2020
Cha Eugene Murray và 62 năm truyền giáo tại Đài Loan
Từ khi đặt chân đến Đài Loan vào năm 1958, nơi này đã trở thành trọn cuộc đời của cha Eugene Murray. Cha tóm tắt 62 năm trong sứ vụ linh mục truyền giáo ở Đài Loan của mình bằng 2 câu đơn giản: tốt với người dân và cậy dựa vào ơn Chúa.
Cha Eugene Murray là nhà truyền giáo dòng Maryknoll, sinh trưởng tại thành phố Bronx, bang New York. Khi đang học trung học, được nghe một linh mục dòng Maryknoll nói về việc truyền giáo, về việc có rất nhiều người chưa từng nghe tên Chúa Giêsu, đặc biệt là ở những nơi như Trung Quốc, chàng trai Murray thực sự xúc động và mong muốn trở thành linh mục. Năm 15 tuổi, Murray gia nhập tiểu chủng viện dòng Maryknoll ở Clarks Summit, bang Pennsylvania. 11 năm sau, thầy được chịu chức linh mục và được sai đến Đài Loan vào năm 1958. Và nơi đó đã trở thành trọn cuộc đời của cha Murray.
Tốt với người dân và cậy dựa vào ơn Chúa
Cha Murray đã tóm tắt 62 năm trong sứ vụ linh mục truyền giáo của mình bằng 2 câu đơn giản: tốt với người dân và cậy dựa vào ơn Chúa. Cha nói: “Tôi yêu thích đời sống truyền giáo của tôi. Tôi yêu thích cử hành Thánh lễ, trao Mình Thánh, giúp đỡ mọi người trong mối quan hệ của họ với Chúa Giêsu. Khi bạn làm công việc truyền giáo, bạn cố gắng theo sát Chúa và cầu xin Người giúp đỡ và ban ơn.”
Người giảng đạo bằng gương mẫu
Ở Đài Loan, cha Murray, 88 tuổi, được gọi là cha Tăng Hiện Đạo, nghĩa là “người thực hiện các lời giảng dạy”, người dạy bằng gương mẫu. Cha tìm được rất nhiều con chiên lạc. Cha chăm sóc cộng đoàn, đi đến các bệnh viện và nhà tù. Cha làm việc tại một số giáo xứ, là giám đốc trung tâm sinh ngữ của dòng Maryknoll ở Đài Trung và dạy tiếng Anh ở một trường trung học và một đại học Công giáo. Cha cũng là tuyên úy nhà tù trong hơn 20 năm và đến thăm tù nhân hàng tuần. Gia đình của một trong số những tù nhân này đã lãnh nhận bí tích rửa tội và gia nhập hội Đạo binh Đức Mẹ.
Xã hội công nghiệp hóa
Cha nhớ lại xã hội Đài Loan mà cha lần đầu gặp gỡ. Đó là một xã hội nông nghiệp, nơi người dân lao động trên các cánh đồng lúa, nhưng họ có thời gian rảnh rỗi giữa mùa gieo và mùa gặt để nghe các linh mục dạy giáo lý. Cha kể: “Có 40 đến 50 người học giáo lý và được rửa tội mỗi lần và họ tạo thành một cộng đoàn.” Nhưng đến những năm 1960, công nghiệp hóa đã biến đổi Đài Loan; những người trẻ di chuyển về các thành phố để làm việc trong các công xưởng. Ngay cả khi giáo phận Đài Trung và các thừa sai Maryknoll đi đến các thành phố để gặp gỡ các tín hữu Công giáo, thì những nhu cầu của đời sống hiện đại cũng khiến những người mới gặp khó khăn hơn khi gia nhập Giáo hội. Họ luôn bận rộn, quanh năm.
Chăm sóc cho giáo dân
Sau khi trở về Hoa Kỳ 3 năm để giúp Hội đồng giám mục Hoa Kỳ lo việc định cư cho người tị nạn Việt Nam, năm 1976, cha Murray trở lại Đài Loan và phụ trách giáo xứ Shalu, nơi không có nhiều người Công giáo thực hành đạo. Cha và giáo lý viên của giáo xứ đã thăm viếng các tín hữu Công giáo có đăng ký và mời họ trở về với Giáo hội.Từ năm 1985, cha phụ trách giáo xứ Đức Mẹ Trung Quốc ở Đài Trung. Phần lớn giáo dân là những người Trung Quốc đại lục, đã theo Tưởng Giới Thạch đến Đài Loan vào năm 1949. Những người đến Đài Loan ở tuổi đôi mươi giờ đây đã cao niên. Cha Murray cùng với các thành viên hội Đạo binh Đức Mẹ thăm viếng họ, cho họ rước lễ và xức dầu cho họ nếu cần thiết.
“Trừ ngoại hình, cha hoàn toàn là một người Đài Loan”
Năm 2017, cha Murray trở thành công dân Đài Loan sau khi chính quyền cho phép những người ngoại quốc có hai quốc tịch. Nhiều giáo dân khen ngợi cha nói thông thạo cả hai thứ tiếng Phổ thông và Phúc Kiến. Một giáo dân nói: “Cha hoàn toàn hòa nhập vào các giá trị văn hóa, truyền thống, gia đình và xã hội Đài Loan của chúng tôi. Trừ ngoại hình, cha hoàn toàn là một người Đài Loan.”
Cha giống như một người cha
Các giáo dân ở giáo xứ Đức Mẹ của Trung Quốc hăng hái nói về lòng tốt của cha đã ảnh hưởng trên cộng đoàn của họ như thế nào. Cha sống vô vị lợi và có nụ cười tươi ấm áp. Cha chia sẻ tình yêu của Chúa trong cuộc sống hàng ngày của cha. Bà Lý Á Hậu, một giáo dân đồng hành với cha Murray trong các cuộc viếng thăm nói về cha: “Ngài giống như một người cha. Khi một giáo dân cần bất cứ điều gì, ngài cố gắng đáp ứng nhu cầu của họ. Nhưng cha không bao giờ yêu cầu giáo dân làm điều gì cho ngài.” Một giáo dân khác thì ấn tưởng bởi sự kiên nhẫn của cha. Cha không bao giờ nói về sai lỗi của người khác. Cha là một mục tử tốt. (Ucanews 08/05/2020)
Hồng Thủy – Vatican News
2020
Tuần lễ Laudato Sì trong mùa đại dịch
Trang web “Laudato Sì 2020” mời gọi tham gia trên các phương tiện kỹ thuật số “Tuần lễ Laudato Sì, sáng kiến được Bộ Phục vụ và Phát triển con người toàn diện của Tòa Thánh tài trợ. Đây là một phần của chiến dịch toàn cầu được phát động nhân dịp kỷ niệm 5 năm Thông điệp Laudato Sì được Đức Thánh Cha Phanxicô ban hành, về việc bảo vệ ngôi nhà chung của chúng ta.
Chủ đề của Tuần lễ Laudato Sì là “tất cả được kết nối”. Từ ngày 16-24/05, các tín hữu được mời gọi tham gia các buổi học hỏi online. Vào giữa trưa Chúa Nhật 24/05, sẽ có ngày thế giới cầu nguyện.
Lời mời gọi của Đức Thánh Cha
Trong một video, Đức Thánh Cha Phanxicô khuyến khích các tín hữu tham gia và suy nghĩ về tương lai của ngôi nhà chung. Ngài nói: “Chúng ta muốn để lại cho con cháu chúng ta, những đứa trẻ đang lớn lên, một thế giới như thế nào?” Bắt đầu từ câu hỏi này, ngài lập lại “lời kêu gọi khẩn cấp đối phó với cuộc khủng hoảng sinh thái, tiếng kêu của trái đất và tiếng khóc của người nghèo không còn có thể chờ đợi thêm nữa. Chúng ta hãy chăm sóc công trình sáng tạo, món quà của Thiên Chúa, Đấng Sáng tạo tốt lành của chúng ta. Chúng ta hãy cùng nhau cử hành Tuần lễ Laudato Sì.”
Xây dựng một thế giới công bằng và bền vững hơn
Bộ Phục vụ và Phát triển con người toàn diện nhấn mạnh rằng các giáo huấn của Thông điệp Laudato Sì có liên quan đặc biệt trong bối cảnh hiện tại của đại dịch virus corona, thứ đại dịch đã khiến nhiều nơi trên thế giới phải ngừng hoạt động. Laudato Sì đưa ra cho chúng ta một tầm nhìn để xây dựng một thế giới công bằng và bền vững hơn.
Hơn 2.000 người đã dấn thân tham gia Tuần lễ Laudato Sì và các sáng kiến địa phương khác được lên kế hoạch từ Manila cho đến Mexico. (CSR_3622_2020)
Hồng Thủy – Vatican News
2020
Ứng dụng mới đọc Báo Quan sát viên Roma của Tòa Thành
Nhân dịp kỷ niệm 100 năm ngày sinh của Đức Giáo hoàng Karol Wojtyla – Gioan Phaolô II, Nhật báo của Tòa Thánh, Báo Quan sát viên Roma ra mắt một ứng dụng mới, giúp mọi người có thể đọc tất cả các bài báo và tin tức của Tòa Thánh một cách dễ dàng hơn
Bắt đầu vào Chúa nhật 17/5/2020, những ai quan tâm đến “Báo Quan sát viên Roma- L’Osservatore Romano” sẽ tìm được một ứng dụng miễn phí mới có trên Google-play hoặc App-store.
Việc ra mắt ứng dụng mới trùng với việc xuất bản một tài liệu đặc biệt nhân dịp kỷ niệm 100 năm ngày sinh của Thánh Gioan Phaolô II. Tài liệu gồm 14 trang màu với các bài viết, lời chứng và kỷ niệm. Trang đầu là lời chào của Đức Thánh Cha Phanxicô. Tác giả của các bài viết gồm: Đức Thượng phụ Bartolomeo của Giáo hội Chính thống Constantinoples; Đức Hồng y Pietro Parolin, Quốc vụ khanh Tòa Thánh và những người trước đây là cộng tác viên của Đức Thánh Giáo hoàng Gioan Phaolô II. Các cộng tác viên viết về các câu chuyện chưa được công bố về đời sống cá nhân của Thánh Giáo hoàng.
Ngoài ra, trong tài liệu đặc biệt này còn có các bài viết của ông Mikhail Gorbachyov, cựu tổng bí thư đảng Cộng sản Liên Xô; ông Lech Wałesa, tổng thống Ba Lan từ năm 1990-1995; chứng từ của Đức Hồng y Matteo Zuppi, Tổng Giám mục Bologna của Ý và một bài tham luận của Claudio Baglioni, ca sĩ, nhạc sĩ, người dẫn chương trình truyền hình Ý.
Ngọc Yến – Vatican News
2020
Tài chánh Vatican trước khủng hoảng đại dịch Covid-19
Tình trạng tài chánh của Tòa Thánh vốn gặp khó khăn từ nhiều năm, nay trở nên trầm trọng hơn nữa vì đại dịch Covid-19, cùng với sự suy giảm khả năng tài chánh của Quốc Gia Thành Vatican, nhưng LM Bộ trưởng kinh tế của Tòa Thánh bác bỏ viễn tượng ”phá sản” của Tòa Thánh.
Báo động của giới truyền thông
Trong những ngày qua, báo chí đã nói nhiều về ”chân trời u ám” trong tình trạng tài chánh của Tòa Thánh và Quốc gia thành Vatican. Bắt đầu là một bài dài của báo Il Messaggero (Người Sứ Giả), số ra chúa nhật 10-5-2020, thuật lại nội dung cuộc họp trong tuần trước đó của ĐTC và các vị Bộ trưởng cũng như các vị lãnh đạo khác của Tòa Thánh. Sau cuộc họp đó, không có thông cáo chính thức nào được công bố, nhưng báo ”Người Sứ Giả” đã đưa tin về nội dung cuộc họp, theo đó trong cuộc họp thượng đỉnh ấy, các vị hữu trách đã đưa ra những dự báo cho năm 2020 này và ”chân trời có những đám mây dầy đặc”.
Theo báo này, ĐTC đã yêu cầu tất cả mọi cơ quan hãy ”dè xẻn”, không thu nhận nhân viên mới, loại bỏ những chi phí không cần thiết, không du hành và không tổ chức các hội nghị và tập trung tất cả tiền bạc của các cơ quan nơi Apsa, tức là sở quản trị tài sản của Tòa Thánh.
Thiếu hụt trầm trọng
Theo một nghiên cứu do Bộ Kinh tế của Tòa Thánh thực hiện, tình trạng tệ nhất có thể xảy ra cho năm 2020 này là các biện pháp hạn chế chi phí không hữu hiệu và số thu nhập của Tòa Thánh sẽ giảm từ 50 đến 80%, khiến cho mức thiếu hụt sẽ lên tới 175%.
Các vị đặc trách tài chánh và kinh tế của Vatican đề nghị ĐTC củng cố vai trò của Cơ quan quản trị tài sản của Tòa Thánh (Apsa) là cơ quan có nhiệm vụ trang trải các chi phí của Tòa Thánh, bắt đầu từ việc trả lương cho các nhân viên: củng cố bằng cách tập trung các tiền bạc của các cơ quan Tòa Thánh vào Apsa, kể cả số tiền của các bộ đang nằm trong ngân hàng Vatican, cũng được gọi là Viện Giáo Vụ (IOR).
Việc tập trung này sẽ giúp quản lý hữu hiệu hơn các nguồn tài chánh, gia tăng khả năng đầu tư, dễ dàng theo dõi và hạn chế các rủi ro, bảo đảm tôn trọng các nguyên tắc luân lý đạo đức.
Ảnh hưởng của đại dịch Covid-19
Giống như nhiều quốc gia khác, Tòa Thánh cũng phải chịu hậu quả của cuộc khủng hoảng quốc tế hiện nay, nhưng có điều khác là Tòa Thánh chỉ có thể cậy dựa vào sự dâng cúng và đóng góp hảo tâm của các tín hữu, và một phần nhờ những hoạt động thương mại qua những cuộc đầu tư. Trong những năm gần đây, lợi tức hàng năm của Tòa Thánh vào khoảng 270 triệu mỹ kim, trong khi số chi bình quân lên tới 320 triệu mỹ kim. 45% số chi dành để trả lương cho khoảng 3 ngàn nhân viên, thêm vào đó có chi phí cho các tòa sứ thần, việc bảo trì các bất động sản. Số tiền chi cho các hoạt động bác ái của Tòa Thánh vào khoảng 24 triệu mỹ kim một năm. (Il Messaggero 10-5-2020)
Bộ trưởng Kinh tế của Tòa Thánh lên tiếng
Bài của báo ”Người Sứ Giả” tạo nên lo âu trong dư luận, và nhiều người e ngại Vatican có thể sẽ bị ”sập tiệm” hoặc ”phá sản” sau đại dịch Covid-19 này. Vì thế, hôm 13-5 vừa qua, cha Juan Antonio Guerrero Alves, dòng Tên, mới làm Bộ trưởng Bộ Kinh Tế của Tòa Thánh từ tháng giêng năm nay, đã phải lên tiếng qua một cuộc phỏng vấn dành cho đài Vatican và một vài cơ quan khác, qua đó Cha nói rõ hơn về vấn đề tài chánh của Vatican, nhất là xác quyết tình hình này vốn đã khó khăn từ nhiều năm rồi, nay lại bị đại dịch Coronavirus làm gia tăng cường độ, nhưng không có nguy cơ Tòa Thánh bị ”sập tiệm”. Cha cũng hy vọng kết toán chi thu của Tòa Thánh và Quốc gia thành Vatican sẽ được công bố trong năm nay, sau khi bị ngưng từ năm 2015 đến nay.
Cần hiểu đúng vai trò và sứ vụ của Tòa Thánh
Cha Guerrero nhấn mạnh rằng ”Vatican không phải là một xí nghiệp, mục đích của Tòa Thánh và Quốc gia thành Vatican không phải là kiếm lợi tức. Mỗi bộ, mỗi cơ quan của Tòa Thánh là một dịch vụ và mỗi dịch vụ đều có tốn phí. Sự dấn thân của chúng tôi phải có đặc tính điều độ và minh bạch tối đa. Cần phải để ý đến đặc tính của Tòa Thánh như một sứ vụ.”
Cha Guerrero cũng nhắc nhở rằng con số chi thu của Tòa Thánh nhỏ bé hơn nhiều so với những người người ta tưởng tượng, ví dụ nhỏ hơn chi thu của một đại học trung bình ở Mỹ.
Về điểm này, từ lâu người ta vẫn ghi nhận ngân sách của Tòa Thánh chỉ bằng 1 phần 4 so với tổng giáo phận Koeln bên Đức, hoặc gần bằng 1 phần 4 ngân sách của Đại học Notre Dame của dòng Thánh Giá, bang Indiana ở Mỹ. Đại học này có ngân sách mỗi năm khoảng 1 tỷ 300 triệu mỹ kim.
Thực trạng tài chánh của Vatican
Cha Guerreo xác nhận rằng: trong những năm từ 2016 đến 2020 hiện nay, số thu của Tòa Thánh khoảng 270 triệu mỹ kim và số chi là 320 triệu. Số thu nhập đến từ những tiền dâng cúng và đóng góp, từ tiền cho thuê các bất động sản và tiền lời cho các hoạt động tài chánh của một số cơ quan. Đóng góp quan trọng cho số thu của Tòa Thánh là Quốc gia thành Vatican, đặc biệt là tiền thu nhập của Bảo tàng viện Vatican, và một phần đóng góp của Ngân hàng Vatican, cũng gọi là Viện Giáo Vụ.
Chi phí
LM Bộ trưởng kinh tế của Tòa Thánh cũng xác nhận về số chi: khoảng 45% dành để trả lương nhân viên, 45% cho các chi phí hoạt động và quản trị, 7,5% cho các hoạt động bác ái. Trong những năm qua, số thiếu hụt mỗi năm từ 60 đến 70 triệu. Cha Guerrero nhấn mạnh rằng đằng sau số thiếu hụt ấy có sứ vụ của Tòa Thánh, của ĐTC, phục vụ Giáo Hội hoàn vũ.
Cha Guerro cũng nói thêm rằng: có những người nói Tòa Thánh dùng đồng tiền thánh Phêrô vốn là đồng tiền bác ái, để lấp đầy lỗ hổng trong ngân sách. Nhưng nói như vậy là không đúng. Đồng tiền thánh Phêrô là tiền các tín hữu dâng cúng để tài trợ sứ vụ của ĐTC, trong đó có cả các hoạt động bác ái của ngài.
Nhìn nhận cần tăng cường thông tin cho dư luận
Trước sự hiểu lầm như vừa nói của dư luận, Cha Guerrero nhìn nhận rằng: ”Có lẽ chúng tôi phải giải thích rõ ràng hơn.. Đàng sau các con số đó có các chi phí cho các hoạt động truyền thông, thông tin cho Giáo Hội hoàn vũ và thế giới những hoạt động và giáo huấn của ĐTC, bằng 36 thứ tiếng.. Hoạt động của các cơ quan này chiếm khoảng 15% ngân sách và có hơn 500 người làm việc trong lãnh vực này. 10% ngân sách dành cho các Sứ quán của Tòa Thánh, vốn bé nhỏ, nhưng giữ vai trò quan trọng trong các quan hệ quốc tế, bênh vực quyền lợi của người nghèo, thực hiện chính sách đối thoại, những cố gắng kiến tạo hòa bình. 10% khác dành cho các Giáo Hội Công Giáo Đông phương, thường bị bách hại. Hoạt động của Bộ Truyền giáo chiếm 8,5% phục vụ hơn 1.100 giáo phận ở các xứ truyền giáo.
G. Trần Đức Anh OP – CTV Vatican News