giữ các giá trị Kitô giáo. Ấy là cảm thức về tầm quan trọng của nhân phẩm, nhân quyền, tự do theo Thần Khí, văn minh tình thương và sự sống, tinh thần các mối phúc, v.v.
- Thủy chung
Bí tích hôn phối: vẻ đẹp độc đáo và chứng tá bền vững của hôn nhân Công Giáo. Hai người nam nữ đưa nhau đến Nhà Thờ, sánh duyên với nhau, sinh con cái, lập thành mái ấm có Chúa hiện diện ở giữa. Do đó, gia đình Công Giáo còn là gia đình thiêng liêng, siêu nhiên. Vợ chồng tùng phục, yêu thương và tôn trọng nhau khi thịnh vượng cũng như lúc gian nan. Đó là lời thề trước mặt Giáo Hội: thuộc về nhau và thuộc về Chúa. Họ phải trung thành suốt mọi ngày trong đời vì được Thiên Chúa se kết và không thể phân ly. Giáo Hội không chấp nhận việc ly dị và hôn nhân đồng tính vì nó trái tự nhiên và luật Chúa. Sự trung tín của cha mẹ sẽ giúp con cái và xã hội không phải khổ vì những cuộc chia ly cùng với hậu quả kéo theo của nó!
- Công bình và bác ái
Gia đình Công giáo thực thi giới răn trọng nhất: “thờ Chúa và thương người thân cận như chính mình”. Vì xác tín mọi người là con cùng một Cha, họ không để người nghèo bị loại ra ngoài. Nhiều người Công giáo ở mọi độ tuổi tham gia các hoạt động xã hội; đồng thời cố gắng đem vương quốc bình an đến những nơi còn bất công, tàn bạo. Giữa môi trường họ đang sống, người Kitô hữu biểu lộ khả năng cảm thông và đón nhận, chung chia số phận với kẻ khác trong nỗ lực nhằm đạt những gì cao quý hơn.
Chẳng hạn:
– Các bạn trẻ đến đọc sách cho người khiếm thị ở mái ấm.
– Tổ chức “mùa hè vui”, dạy học và tạo thư viện lưu động cho thiếu nhi vùng sâu.
– Tham gia làm sạch môi trường, tình nguyện hiến máu.
– Hàng tuần, các bà mẹ Công Giáo có những “bữa ăn tình thương” cho người khuyết tật, đi thăm viếng và an ủi kẻ liệt, người già neo đơn, di dân, bệnh nhân.
– Thiếu nhi sẵn lòng thực hành việc tốt mỗi ngày theo sức của mình.
– Các vị cao niên thì đọc kinh cầu nguyện cho mọi người.
– Nhiều gia đình có suất học bổng cho sinh viên nghèo, nhận cưu mang trẻ mồ côi, chia sẻ mùa chay, khoan giếng, dựng nhà cho người gặp khó khăn.
Bạn có thể thường xuyên nhìn thấy họ tỏ tình liên đới cách âm thầm, phục vụ như một điều tự nhiên.
- Mối tình Ba Ngôi hiệp nhất
Gia đình là nơi cuộc sống bắt đầu và tình thương không kết thúc; là mái trường đầu tiên cho trẻ thơ học tương giao, nhân bản, giúp phát triển toàn diện, thăng tiến và khám phá chính mình. Không những thế, gia đình Công Giáo cùng nhau sống từ bàn tiệc của ăn tới bàn tiệc Thánh Thể, qua đó, các thành viên tạo mối thâm tình sâu sắc trong cộng đoàn nhỏ tại gia.
Điều đó không dễ, nhưng họ phải “bắt đầu và lại bắt đầu” tạo bầu khí chan hòa, hiệp thông. Cha mẹ thương nhau – tấm gương sáng chói – là sự ngưỡng mộ của con cái. Họ sẽ cho ra đời những người trưởng thành có tuổi thơ ấm áp, tin tưởng lẫn nhau. Được nuôi dưỡng bằng dòng sữa tình mến, Giáo Hội tại gia trở thành tế bào xã hội viên mãn – cộng đồng đẹp giữa trần gian.
- Yêu quê hương
Ai sinh ra cũng gắn bó với quê hương. Có những người, vì hoàn cảnh, phải phiêu bạt, xa nơi chôn nhau cắt rốn. Nhưng có lẽ, tình yêu ấy luôn chảy trong lòng những người dân trên mảnh đất hình chữ S này. Gia đình là điểm tựa, bến đỗ cho mỗi người. Các thành viên của ngôi nhà ấy còn là công dân trong một chính thể xã hội, nên họ phải tôn trọng luật lệ quốc gia. Tôi tớ Chúa, Ðức Hồng Y P.X. Nguyễn Văn Thuận nhắn nhủ:
Là người Công Giáo Việt Nam, con phải yêu Tổ Quốc gấp bội.
Chúa dạy con, Hội Thánh bảo con.
Cha mong giòng máu ái quốc, sôi trào trong huyết quản con.
… Con phục vụ hết tâm hồn, con trung thành hết nhiệt huyết.
Con bảo vệ bằng xương máu, con xây dựng bằng tim óc.
Vui niềm vui của đồng bào, buồn nỗi buồn của Dân Tộc[1],…
Vì cùng một tổ quốc, gia đình Công Giáo luôn muốn mở lòng với mọi bạn hữu, đồng hành với dân tộc, đùm bọc lẫn nhau. Nhiều người đã hợp tác để xây dựng quê hương: Giới trí thức cộng tác trong công việc giáo dục. Giới y khoa lo chăm sóc y tế. Sinh viên tích cực làm xanh sạch đẹp môi trường, góp phần đẩy lui tệ nạn bằng cách thay vào đó những điều tốt đẹp. Các thành phần khác sẵn sàng cống hiến, giúp đỡ dân mình.
Điển hình, họ đã gặp nhau, đưa ra đề xuất sáng tạo, đóng góp cách vô vị lợi, vô điều kiện, cho việc ngăn chặn cơn đại dịch Covid–19 vừa qua. Họ hiện diện ở tất cả mọi nơi, trước mặt người đời, để mang lại cho đất nước gương mặt rạng ngời về tình người. Bên cạnh đó, dù công nghệ số phát triển, người trẻ năng động hơn, nhưng họ vẫn cố giữ bản sắc dân tộc, sự trong sáng của tiếng Việt, học biết về lịch sử, văn hóa của dân mình.
- Truyền thống gia đình
Gia đình Công Giáo là cái nôi sự sống, lớp học đầu đời về giá trị đạo đức và niềm tin. Đó còn là ngôi nhà thờ phượng, nơi ấy, các thành viên được chăm lo, huấn luyện về phương diện thể chất, tinh thần, được giáo dục trở thành Kitô hữu tốt. Sau những giờ kinh chung, họ vui vẻ trò chuyện với nhau. Thiếu nhi đến với lớp giáo lý, hướng đạo,… và có cơ hội được đào tạo, giao lưu, tương quan bằng hữu, tham gia hoạt động cộng đồng, mở rộng và rèn luyện trong nhiều lĩnh vực, từ đó có khả năng đối diện thách thức.
Hơn nữa, các cha mẹ quảng đại thường khích lệ con cái đáp lại tiếng gọi hiến dâng, xả thân giúp đời, sống tử tế, khiêm tốn, không chửi thề nhưng kiến tạo tình huynh đệ đại đồng, nghĩ tới tha nhân – vẻ đẹp của lòng thương xót, kín múc sức mạnh thiêng liêng từ cầu nguyện, trân quý sự sống, gần gũi và hòa hợp với thiên nhiên. Mong sau này ra đời, họ cố giữ môi trường làm việc minh bạch, lương thiện, bênh vực sự thật,…
- Đối thoại liên tôn và đại kết
“Đối thoại là sinh hoạt có phẩm cách riêng, được hướng dẫn bởi sự tôn trọng sâu đối với những gì Thánh Thần, “Đấng thổi ở đâu tuỳ ý Ngài”, đã tác động trong con người. Giáo hội khám phá “hạt giống của Ngôi Lời”, “những tia chân lý soi dọi mọi người” được tìm thấy nơi những con người trong các truyền thống tôn giáo”[2]. Người Công Giáo Việt tiếp xúc ngày càng nhiều với các đồng bào tín đồ tôn giáo khác. Họ gặp gỡ, cộng tác với anh chị em tôn giáo bạn. Thí dụ: Phòng khám Kênh 7: các thành viên trong gia đình Phật Giáo, Tin Lành và Công Giáo cùng làm việc với nhau. Đó không phải là xây dựng sự hòa hợp dân tộc sao?
- Kính nhớ tổ tiên
Gia đình Công Giáo ráng dạy trẻ học cám ơn, trước hết là tri ân Chúa, nhớ ơn các bậc sinh thành, những người đã làm ơn cho mình dù chỉ là một điều rất nhỏ.
Gia đình tôi có người thuộc tôn giáo bạn. Khi tôi hỏi họ ấn tượng điều gì nhất ở đạo Công Giáo, người đó nói, họ “ưa” cách bên Công Giáo tổ chức lễ tang cầu nguyện cho người đã ra đi. Điều ấy thật chân tình, linh thiêng, ấm áp và “có hậu”. Lúc đưa tiễn người thân ra nơi an nghỉ cuối cùng, giáo dân và gia đình hát, đọc kinh, cha và các hội đoàn hiệp thông chia sẻ với gia quyến, không rải vàng mã gây ô nhiễm môi trường,… Do vậy, họ thích được kết thúc hành trình cuộc đời theo nghi thức Công Giáo!
Thật vậy, người Công Giáo tin có đời sau, có sự thông công. Các thánh trên thiên quốc chuyển cầu cho chúng ta. Còn chúng ta, những ngày đặc biệt như mồng ba tết và tháng 11, ngày giỗ và hằng ngày cầu nguyện, xin lễ cho ông bà, để nhớ công ơn sinh thành dưỡng dục. Nhiều gia đình thường đến thăm người quá cố tại nhà chờ Phục Sinh hoặc ra đất thánh viếng mộ. Ấy là một phong tục đẹp về đạo hiếu mà ông cha ta lưu truyền và được đưa vào nghi lễ Công Giáo.
Bạn và tôi đều từng được sinh ra và lớn lên trong một gia đình Công Giáo và cùng sống trong một bối cảnh xã hội. Chắc bạn hiểu, ngày nay có nhiều biến động trong gia đình: tục hóa, sống ảo, sống vội, buông thả, trào lưu hưởng thụ, con cái đi học hay làm xa nhà, chủ nghĩa cá nhân, bạo lực, kỹ thuật số đã kéo thành viên trong gia đình “tuy gần mà xa”. Cho nên, một số gia đình Công Giáo Việt Nam chưa sống được như những ý nêu trên, nhưng đó là ao ước của họ. Xin Thánh Gia Thất giúp các gia đình được vững vàng tin yêu trước mọi thử thách…
“Đức Giêsu được sinh ra và lớn lên trong một gia đình cụ thể và đem lại cho gia đình những phẩm giá sung mãn, cao quý nhất. Gia đình cũng tìm được nền tảng vững chắc nhờ đặt trong viễn tượng mới mẻ ấy”[3]. Mong rằng các gia đình Công Giáo sống tình làng nghĩa xóm mặn nồng, dốc tâm lực dấn thân cho dãy đất Việt này, để đạo Công Giáo mãi là “đạo yêu thương”.
Dĩ nhiên bạn có thể liệt kê nói tiếp danh sách trên đây! Bạn nhé!
2022
Giám mục Đức trả lời thư chỉ trích Con đường Thượng hội đồng
Giám mục Đức trả lời thư chỉ trích Con đường Thượng hội đồng
Theo bản tin ngày 18 tháng 4 năm 2022 của hãng CNS, người đứng đầu hội đồng giám mục Đức đã trả lời thư ngỏ của hơn 70 giám mục từ bốn châu lục và bày tỏ sự ngạc nhiên về một số điều các ngài nói – và không nói.
Giám mục Georg Bätzing, chủ tịch hội đồng giám mục Đức, cảm ơn các giám mục về bức thư ngày 11 tháng 4 và nói rằng ngài rất vui vì các giám mục coi trọng tiến trình Con đường Thượng hội đồng của Đức. Nhưng ngài bảo đảm với các ngài rằng “Con đường Thượng hội đồng không có cách nào làm suy yếu thẩm quyền của Giáo Hội, kể cả thẩm quyền của Đức Giáo Hoàng Phanxicô, như qúy vị viết.”
Trong một lá thư đề ngày 14 tháng 4 và được công bố trên trang web của Hội đồng Giám mục Đức, Giám mục Limburg nhắc nhở Đức Tổng Giám Mục Samuel J. Aquila của Denver và những người khác ký bức thư từ Bắc Mỹ, Phi, Ý và Úc rằng quyết định dấn thân vào Con đường Thượng hội đồng là để đối đầu với các nguyên nhân có hệ thống của việc lạm dụng và việc che đậy nó. Ngài nói rằng đó là “nỗ lực của chúng tôi để làm mới việc công bố Tin Mừng một cách đáng tin cậy.”
“Dịp và bối cảnh này đặc biệt quan trọng đối với chúng tôi, nhưng, thật không may, nó hoàn toàn không được đề cập trong lá thư của qúy vị. Tuy nhiên, tôi sẽ rất ngạc nhiên nếu qúy vị và những người ký tên trong bức thư ngỏ không thấy tầm quan trọng của việc cần thiết phải đối đầu với vấn đề lạm dụng trong tư cách một Giáo Hội và gây ra những hậu quả cho Giáo Hội và các cấu trúc của Giáo Hội.”
Giám mục Bätzing cho rằng điều quan trọng là phải nói một cách cởi mở về quyền lực và việc lạm dụng quyền lực trong Giáo Hội.
Vị giám mục này nói: “Việc tô điểm hoa mỹ, như qúy vị cố gắng làm trong lá thư của mình, không thực sự giúp ích được gì. Thật không may, sự lạm dụng quyền lực như vậy – của cả các thẩm quyền giám mục – không chỉ là chuyện của quá khứ, mà còn đang xảy ra ở hiện tại và dẫn đến sự vi phạm lớn các quyền và sự liêm chính bản thân của các tín hữu và tu sĩ. Việc tham gia của các tín hữu vào việc ra quyết định ở mọi bình diện hành động của giáo hội (đây là ý của chúng tôi khi nói về sự phân lập quyền lực) sẽ không làm tổn hại đến thẩm quyền của chức vụ phẩm trật, nó sẽ mang lại cho phẩm trật này sự chấp nhận có cơ sở mới nơi dân Chúa, tôi tin chắc điều này.”
Thư ngỏ gửi cho các Giám Mục Đức được ký bởi 49 giám mục từ Hoa Kỳ, 4 giám mục từ Canada, 19 giám mục châu Phi, một giám mục Ý và một Giám Mục Úc, Đức Hồng Y George Pell. Đức Hồng Y người Nigeria Francis Arinze, Đức Hồng Y Nam Phi Wilfred Napier và Đức Hồng Y Hoa Kỳ Raymond L. Burke là những người ký tên. Bức thư lưu ý rằng “các biến cố ở một quốc gia chắc chắn sẽ ảnh hưởng đến đời sống giáo hội ở nơi khác.”
Nó trình bầy bảy lời chỉ trích, bao gồm việc “không lắng nghe Chúa Thánh Thần và Tin Mừng,” dựa nhiều hơn vào “phân tích xã hội học và chính trị đương thời, bao gồm phái tính, ý thức hệ” hơn là dựa vào Kinh thánh và Truyền thống, và quá tập chú vào “quyền lực” và “quyền tự trị.”
“Diễn trình Con Đường Thượng hội đồng, ở hầu hết mọi bước, đều là công việc của các chuyên gia và ủy ban”, lá thư viết, gọi diễn trình này là “nặng nề về bàn giấy, phê phán một cách đầy ám ảnh và nhìn vào chính mình”.
Bức thư viết: “Về hiệu quả của nó, Con đường Thượng hội đồng biểu lộ sự phục tùng và vâng lời đối với thế giới và các ý thức hệ hơn là đối với Chúa Giêsu Kitô trong tư cách là Chúa và là Đấng Cứu Rỗi”.
Con đường Thượng hội đồng bao gồm các diễn đàn trong đó các câu hỏi được thảo luận và các phiên họp trong đó người từ các diễn đàn báo cáo lại và các đề nghị được thảo luận và biểu quyết. Một số bản văn không những phải nhận được sự tán thành của hơn hai phần ba tổng số đại biểu, giáo sĩ và giáo dân, mà còn phải có sự tán thành của hơn hai phần ba số giám mục.
Giám mục Bätzing cho biết toàn bộ diễn trình thượng hội đồng được tổ chức xung quanh Thánh lễ và cầu nguyện. Ngài lưu ý rằng vì diễn trình này, “đôi khi đòi hỏi sự tập trung vào các bản văn và nghị quyết, được bao gồm trong các cuộc thảo luận, ấn phẩm và các khuôn khổ của các phương tiện truyền thông.”
Ngài nhắc các vị ký tên vào bức thư đọc Bản văn Định hướng trên trang mạng của Con đường Thượng hội đồng.
“Con đường Thượng hội đồng, như được mô tả chi tiết trong Bản văn Định hướng, không hướng đến các lý thuyết xã hội học ngắn hạn hoặc các ý thức hệ thế tục, nhưng hướng đến các nguồn nhận thức chính của đức tin: Thánh Kinh và Thánh Truyền, huấn quyền và thần học, cũng như cảm thức đức tin của các tín hữu và các dấu chỉ của Tin Mừng được diễn giải dưới ánh sáng của Tin Mừng. Định hướng căn bản này, được suy tư thận trọng về mặt thần học, xác định các nghị bàn của Con đường Thượng hội đồng.”
Vì điều đó, ngài nói rằng không ai có thể nghĩ rằng Giáo Hội Công Giáo ở Đức có nguy cơ trở thành ly giáo.
Các lo ngại về Con đường Thượng hội đồng tạo chia rẽ và đáp ứng với các áp lực của thời đại là một số vấn đề chính được các giám mục Bắc Âu và Ba Lan trưng dẫn; các vị này đã lên tiếng bày tỏ mối quan ngại của mình một cách công khai.
Nhưng nhiều lần, Giám mục Bätzing đã nói rằng Giáo Hội Đức đang làm chính những gì Đức Giáo Hoàng Phanxicô đã yêu cầu người Công Giáo Đức vào năm 2019, nghĩa là bắt đầu một “cuộc hành trình tâm linh trong khi kêu cầu sự hướng dẫn của Chúa Thánh Thần”.
Các giám mục Đức nhận thức sâu xa về mối quan tâm của các hội đồng giám mục khác về phương hướng mà Con đường Thượng hội đồng của họ đang thực hiện. Giám mục Bätzing thừa nhận rằng có rất nhiều ý kiến khác nhau về các vấn đề như các nghi thức chúc lành cho các cặp đồng tính hay việc phong phụ nữ làm phó tế hoặc linh mục.
Hãng thông tấn Công Giáo Đức KNA đưa tin ngài cam kết rằng các giám mục sẽ đệ trình tất cả các quyết định cải cách của Con đường Thượng hội đồng (vì các quyết định này chỉ có thể được thực hiện ở bình diện giáo hội hoàn vũ) lên diễn trình thượng hội đồng trên toàn thế giới do Đức Giáo Hoàng Phanxicô phát động để chuẩn bị cho Thượng hội đồng Giám mục năm 2023 về tính thượng hội đồng. Trong lá thư ngày 14 tháng 4 của mình, Giám mục Bätzing nhắc lại rằng một số thay đổi được đề xuất phải được đưa ra trước Giáo Hội hoàn vũ.
Quan tâm của Các Giám Mục thế giới là điều chính đáng
Trong khi ấy, Đức Hồng Y Kurt Koch, Chủ tịch Hội đồng Giáo Hoàng về Hợp nhất Kitô giáo, trong cuộc phỏng vấn ngày 14 tháng 4, 2022 của EWNT, lên tiếng cho rằng quan ngại của các Giám Mục thế giới đối với Con đường Thượng Hội Đồng Đức là điều chính đáng chỉ vì Con đường này muốn tái thẩm định giáo huấn của Giáo Hội về luân lý tính dục và một số vấn đề chủ chốt khác.
Ngài nói: “tôi rất hy vọng các Giám Mục Đức sẽ không chỉ bênh vực mình nhưng thực sự đi vào đối thoại”.
Hy vọng của ngài dường như đã bị lá thư trả lời của Giám Mục Bätzing bác bỏ. Vì quả thực, vị Giám Mục Chủ tịch Hội Đồng Giám Mục Đức này đã chỉ tìm cách biện minh mà thôi.
Theo Đức Hồng Y Koch, mấu chốt vấn đề là “Đức Thánh Cha và các Giám Mục Đức mỗi bên hiểu Con đường Thượng hội đồng ra sao” vì hiện nay hai lối hiểu này không đồng qui.
Ngài nói: “tôi không thấy chúng đồng nhất. Với Đức Giáo Hoàng, tính thượng hội đồng là… một biến cố thiêng liêng. Nghĩa là, ngài mời gọi chúng ta lắng nghe nhau và, khi lắng nghe nhau, chúng ta lắng nghe Chúa Thánh Thần để biết Người muốn nói với chúng ta điều gì. Trong khi ở Đức, tôi có cảm tưởng tính thượng hội đồng hệ ở việc xử lý cơ cấu, một điều Đức Giáo Hoàng Phanxicô đã thúc giục một cách mạnh mẽ trong ‘Lá thư Gửi dân Chúa’ ở Đức của ngài, rằng trước nhất và trên hết không phải về cơ cấu mà là về linh đạo. Và thứ hai, tính thượng hội đồng xét toàn thể phải phục vụ việc phúc âm hóa…”
Vũ Văn An
2022
Thứ trưởng Ngoại giao Toà Thánh Vatican đến Việt Nam
15g29 phút ngày 20 tháng 4 năm 2022, Đức ông Miroslaw Stanislaw Wachowski, Thứ trưởng Ngoại giao Toà Thánh đã đáp chuyến bay đến Hà Nội, bắt đầu những ngày thăm và làm việc tại Việt Nam. Tháp tùng Đức ông Thứ trưởng có Đức ông Phanxicô Cao Minh Dung, Viên chức Bộ Ngoại giao, Linh mục Han Hyuntaek, Viên chức Bộ Loan báo Tin Mừng cho các dân tộc.
Chào đón Đức ông Wachowski lần đầu đến Việt Nam, tại sân bay Nội Bài, có Đức Tổng Giám mục Giuse Vũ Văn Thiên, Tổng Giám mục Tổng Giáo phận Hà Nội, Phó Tổng Thư ký Hội đồng Giám mục Việt Nam và phái đoàn Tổng Giáo phận Hà Nội gồm có cha Antôn Nguyễn Văn Thắng, Tổng Đại diện Tổng Giáo phận, cha Anphongso Phạm Hùng, Chánh Văn phòng Toà Tổng Giám mục Hà Nội và truyền thông Tổng Giáo phận.
Đức Tổng giám mục Marek Zalewski, Sứ thần Tòa Thánh tại Singapore kiêm Đại diện không thường trú của Toà Thánh Vatican tại Việt Nam cũng đến sân bay Nội Bài để chào đón Đức ông Thứ trưởng Ngoại giao Toà Thánh.
Về phía chính phủ Việt Nam có đại diện Bộ Ngoại giao và Ban Tôn giáo Chính phủ cũng có mặt tại cửa máy bay để chào đón đoàn ngay khi vừa hạ cánh.
Từ trái sang: Linh mục Han Hyuntaek, Đức Tổng Giám mục Giuse Vũ Văn Thiên, Đức ông Phanxicô Cao Minh Dung, Đức Tổng giám mục Marek Zalewski, Đức ông Miroslaw Stanislaw Wachowski, và Đại diện Bộ Ngoại giao và Ban Tôn giáo Chính phủ
Trong các ngày 21 và 22 tháng 4, phái đoàn Toà Thánh sẽ có các hoạt động ngoại giao, chào thăm lãnh đạo Chính phủ, Bộ Nội vụ và Ban Tôn giáo Chính phủ; trọng tâm là cuộc họp đàm phán thứ IX của Nhóm Công tác hỗn hợp Việt Nam – Vatican với nội dung đặt Văn phòng Đại diện thường trú của Toà Thánh Vatican tại Việt Nam. Nhân dịp này, chiều 23 tháng 4, Đức ông Wachowski và phái đoàn sẽ đến thăm và dâng lễ tại Nhà thờ Chính toà (Nhà thờ lớn) Hà Nội. Đức Tổng Giám mục Hà Nội và quý Đức cha trong giáo tỉnh cùng cộng đoàn Dân Chúa sẽ mừng đón phái đoàn Toà Thánh đến Hà Nội.
Chiều 25 tháng 4, nhân dịp Hội nghị thường niên của Hội đồng Giám mục Việt Nam tổ chức tại Toà Giám mục Thái Bình, phái đoàn Toà Thánh sẽ đi thăm giáo phận Thái Bình và gặp quý Đức cha tham dự Hội nghị tại đây. Phái đoàn Toà Thánh cũng sẽ thăm một vài cơ sở của giáo phận và dâng lễ tại Nhà thờ Chính toà cùng cộng đồng Dân Chúa tại Thái Bình.
Tối 27 tháng 4, Đức ông Thứ trưởng và đoàn sẽ rời Việt Nam trở về Roma.
Xin cộng đoàn Dân Chúa cầu nguyện cho chuyến viếng thăm lần đầu tiên của Đức ông Wachowski tại Việt Nam sinh nhiều hoa trái.
(Cập nhật lúc 08 giờ 45, ngày 21.4.2022)
Linh mục Giuse Đào Nguyên Vũ
2022
Thư mục vụ Gp. Long Xuyên tháng 4-2022: Người tín hữu giáo dân trong Hội thánh hiệp hành
THƯ MỤC VỤ GIÁO PHẬN LONG XUYÊN THÁNG 04/2022
NGƯỜI TÍN HỮU GIÁO DÂN GIÁO PHẬN LONG XUYÊN
TRONG MỘT GIÁO HỘI HIỆP HÀNH
Anh chị em thân mến!
Theo chương trình của Giáo Phận, ngày 24/04 sẽ kết thúc “Giai Đoạn Học Hỏi” về Thượng Hội Đồng lần thứ XVI để bước sang “Giai Đoạn Thỉnh Ý Hiệp Hành”. Thư mục vụ tháng 01 đề cập đến hàng giáo sĩ, thư mục vụ tháng 03 đề cập đến tu sĩ và thư mục vụ tháng 04 này sẽ đề cập đến giáo dân. Qua đó, mọi thành phần Dân Chúa trong Giáo Phận được mời gọi hiệp thông với Giáo Hội hoàn vũ hướng tới một Hội Thánh Hiệp Hành: hiệp thông, tham gia, sứ vụ.
Trước hết, chúng ta ý thức rằng, điểm khác biệt nổi bật của Thượng Hội Đồng lần thứ XVI này là mọi thành phần Dân Chúa, kể cả những người sống bên lề, những anh chị em khác niềm tin…, đều được mời gọi tham gia vào tiến trình tổ chức Thượng Hội Đồng. Theo cách thức tổ chức của Thượng Hội Đồng lần này, tiến trình Thượng Hội Đồng giai đoạn Giáo Phận là nền tảng cho các giai đoạn tiếp theo, trong đó toàn thể Dân Chúa được tạo điều kiện để có được kinh nghiệm hiệp hành trên hành trình hướng tới một Giáo Hội ngày càng có tính hiệp hành hơn. Đây là cơ hội để các mục tử và giáo dân gặp gỡ, lắng nghe và phân định. Gặp gỡ nhau và cùng nhau gặp gỡ Chúa. Gặp gỡ để lắng nghe; lắng nghe Chúa Thánh Thần và lắng nghe nhau; gặp gỡ, lắng nghe để đi đến phân định nhờ Lời Chúa. Lời Chúa giúp ta phân định thiêng liêng và soi sáng tiến trình phân định ấy. Như vậy, mỗi lần hội họp là một biến cố ân sủng trong tiến trình chữa lành và canh tân được Chúa Thánh Thần hướng dẫn cho cá nhân và cho cộng đoàn của ta.
Tiến trình trên được thực hiện với ý thức về sự bình đẳng trong phẩm giá của mọi người đã được lãnh nhận Bí Tích Rửa Tội. Thật vậy, theo giáo huấn, Dân Thiên Chúa bao gồm các tín hữu vốn là những người, nhờ Bí Tích Rửa Tội, được hiệp thông với Đức Kitô, và do đó, tham dự theo cách thế riêng, vào chức vụ tư tế, ngôn sứ và vương giả của Người. Cũng do sự thiết lập của Thiên Chúa, giữa các tín hữu trong Giáo Hội, có các thừa tác viên có chức thánh, được gọi là giáo sĩ. Giáo sĩ và giáo dân đều là thành viên của Dân Thiên Chúa với ơn gọi chung là nên thánh. Ơn gọi riêng của giáo dân là nên thánh bằng cách tìm kiếm Nước Thiên Chúa, làm thấm nhập và kiện toàn trật tự trần thế với tinh thần Tin Mừng, làm cho mọi người trên khắp thế giới biết đến và đón nhận sứ điệp cứu rỗi của Thiên Chúa. Tất cả cần được thực hiện trong sự bình đẳng và tôn trọng ơn gọi riêng của mỗi người. Bình đẳng vì cùng “được tái sinh trong Đức Kitô”. Ơn gọi riêng vì được Thiên Chúa đặt để trong những hoàn cảnh, điều kiện sống riêng, nhờ đó khắp nơi trên thế giới đều được nghe Tin Mừng cứu rỗi, và mọi người mọi nơi đều có thể lên tiếng ca ngợi tôn vinh Thiên Chúa là Đấng tạo dựng và cứu chuộc.
Từ những ý tưởng trên, chúng ta cùng suy niệm dụ ngôn về những người làm vườn nho trong Tin Mừng (Mt 20, 1-16). Theo dụ ngôn, “Cả các anh nữa cũng hãy đi làm vườn nho cho tôi, tôi sẽ trả cho các anh hợp lẽ công bằng”, là lời mời gọi dành cho tín hữu giáo dân, cùng với hàng giáo sĩ, tham gia vào sứ vụ của Chúa Kitô trong lịch sử nhân loại. Đây là ơn gọi phát xuất từ tình thương và lòng tín nhiệm của Thiên Chúa. Với ơn gọi này, người tín hữu giáo dân được tạo điều kiện sống phẩm giá của mình và thi hành vai trò của mình trong cộng đoàn của Chúa Kitô. Đây cũng là ơn gọi mà người tín hữu giáo dân hy vọng sẽ được đón nhận công xá từ lòng quảng đại của Thiên Chúa trong cộng đoàn Dân Thiên Chúa.
Cụ thể hơn, tính hiệp hành của Giáo Hội cần được thể hiện trong sinh hoạt và tổ chức của cộng đoàn tín hữu, điển hình là của giáo xứ, giáo họ trong Giáo Phận, theo mô hình Giáo Hội hiệp thông, tham gia, đồng trách nhiệm vì sứ vụ. Theo đó:
– Với Bí tích rửa tội, giáo sĩ cũng như giáo dân là thành viên trong gia đình của Thiên Chúa, mọi người và từng người được tôn trọng. Mặc dù có nhiều khác biệt, nhưng mọi người cùng nhau bước trên Con Đường Đức Giêsu, ở đó, mọi người gặp gỡ, lắng nghe, khám phá ra ý Chúa, và cùng nhau thực hiện ý Chúa.
– Với ơn gọi riêng của mình, người tín hữu giáo dân có một vai trò rất quan trọng và cần thiết cho sứ vụ của Giáo Hội ngay từ thời Giáo Hội sơ khai và trong suốt chiều dài lịch sử của Giáo Hội. Như vậy, một giám mục cùng với linh mục đoàn không thể hướng dẫn Giáo Phận một cách hiệu quả nếu không có sự góp phần của người tín hữu giáo dân. Cũng vậy, các linh mục phụ trách giáo xứ, giáo họ cũng không thể hướng dẫn cộng đoàn tốt nếu không có sự tham gia của người tín hữu giáo dân, cụ thể là trong hội đồng mục vụ và các đoàn thể.
– Huấn quyền Giáo Hội nói đến một sự tham gia vào tiến trình cùng hoạch định, cùng lấy những quyết định và rồi cùng nhau thực hiện, mỗi người mỗi vẻ, theo vai trò và trách nhiệm của mình. Vai trò lãnh đạo, phối kiểm, lấy quyết định sau cùng vẫn dành cho vị chủ chăn của cộng đoàn. Như vậy, trong giáo xứ, giáo họ, kế hoạch mục vụ của giáo xứ, giáo họ được cùng nhau phác thảo và đồng thuận trong bầu khí cầu nguyện. Điều đó được diễn tả qua việc cùng nhau phân định tiếng gọi của Thiên Chúa, và chắc chắn, với vai trò và trách nhiệm, người mục tử luôn có tiếng nói cuối cùng.
– Giáo xứ, giáo họ hiện diện là để loan báo Tin Mừng (truyền giáo). Tác vụ rao giảng, cử hành bí tích, phục vụ bác ái và các sinh hoạt tổ chức của giáo xứ, giáo họ đều thấm nhuần tinh thần loan báo Tin Mừng. Mọi thành viên, kể cả thiếu nhi cũng như những người già cả và đau yếu, đều là tác nhân loan báo Tin Mừng, trong sự hiệp thông, tham gia và đồng trách nhiệm.
Áp dụng cho người tín hữu giáo dân trong Giáo Phận Long Xuyên, xin được đưa ra những sinh hoạt cụ thể:
- Hãy thể hiện và học hỏi tính hiệp hành của người tín hữu giáo dân trong cộng đoàn ngay trong việc cử hành Thánh Lễ. Bởi, Thánh Lễ là cuộc gặp gỡ nhau và cùng nhau gặp gỡ Chúa; Thánh Lễ là lắng nghe, lắng nghe nhau và cùng nhau lắng nghe tiếng Chúa; Thánh lễ là sự kiếm tìm ý Chúa cho ta và cho cộng đoàn. Kết thúc Thánh Lễ là lời hiệu triệu để người tín hữu giáo dân ra đi vào thế giới, trở thành muối, thành men của Tin Mừng trong các mối tương quan gia đình và xã hội.
- Người tín hữu giáo dân được khích lệ tham gia tích cực vào các tổ chức và sinh hoạt của giáo xứ, giáo họ, cụ thể là sinh hoạt giáo lý, sinh hoạt phượng tự và sinh hoạt bác ái. Đây là cơ hội để người tín hữu giáo dân sống lý tưởng của người con trong gia đình của Thiên Chúa trong kinh Lạy Cha, là làm cho Danh Cha cả sáng, Nước Cha trị đến, Ý Cha thể hiện dưới đất cũng như trên trời.
- Người tín hữu giáo dân được khích lệ tổ chức và tham dự các cuộc hội họp của các đoàn hội trong giáo xứ, giáo họ trong tinh thần hiệp hành. Bởi vì, mỗi cuộc hội họp định kỳ hay ngoại lệ là một cuộc gặp gỡ, lắng nghe và phân định trong bầu khí cầu nguyện, huynh đệ và đồng trách nhiệm, với ý thức Chúa Thánh Thần đang hoạt động giữa cộng đoàn.
- Giáo Phận cổ vũ mọi thành phần Dân Chúa trong Giáo Phận thực hiện các cuộc thăm viếng. Cụ thể, các đoàn hội trong giáo xứ, giáo họ, hãy thực hiện các cuộc thăm viếng, kể cả các gia đình Công Giáo cũng như các tôn giáo bạn đang hiện diện trong phần đất của giáo xứ, giáo họ. Ở đây, Giáo Phận tri ân và tiếp tục cổ vũ sinh hoạt thăm viếng của hội Legio Mariae. Thăm viếng trong tinh thần hiệp hành là cơ hội để gặp gỡ, lắng nghe và phân định. Khi đó, chúng ta đang là dụng cụ của Chúa Thánh Thần thực hiện công trình của Ngài.
Anh chị em thân mến!
Tháng 04 năm nay là trung tâm điểm sinh hoạt phụng vụ của Giáo Hội, vì là cử hành Mầu Nhiệm Vượt Qua của Đức Kitô. Cầu chúc mọi thành phần Dân Chúa, giáo sĩ, tu sĩ và giáo dân tham dự việc cử hành Mầu Nhiệm Vượt Qua của Đức Kitô trong tinh thần hiệp hành với niềm tin Chúa đã phục sinh và với niềm hy vọng chúng ta cũng sẽ được phục sinh với Người. Và, trong niềm tin và niềm hy vọng Phục Sinh, Giáo Phận tích cực bước vào “Giai Đoạn Thỉnh Ý Hiệp Hành”, bắt đầu từ Chúa Nhật II Phục Sinh, ngày 24/04/2022.