2021
Năm Thánh trong Giáo hội Công giáo
Năm Thánh trong Giáo hội Công giáo
Truyền thống cử hành Năm Thánh có từ năm 1300. Theo truyền thống Giáo hội Công giáo, Năm Thánh là một sự kiện tôn giáo lớn. Năm Thánh đánh dấu một năm tha tội và hình phạt do tội gây ra, một năm hòa giải giữa những người đối lập nhau, một năm hoán cải và lãnh nhận Bí tích Hòa giải.
Hôm Chúa Nhật 26/12, Phòng báo chí Toà Thánh đưa tin: Đức Thánh Cha đã giao việc chuẩn bị Năm Thánh 2025 cho Hội đồng Toà Thánh tái Truyền giảng Tin Mừng.
Hội đồng Toà Thánh tái Truyền giảng Tin Mừng được Đức nguyên Giáo hoàng Biển Đức XVI thành lập vào năm 2010. Cơ quan này cũng đã được Đức Thánh Cha Phanxicô giao trách nhiệm tổ chức các sự kiện của Năm Thánh Lòng Thương Xót 2015-2016.
Để thực hiện trách nhiệm điều phối các hoạt động chuẩn bị này, trong thời gian gần đây, Đức Tổng Giám mục Rino Fisichella, Chủ tịch Hội đồng Toà Thánh tái Truyền giảng Tin Mừng đã gặp gỡ các vị đứng đầu của Phủ Quốc vụ khanh Toà Thánh, Cơ quan Quản trị Tài sản của Tòa Thánh (APSA) và Bộ Kinh tế để bàn luận về Năm Thánh sắp tới.
Nhân dịp này, chúng ta cùng nhìn lại những điều liên quan đến Năm Thánh trong Giáo hội Công giáo.
Nguồn gốc và mục đích
Trước hết về nguồn gốc và mục đích của Năm thánh.
Theo truyền thống Giáo hội Công giáo, Năm Thánh là một sự kiện tôn giáo lớn. Năm Thánh đánh dấu một năm tha tội và hình phạt do tội gây ra, một năm hòa giải giữa những người đối lập nhau, một năm hoán cải và lãnh nhận Bí tích Hòa giải.
Truyền thống này bắt nguồn từ thời Cựu Ước, theo đó Năm Thánh là một thời kỳ hồng ân, qua đó Thiên Chúa ban ơn đặc biệt hơn khi con người mở lòng để canh tân và thống hối. Theo nguyên gốc Latinh Annum Jubilaei, Năm Thánh, được hiểu là Năm Hồng Ân hay Ðại Xá, và theo Luật Môsê, cứ mỗi năm thứ 7, đất đai phải được nghỉ ngơi và nô lệ được trả tự do, nợ nần được tha, đồng thời dân chúng phải sống liên đới, yêu thương, hoà giải với anh chị em và kẻ thù. Chúa nói với Môsê: “Các ngươi sẽ công bố năm thứ năm mươi là năm thánh và sẽ tuyên cáo trong xứ lệnh ân xá cho mọi người sống tại đó. Đối với các ngươi, đó là thời kỳ toàn xá: mỗi người trong các ngươi sẽ trở về phần sở hữu của mình, mỗi người sẽ trở về dòng họ của mình. Đối với các ngươi, năm thứ năm mươi sẽ là thời kỳ toàn xá: các ngươi không được gieo, không được gặt lúa tự nhiên mọc, không được hái trong vườn nho không cắt tỉa. Vì đó là thời kỳ toàn xá, một năm thánh đối với các ngươi, các ngươi sẽ ăn hoa lợi của đồng ruộng. Năm toàn xá đó, mỗi người trong các ngươi sẽ trở về phần sở hữu của mình” (Lv 25,10-13 ; xt. Xh 23,10-11 ; Lv 25,1-28 ; Ðnl 15,1-6).
Tất cả những việc làm trên là nhằm tôn vinh Thiên Chúa. Cứ sau 49 năm thì toàn dân Do Thái phải mừng năm thứ 50 một cách trọng thể. Rõ ràng, truyền thống Năm Hồng Ân này là sự mở rộng luật Sabbát của người Do thái là trong một tuần 7 ngày, sau 6 ngày làm việc phải có 1 ngày nghỉ ngơi để thờ phượng Thiên Chúa.
Như thế, Năm Thánh là thời gian mà người tội lỗi hoán cải được ban ơn tha thứ các hình phạt do tội gây ra, con người phải thống hối và canh tân cũng như hòa giải với Thiên Chúa và anh chị em. Ðể được hưởng những ơn lành Thiên Chúa ban cho trong Năm Thánh này, Kitô hữu phải nhận thức trước hết Năm Thánh là nhằm thánh hóa cuộc sống, củng cố đức tin, tạo cơ hội thuận tiện để xây dựng tình liên đới và hiệp thông huynh đệ trong lòng Giáo Hội và thế giới, khuyến khích mọi người tuyên xưng đức tin một cách chân thành và sống động hơn nơi Ðức Kitô, Ðấng Cứu Ðộ duy nhất của nhân loại.
Truyền thống Năm Thánh
Truyền thống cử hành Năm Thánh có từ năm 1300 vào thời Đức Giáo hoàng Bonifacio VIII. Trong Năm Thánh đầu tiên đó, Đức Giáo hoàng đã cho phép các tín hữu hành hương từ khắp nơi đến Roma, bước qua Cửa Thánh của các Đền thờ được ơn toàn xá, nghĩa là được ơn tha tội và ân sủng Chúa. Cũng theo thỉnh cầu của các tín hữu trong dịp này, Đức Giáo hoàng đã quy định cứ 100 năm thì sẽ có một Năm Thánh.
Vào năm 1350, Đức Giáo hoàng Clement VI đã ấn định Năm Thánh được cử hành 50 năm một lần.
Năm 1470, Đức Giáo hoàng Phaolô II đã quyết định Năm Thánh sẽ được cử hành 25 năm một lần.
Các Năm Thánh gần đây
Các Năm Thánh gần đây là những thời điểm quan trọng trong lịch sử đương đại của Giáo hội Công giáo.
Năm Thánh 1950
Năm Thánh 1950 do Ðức Giáo hoàng Piô XII khai mạc sau những đau thương tàn khốc của Thế chiến II. Hoà bình là sứ điệp của Năm Thánh 1950. Châu Âu bị phân làm 2 khối Tự do và Cộng sản nên những người Công giáo tại Ðông Âu Cộng sản không thể đến Roma tham dự Năm Thánh. Cũng trong Năm Thánh này, tại quảng trường Thánh Phêrô với sự hiện diện đông đảo của khoảng 500.000 tín hữu và 622 giám mục, Ðức Thánh Cha đã công bố tín điều Ðức Mẹ Hồn Xác Lên Trời.
Năm Thánh 1975
Năm Thánh 1975 được mở ra dưới triều thánh Giáo hoàng Phaolô VI. Năm Thánh này mang ý nghĩa Canh tân và Hoà giải, như được trình bày trong tông huấn Gaudete in Domino – Hãy vui mừng trong Chúa của ngài. Điểm nổi bật của Năm Thánh 1975 là cử hành trước tại các Giáo hội địa phương từ lễ Chúa Thánh Thần Hiện Xuống 10/6/1973 và kết thúc vào lễ Giáng Sinh 1974.
Năm Thánh 1975 là Năm Thánh cuối cùng trong lịch sử Giáo hội với việc Đức Giáo hoàng khai mạc bằng cách đập búa vào tường che Cửa Thánh ở Ðền thờ Phêrô. Khi kết thúc Năm Thánh 1975, Thánh Phaolô VI đã không còn tiếp tục truyền thống xây tường gạch che phủ Cửa Thánh nữa.
Năm 1975 cũng nằm trong bối cảnh khủng hoảng ơn gọi linh mục, do đó sự kiện đã khơi dậy mối quan tâm mới đến vai trò của Giáo hoàng, trong một viễn tượng truyền giáo được phục hồi bởi tông huấn Evangelii Nuntiandi, một văn kiện được Đức Thánh Cha Phanxicô thường xuyên trích dẫn.
Năm Thánh 2000
Sau cùng, gần đây hơn, Năm Thánh 2000, được thánh Giáo hoàng Gioan Phaolô II công bố.
Trong tinh thần hướng đến thiên niên kỷ thứ ba đang đến và đánh dấu 2.000 năm biến cố Con Thiên Chúa xuống thế làm người, từ năm 1994 thánh Giáo hoàng Gioan Phaolô II đã ban hành Tông thư Tertio Millennio Adveniente – Ngàn Năm thứ Ba đang tới, để kêu gọi mọi người chuẩn bị tâm hồn đón nhận ân sủng cao quý Thiên Chúa ban cho trong Đại Năm Thánh 2000. Ngoài ra, trong ba năm chuẩn bị gần:1997, 1998, 1999, tín hữu cũng được mời gọi học hỏi các chủ đề Chúa Con, Chúa Thánh Thần và Chúa Cha.
Vào ngày 29/11/1998, tức Chúa nhật I Mùa Vọng, Ðức Giáo hoàng đã ban hành Tông sắc Incarnationis Mysterium – Mầu Nhiệm Nhập Thể chính thức công bố sẽ mở Năm Thánh 2000 bắt đầu vào Ðêm Vọng Giáng Sinh 24/12/1999 và kết thúc vào ngày Lễ Hiển Linh 06/01/2001. Năm Thánh được cử hành cùng lúc tại Roma và các Giáo hội địa phương. Chủ đề của Năm Thánh 2000 là Thiên Chúa Ba Ngôi, Bí Tích Thánh Thể và sự hiệp nhất. Năm Thánh 2000 là Năm Thánh đầu tiên chính Đức Giáo hoàng mở Cửa Thánh cả bốn Ðền thờ lớn tại Roma.
Năm Thánh 2000 được ghi dấu nhiều cử hành lịch sử của thánh Gioan Phaolô II; như chuyến tông du đến Thánh Địa theo dấu chân Chúa Kitô; cử hành việc tôn kính tất các vị tử đạo của tất cả các Giáo hội Kitô tại đấu trường Colosseo; hoặc một lần nữa, vào ngày 12/3/2000, một cử hành sám hối tại Đền thờ Thánh Phêrô vì những sai lỗi trong lịch sử của các thành viên của Giáo hội Công giáo.
Năm Thánh 2000 là dịp Ðại Hồng Ân không chỉ cho Kitô hữu mà còn cho cả nhân loại với vai trò của Kitô giáo trong lịch sử 2000 năm qua của nhân loại (Tông thư Tertio Millennio Adveniente, s.15).
Năm Thánh Ngoại lệ
Ngoài các Năm Thánh được cử hành 25 năm một lần, trong lịch sử Giáo hội còn có những Năm Thánh không theo quy trình này, được gọi là Năm Thánh Ngoại lệ.
Các Năm Thánh Ngoại lệ cũng được cử hành theo sáng kiến của các Giáo hoàng, như Năm Thánh Cứu Chuộc 1933 và 1983, và gần đây Năm Thánh Lòng Thương Xót được cử hành năm 2015-2016.
Năm Thánh 1933
Vào ngày 24/12/1932, Ðức Giáo hoàng Piô XI làm mọi người ngạc nhiên khi công bố mở Năm Thánh ngoại lệ vào năm 1933 gọi là Năm Thánh Cứu Ðộ để kỷ niệm Chúa Giêsu chịu chết cho nhân loại hầu đem ơn cứu rỗi 1900 năm về trước. Có vài thay đổi trong Nghi thức phụng vụ của Năm Thánh này, như việc mở Cửa Thánh được ấn định vào Chúa nhật Lễ Lá chứ không phải vào Ðêm Vọng Giáng Sinh, và nghi thức đóng Cửa Thánh vào thứ Hai Tuần Thánh năm sau.
Năm Thánh 1983
Thánh Giáo hoàng Gioan Phaolô II công bố Tông sắc Aperite Portas Redemptori – Hãy mở Cửa cho Ðấng Cứu Thế vào ngày Lễ Hiển Linh 06/01 để mừng Năm Thánh 1983, đánh dấu biến cố Ðức Giêsu đã chết cho nhân loại 1950 năm về trước.
Năm Thánh 1983 được khai mạc ngày 25/3/1983 và kết thúc ngày 22/4/1984.
Năm Thánh Lòng Thương Xót 2015
Cuối cùng, Năm Thánh ngoại lệ gần đây nhất là Năm Thánh Lòng Thương Xót 2015, được cử hành tại ở Roma và tất cả các Giáo phận trên thế giới. Chính Đức Thánh Cha Phanxicô, trước khi mở cửa Năm Thánh của Đền thờ Thánh Phêrô, ngài đã mở cửa Năm Thánh tại nhà thờ Chính Toà Bangui, ở Cộng hoà Trung phi vài ngày trước đó.
Năm Thánh bắt đầu với việc mở Cửa Thánh tại Đền thờ Thánh Phêrô vào ngày 08/12/2015, lễ Đức Mẹ Vô Nhiễm nguyên tội, và kết thúc vào ngày 20/11/2016, lễ Chúa Giêsu Kitô, Vua Vũ Trụ.
Việc mở Năm Thánh 2015 diễn ra nhân dịp kỷ niệm 50 năm bế mạc Công đồng Vatican II vào năm 1965. Điều này thật ý nghĩa, vì Năm Thánh thúc đẩy Giáo hội tiếp tục công trình mà Vatican II đã khởi sự.
Mục đích của Năm Thánh Lòng Thương Xót là kêu gọi các tín hữu chiêm ngắm dung nhan Thiên Chúa là Cha giàu lòng thương xót, được tỏ hiện trọn vẹn nơi Đức Giêsu Kitô; nhờ đó chúng ta cảm nghiệm được lòng Chúa xót thương và trở nên dấu chỉ cụ thể của lòng thương xót trong cuộc sống.
Năm Thánh 2025
Năm Thánh 2025 tới đây sẽ là Năm Thánh thường lệ thứ 27 trong lịch sử Giáo hội. Các chủ đề của năm này bao gồm: liên đới, hy vọng, công bằng, dấn thân phụng sự Chúa với niềm vui và bình an với anh chị em của chúng ta.
Ngọc Yến
2021
Những câu nói của 12 vị thánh về ý nghĩa đích thực của Lễ Giáng Sinh
Trong khi các vị thánh mang đến những hiểu biết độc đáo về Lễ Giáng Sinh, thì các ngài cũng đề cập đến các chủ đề tương tự: hy vọng, niềm vui và tình yêu vô điều kiện của Thiên Chúa dành cho mỗi cá nhân và từng con người. Trong dịp kỷ niệm ngày sinh của Chúa Giêsu Hài Đồng, thì dưới đây là những câu nói của 12 vị thánh đáng để suy ngẫm:
- Thánh Têrêsa Lisieux:“Một vị Thiên Chúa trở nên nhỏ bé chỉ có thể là vì lòng nhân từ và tình yêu thương.”
- Thánh Phaolô VI:“Chúng ta xem Lễ Giáng Sinh là một cuộc gặp gỡ, một cuộc gặp gỡ vĩ đại, một cuộc gặp gỡ lịch sử, một cuộc gặp gỡ quyết định, giữa Thiên Chúa và loài người. Ai có đức tin để thực sự nhận biết được điều này; hãy để người đó vui mừng.”
- Thánh Anphongsô Liguori:“Hỡi các quý tộc và nông dân, hãy chỗi dậy; Đức Maria mời gọi tất cả mọi người, giàu cũng như nghèo, công chính cũng như tội lỗi, hãy bước vào hang đá Bêlem, để tôn thờ và hôn chân Người Con mới sinh của Mẹ… Chúng ta hãy bước vào; chúng ta đừng sợ hãi.”
- Thánh Augustinô:“Hỡi nhân loại, hãy tỉnh thức! Vì anh em, Thiên Chúa đã trở thành con người… Tôi khẳng định với anh em một lần nữa: vì anh em, Thiên Chúa đã trở thành con người.”
- Thánh Gioan Phaolô II:“Nếu chúng ta cử hành trọng thể như thế ngày sinh của Chúa Giêsu, thì đó là để làm chứng rằng mỗi con người [là] ai đó duy nhất và không trùng lắp… ai đó đã được nhớ đến và đã được tuyển chọn từ đời đời, ai đó đã được kêu gọi và được xác định bằng chính tên gọi của mình. Cũng giống với con người đầu tiên là Ađam. Cũng giống với Ađam mới, Đấng đã được sinh ra bởi Đức Trinh Nữ Maria ở hang đá Bêlem: ‘Bạn sẽ gọi tên Người là Giêsu.”
- Thánh Gioan Kim Khẩu:“Ngày này, Người là Đấng Hằng Hữu, lại được sinh ra; và Người là Đấng Hằng Hữu, lại trở thành điều vốn không thuộc về Người.”
- Đấng Đáng Kính Fulton Sheen:“Nếu Người phải được sinh ra, thì có lẽ thế giới đã mong chờ Con Thiên Chúa được sinh ra trong một quán trọ. Chuồng súc vật sẽ là nơi cuối cùng trên thế giới mà người ta có thể tìm thấy Người. Thiên Chúa luôn luôn hiện diện ở những nơi mà người ta ít mong đợi nhất khi tìm kiếm Người.”
- Thánh Phêrô Kim Ngôn:“Việc Đấng Tạo Hóa hiện diện nơi công trình tạo dựng của Người và việc Thiên Chúa hiện diện bằng xương bằng thịt đem lại phẩm giá cho con người mà không làm ô danh Đấng đã tạo nên con người. Vậy thì tại sao bạn lại vô dụng trong mắt mình mà lại vô cùng quý giá đối với Thiên Chúa?”
- Thánh Antôn Padua:“Lạy Cha, nơi Chân Lý của Cha (nghĩa là nơi Con của Cha, Đấng khiêm hạ, nghèo khó và không chốn tựa nương), Cha đã làm con phải tủi hổ. Người đã khiêm hạ nơi cung lòng Đức Trinh Nữ, đã trở nên nghèo khó nơi máng cỏ chiên cừu, và đã trở nên không chốn tựa nương trên cây gỗ Thánh Giá. Không có gì làm cho kẻ tội lỗi kiêu hãnh trở nên khiêm nhường cho bằng sự khiêm nhường của Chúa Giêsu Kitô làm người.”
- Thánh Têrêsa Calcutta:“Lời cầu nguyện của tôi dành cho bạn là khi Chúa Kitô đến với bạn trong Lễ Giáng Sinh, Người có thể tìm thấy nơi bạn một ngôi nhà ấm áp, một tình yêu ấm áp như đến từ một con tim yêu thương, như đến từ một mục đồng đơn sơ, người đã được chọn đầu tiên để nhìn thấy Chúa Kitô.”
- Thánh Lêô Cả:“Nỗi buồn vốn không có chỗ trong ngày sinh của sự sống. Nỗi sợ hãi về cái chết đã bị nuốt chửng; sự sống mang lại cho chúng ta niềm vui với lời hứa về hạnh phúc vĩnh cửu. Không ai bị tước mất niềm vui này; tất cả đều có chung lý do để vui mừng. Chúa chúng ta, Đấng chiến thắng tội lỗi và sự chết, Đấng nhận thấy con người đang ngụp lặn trong tội lỗi, đã đến để giải thoát tất cả chúng ta.”
- Thánh Gioan Tông đồ:“Lúc khởi đầu đã có Ngôi Lời. Ngôi Lời vẫn hướng về Thiên Chúa, và Ngôi Lời là Thiên Chúa. Lúc khởi đầu, Người vẫn hướng về Thiên Chúa. Nhờ Ngôi Lời, vạn vật được tạo thành, và không có Người, thì chẳng có gì được tạo thành. Điều đã được tạo thành ở nơi Người là sự sống, và sự sống là ánh sáng cho nhân loại. Ánh sáng chiếu soi trong bóng tối, và bóng tối đã không diệt được ánh sáng… Ngôi Lời đã trở nên người phàm và cư ngụ giữa chúng ta.” (Ga 1,1-5.14)
Phil. M. Nguyễn Hoàng Nguyên chuyển ngữ từ Catholic News Agency (24/12/2021)
2021
12 sự kiện quan trọng của Vatican trong năm 2021
12 sự kiện quan trọng của Vatican trong năm 2021
Chỉ còn một tuần nữa sẽ kết thúc năm 2021, Hãng tin Công giáo Thuỵ Sĩ đã điểm lại những sự kiện quan trọng trong năm tại Vatican, đặc biệt liên quan đến các quyết định và hoạt động của Đức Thánh Cha và các cơ quan của Giáo triều Roma. Vatican News Tiếng Việt xin tóm lược và gởi đến quý vị những sự kiện quan trọng này.
1/ Đức Thánh Cha Phanxicô tiêm và kêu gọi mọi người tiêm vắc-xin ngừa Covid-19
Ngày 14/01, Đức Thánh Cha Phanxicô tiêm vắc-xin ngừa Covid-19. Khi chiến dịch tiêm vắc-xin ở châu Âu bắt đầu thì cũng là lúc Đức Thánh Cha Phanxicô và Đức nguyên Giáo hoàng Biển Đức XVI được nhận liều vắc-xin Pfizer đầu tiên. Trước đó một ngày, Quốc gia Thành Vatican đã thiết lập một trung tâm tiêm chủng tại Đại thính đường Phaolô VI. Tổng cộng trong 12 tháng, Vatican đã quản lý hơn 25.000 liều vắc-xin.
Từ khi có vắc-xin, Đức Thánh Cha Phanxicô và Vatican đã luôn kêu gọi phân phối vắc-xin công bằng, và mời gọi mọi người tiêm vắc-xin. Vào tháng 8, ngài đã tuyên bố: “Tiêm vắc-xin là một hành động của tình yêu”.
2/ Bổ nhiệm sơ Nathalie Becquart làm Phó Tổng Thư ký Thượng Hội đồng Giám mục
Ngày 06/02, sơ Nathalie Becquart, nữ tu người Pháp được Đức Thánh Cha bổ nhiệm làm Phó Tổng Thư ký Thượng Hội đồng Giám mục. Đức Hồng y Mario Grech, Tổng Thư ký Thượng Hội đồng Giám mục tuyên bố rằng, với việc bổ nhiệm này “một cánh cửa đã được mở ra”. Bởi vì nữ tu người Pháp đã trở thành người phụ nữ đầu tiên có quyền bỏ phiếu trong Thượng Hội đồng Giám mục.
Trong năm 2021, Đức Thánh Cha đã bổ nhiệm một số phụ nữ vào các vị trí có trách nhiệm rất cao, như vào tháng 8, ngài bổ nhiệm sơ Alessandra Smerilli, dòng Salêdiêng, một nhà kinh tế học, làm Tổng Thư ký “tạm thời” của Bộ Phục vụ Phát triển Con người Toàn diện, một trong những Bộ lớn của Toà Thánh.
3/ Đức Thánh Cha viếng thăm Iraq
Ngày 05/3, Đức Thánh Cha viếng thăm Iraq. Lần đầu tiên, một vị Giáo hoàng bước lên vùng đất của Iraq. Sau hơn một năm không thực hiện chuyến tông du nào do đại dịch, Đức Thánh Cha đã đến Iraq và thực hiện ước mơ của thánh Giáo Hoàng Gioan Phaolô II. Hai mươi năm trước, Giáo hoàng người Ba Lan đã muốn được cầu nguyện ở vùng đất của tổ phụ Ápraham, nhưng không thể.
Trong bối cảnh an ninh và y tế căng thẳng, Đức Thánh Cha đã đi khắp đất nước bị tàn phá bởi hai thập kỷ chiến tranh. Chắc hẳn mọi người không thể quên cuộc gặp gỡ lịch sử của Đức Thánh Cha với Đại Ayatollah Sayyid Ali Al-Husayni Al-Sistani, lãnh đạo của Hồi giáo Shiite Iraq; những lời động viên của ngài dành cho nhóm Kitô hữu thiểu số đang đau khổ; và từ đống đổ nát của Mosul, Đức Giáo hoàng người Argentina đã chủ sự buổi cầu nguyện cho các nạn nhân chiến tranh và lên tiếng kêu gọi hoà bình.
4/ Cải cách Giáo luật về lạm dụng và tham nhũng
Ngày 01/6, Toà Thánh công bố về những sửa đổi lớn đối với Quyển VI của Bộ Giáo luật về hình luật.
Được Đức Biển Đức XVI khởi xướng vào năm 2007, cuộc cải cách lớn của Quyển VI của Bộ Giáo luật đã mất mười bốn năm để hoàn thành. 63 trong số 89 điều của Quyển này về hình phạt trong Giáo hội đã được sửa đổi. Sự thay đổi lớn này nhằm mục đích điều chỉnh luật của Giáo hội cho phù hợp với thế giới ngày nay và cân bằng lại mối quan hệ giữa công lý và lòng thương xót “mà đôi khi đã bị hiểu sai”, dẫn đến một thái độ lỏng lẻo, đặc biệt trong một số trường hợp lạm dụng tình dục của các giáo sĩ đối với trẻ vị thành niên.
Với cải cách này, một điều khoản rõ ràng về tội liên quan đến tính dục của các linh mục đối với trẻ vị thành niên được thiết lập – cho đến lúc đó tội này chỉ được coi là tội nghịch với “nghĩa vụ đặc biệt” (Đề mục V) dành riêng cho giáo sĩ như việc vi phạm lời hứa khiết tịnh.
Về tội gây thiệt hại đến tài sản của Giáo hội. Những sửa đổi chú trọng đến nguyên tắc minh bạch trong quản lý tài sản. Những ai lạm quyền, tham nhũng – cả hai phía – đều bị phạt. Hoạt động của các nhà quản trị, vì lợi ích riêng hoặc vì lợi ích của người khác, quản lý tài sản không theo các quy tắc cũng bị xử phạt.
5/ Đức Thánh Cha không chấp nhận việc từ chức của Đức Hồng y Reinhard Marx
Ngày 10/6, Đức Thánh Cha ra quyết định không chấp nhận đơn từ chức của Đức Hồng y Marx. Trước đó, ngày 21/5, Đức Hồng y Reinhard Marx, một trong những khuôn mặt nổi bậc của Giáo hội Công giáo, quyết định gửi thư lên Đức Thánh Cha xin từ chức vì sự bê bối lạm dụng tính dục ở Đức và cách xử lý của hàng Giám mục theo Đức Hồng y là chưa đủ. Nhưng Đức Thánh Cha đã từ chối và nói: “Toàn Giáo hội đang gặp khủng hoảng vì vấn đề lạm dụng”.
Ngoài trường hợp cá nhân của Đức Hồng y Marx, Đức Thánh Cha mời gọi toàn thể Giáo hội nhận ra những sai sót và tội lỗi của mình. “Là một Giáo hội, chúng ta phải cầu xin ơn xấu hổ”, Đức Thánh Cha nhấn mạnh, đặc biệt lưu ý trách nhiệm của “mỗi giám mục”, phải đối diện với khủng hoảng và tự hỏi: “Tôi phải làm gì khi đứng trước thảm họa này?”
6/ Cầu nguyện đại kết cho Libăng
Ngày 01/7, Đức Thánh Cha tổ chức buổi suy tư và cầu nguyện đại kết cho Libăng. Gần một năm sau vụ nổ kép ở cảng Beirut, đất nước của những cây thông tuyết tiếp tục chìm trong những gì tạo nên một trong những cuộc khủng hoảng tồi tệ nhất trong lịch sử của nó. Là người thường xuyên kêu gọi cầu nguyện cho Libăng, Đức Thánh Cha đã quyết định quy tụ các lãnh đạo của các tôn giáo Libăng để suy tư và cầu nguyện cho đất nước đang có nguy cơ bị sụp đổ.
Trong dịp này, Đức Thánh Cha mời gọi người dân Libăng: “Đừng nản lòng, đừng nhụt chí, hãy tìm trong cội nguồn lịch sử của mình niềm hy vọng về một sự nở hoa mới”. Sau đó hướng về cộng đồng quốc tế, ngài yêu cầu các vị lãnh đạo hỗ trợ Libăng để đất nước này không bị sụp đổ, nhưng bắt tay vào con đường phục hồi, mang lại ích lợi cho mọi người.
7/ Đức Thánh Cha nhập viện phẫu thuật đại tràng
Ngày 04/7, Đức Thánh Cha nhập viện phẫu thuật đại tràng. Ở tuổi 84, Đức Thánh Cha Phanxicô trải qua cuộc phẫu thuật tại bệnh viện Gemelli ở Roma vì “chứng hẹp và viêm túi thừa của đại tràng”. Đây là lần nhập viện đầu tiên của Đức Thánh Cha kể từ khi kế vị thánh Phêrô vào năm 2013.
Gần hai tháng sau khi rời bệnh viện Gemelli, Đức Thánh Cha nói với một đài phát thanh Tây Ban Nha rằng ngài vẫn ổn và cho biết ngài chưa có ý định từ chức như tin đồn. Ngài vẫn ăn uống bình thường, nhưng vẫn dùng thuốc vì các bác sĩ đã cắt bỏ 33cm ruột già. Ngoài ra, ngài có một cuộc sống hoàn toàn bình thường trở lại.
8/ Ban hành Tự sắc “Traditionis custodes – Những người gìn giữ truyền thống”
Ngày 16/7, Đức Thánh Cha Phanxicô ban hành Tự sắc “Traditionis custodes – Những người gìn giữ truyền thống”, quy định về việc cử hành Thánh lễ theo nghi thức phụng vụ Latinh cũ, tiền Công đồng.
Đức Thánh Cha giải thích rằng ngài lo ngại “một công cụ hóa” Sách lễ Roma năm 1962 sẽ biểu lộ sự từ chối không chỉ cải cách phụng vụ mà còn cả Công đồng Vatican II. Từ đây, cử hành Thánh lễ theo nghi thức cũ rất hạn chế và tùy thuộc vào sự phân định của giám mục, và của Roma trong một số trường hợp. Đức Thánh Cha khẳng định, quyết định này nhân danh sự hiệp nhất của Giáo hội.
Trong thư gửi kèm theo văn kiện, Đức Thánh Cha giải thích rằng những nhượng bộ do các vị tiền nhiệm của ngài thiết lập để sử dụng sách lễ xưa chủ yếu được thúc đẩy “bởi mong muốn ủng hộ việc hàn gắn cuộc ly giáo với phong trào của Đức Tổng Giám mục Lefebvre”. Đức Thánh Cha mong muốn các Giám mục đón nhận quảng đại “nguyện vọng chính đáng” của các tín hữu, những người đã yêu cầu sử dụng sách lễ đó, do đó “có một lý do để Giáo hội tái thiết lập sự hiệp nhất của Giáo hội”. Ngài nhận xét rằng, “nhiều người trong Giáo hội coi năng quyền này là cơ hội để chấp nhận tự do sử dụng Sách lễ Roma do Thánh Piô V ban hành, và sử dụng nó song song với Sách lễ Roma do Thánh Phaolô VI công bố”.
9/ Phiên xử đầu tiên của Toà án Vatican về tham nhũng trong việc mua bán toà nhà ở Luân Đôn
Ngày 27/7, Phiên xử đầu tiên của Toà án Vatican về tham nhũng trong việc mua bán toà nhà ở Luân Đôn đã diễn ra. Đối với một số người, đó là phiên tòa thế kỷ tại Vatican. Trên hàng ghế bị cáo có mười người, trong đó có Đức Hồng y Angelo Becciu, người Ý, từng giữ chức vụ cao trong Vatican. Vụ việc liên quan đến việc Vatican mua một tòa nhà ở Luân Đôn vào năm 2013, đã làm tiêu tốn hàng chục triệu euro của Tòa Thánh. Thông qua phiên tòa phức tạp này, hiện vẫn chưa kết thúc, Tòa Thánh muốn chứng tỏ khả năng giải quyết tham nhũng. Vì vậy, độ tin cậy của Công lý Vatican và những cải cách của Đức Thánh Cha trong vấn đề này cũng đang là một thách đố.
10/ Đức Thánh Cha ký tuyên bố chung về môi trường với 30 lãnh đạo tôn giáo
Ngày 04/10, tại Vatican, lời kêu gọi chưa từng có của các nhà lãnh đạo tôn giáo đối với khí hậu đã được ký chung. Một tháng trước hội nghị về khí hậu COP26 ở Glasgow, Đức Thánh Cha đã quy tụ khoảng 30 nhà lãnh đạo tôn giáo và 10 nhà khoa học để ký một tuyên bố chung về tôn trọng môi trường. Trong một tuyên bố, các vị lãnh đạo kêu gọi hạn chế sự gia tăng nhiệt độ trung bình toàn cầu 1,5 độ C, chuyển đổi sinh thái của các quốc gia giàu có nhất hoặc sự tham gia tích cực của chính các nhà lãnh đạo tôn giáo để hành động đem lại ích lợi hơn cho khí hậu.
11/ Khai mạc Thượng Hội đồng về hiệp hành
Ngày 10/10, Đức Thánh Cha đã khai mạc Thượng Hội đồng về hiệp hành. Thượng Hội đồng được khai mạc tại đền thờ thánh Phêrô. Trong hai năm, tất cả người Công giáo được mời gọi suy tư về việc làm cho Giáo hội trở thành một thực tại hiệp hành hơn. Hình thức của thượng hội đồng này là điều chưa từng có, vì sau giai đoạn đầu được suy tư trong tất cả các giáo phận trên thế giới, giai đoạn thứ hai phải diễn ra ở cấp lục địa, và giai đoạn cuối cùng ở Roma vào năm 2023. Thượng hội đồng “thế hệ mới” này cũng là một phần của cuộc cải cách lớn do Đức Thánh Cha Phanxicô khởi xướng vào năm 2013 nhằm phân quyền cai quản của Giáo hội Công giáo.
12/ Đức Thánh Cha trở lại đảo Lesbos
Ngày 05/12, Đức Thánh Cha trở lại đảo Lesbos. Năm năm sau chuyến thăm Lesbos, Đức Thánh Cha đã trở lại một trong những hòn đảo của Hy Lạp bị ảnh hưởng nặng nề nhất bởi cuộc khủng hoảng di cư. Ngài đã biến nó thành điểm nhấn trong chuyến tông du đến Sýp và Hy Lạp – từ ngày 2 đến ngày 6/12. Từ một trại tị nạn, sau khi gặp hàng chục người di cư, Đức Thánh Cha đã tố cáo một “nền văn minh đắm tàu” thực sự, và bày tỏ sự sợ hãi khi chứng kiến “Biển của chúng ta – Mare nostrum” biến thành “Biển của sự chết – Mare mortuum”.
Ngọc Yến
2021
Đức Thánh Cha cử hành Thánh Lễ Đêm Giáng Sinh
Đức Thánh Cha cử hành Thánh Lễ Đêm Giáng Sinh
Kính thưa quý thính giả, Lúc 7:30 tối thứ Sáu 24/12, Đức Thánh Cha đã cử hành lễ Đêm Giáng Sinh trong đền thờ thánh Phêrô cùng với các tín hữu. Vì số ca nhiễm virus tại Ý đang tăng cao nên các biện pháp an toàn y tế được siết chặt và số người tham dự bị hạn chế. Trong bài giảng Thánh Lễ Đêm Giáng Sinh, Đức Thánh Cha nhấn mạnh sự đảo ngược mà Thiên Chúa muốn tỏ lộ: Thiên Chúa muốn hạ mình bước xuống, trong khi chúng ta lại muốn trèo lên toà cao.
Bài giảng của Đức Thánh Cha
Một ánh sáng bừng lên trong đêm. Một thiên thần xuất hiện, vinh quang Thiên Chúa bao phủ các mục đồng, và cuối cùng lời loan báo được mong chờ hàng thế kỷ đã thành hiện thực. “Hôm nay, Đấng Cứu Thế đã ra đời, Người là Kitô Đức Chúa” (Lc 2,11). Tuy nhiên, điều thiên thần loan báo đã làm cho chúng ta ngạc nhiên. Thiên thần chỉ cho các mục đồng cách thức tìm thấy Thiên Chúa, Đấng đã đến trần gian: “Anh em cứ dấu này mà nhận ra Người: anh em sẽ gặp thấy một trẻ sơ sinh bọc tã, nằm trong máng cỏ.” (c. 12). Đây là dấu chỉ: một trẻ thơ. Đây là tất cả: một trẻ thơ trong cảnh khó nghèo cùng cực của một máng cỏ. Chẳng còn ánh sáng, hào quang, hay tiếng hát của ca đoàn thiên thần. Chẳng có gì khác, ngoài điều đã được ngôn sứ Isaia loan báo từ trước: “Một trẻ thơ đã sinh ra cho chúng ta” (Is 9,5).
Tin Mừng nhấn mạnh đến sự tương phản này. Lời Chúa tường thuật về việc giáng sinh của Đức Giêsu, khởi đầu với việc nhắc đến Cesare Augusto là người truyền kiểm tra dân số trên toàn cõi đất. Trình thuật Kinh Thánh đã phác họa sự vĩ đại của vị hoàng đế đầu tiên này. Nhưng ngay sau đó, Lời Chúa dẫn chúng ta đến Belem, nơi đó, chẳng có gì lớn lao, ngoại trừ một em bé khó nghèo được bọc trong tã, với các mục đồng xung quanh. Nơi đây có Chúa, trong sự nhỏ bé. Đây chính là sứ điệp. Thiên Chúa không ngự trị trên chốn cao sang uy quyền, nhưng đã hạ mình xuống nơi của sự nhỏ bé. Sự nhỏ bé là con đường Chúa chọn để đến với chúng ta, để chạm đến trái tim chúng ta, để cứu độ chúng ta và để đưa chúng ta trở về với những gì là cao quý.
Anh chị em thân mến, khi dừng lại trước hang đá, chúng ta cần nhìn vào trung tâm: chúng ta hãy vượt qua những ánh đèn, những đồ trang trí, và chúng ta hãy chiêm ngắm HÀI NHI. Trong sự nhỏ bé của mình, Thiên Chúa hiện diện cách trọn vẹn. Chúng ta nhìn nhận điều này: “Hài Nhi, Người là Thiên Chúa, Thiên Chúa-Hài Nhi.” Chúng ta hãy để mình trải nghiệm sự kinh ngạc đảo lộn này. Đấng ôm lấy toàn thể vũ trụ lại cần được bồng ẵm trên tay. Đấng đã tạo nên mặt trời, lại cần được sưởi ấm. Chính sự hiền dịu lại cần được nâng niu. Tình yêu vĩnh cửu lại nhập thể trong một trái tim nhân loại với những nhịp đập. Đấng sáng tạo thế giới lại chẳng có một nơi trú ngụ. Hôm nay, mọi thứ đã bị đảo lộn.
Chúng ta hãy tự hỏi, chúng ta đã biết đón nhận con đường này của Thiên Chúa không? Đó thực sự là thách đố của Giáng Sinh: Thiên Chúa tự tỏ mình, nhưng con người lại không hiểu được điều này. Người trở nên bé nhỏ theo cái nhìn con người, còn chúng ta cứ mãi tìm kiếm sự vĩ đại theo kiểu thế gian, ngay cả bằng cách nhân danh Người. Thiên Chúa thì muốn hạ mình bước xuống, trong khi chúng ta lại muốn trèo đứng trên ngai tòa. Đấng Tối Cao tìm sống trong khiêm hạ, còn chúng ta ham thích sự phô trương. Thiên Chúa đến với các mục đồng, những người vô danh, chúng ta lại tìm kiếm danh vọng. Hài Nhi Giêsu sinh ra để phục vụ, còn chúng ta sống những tháng năm chỉ để theo đuổi thành công riêng mình. Thiên Chúa không kiếm tìm uy thế và quyền lực, nhưng Người đòi hỏi sự dịu dàng và tinh thần bé nhỏ nội tâm.
Đây là điều chúng ta cần xin Chúa Giêsu trong mùa Giáng Sinh: đó là ơn trở nên bé nhỏ. “Lạy Chúa, xin dạy chúng con yêu mến sự bé nhỏ. Xin giúp chúng con hiểu được rằng đó là con đường để đạt đến sự vĩ đại đích thực.” Nhưng, đón nhận sự bé nhỏ, điều ấy một cách cụ thể có nghĩa là gì? Trước hết, điều ấy có nghĩa là Thiên Chúa muốn đến ngang qua những điều bé nhỏ trong đời sống chúng ta; Người muốn hiện diện trong những thực tại đời sống thường ngày, những cử chỉ đơn sơ được thực hiện ở nhà, trong gia đình, nơi trường học hay chốn công sở. Chính trong khung cảnh bình thường của đời sống thường nhật mà Thiên Chúa muốn thực hiện những điều phi thường. Và đây là sứ điệp mang đến niềm hy vọng lớn lao: Thiên Chúa mời gọi chúng ta coi trọng và đánh giá cao những điều bé nhỏ trong cuộc sống này. Nếu Người ở đó với chúng ta, chúng ta còn lo thiếu sự gì? Chúng ta hãy bỏ lại phía sau bao tiếc nuối về những thứ cao cả mà chúng ta vốn dĩ không có. Hãy thôi than vãn và xệ mặt, cũng như hãy từ bỏ những tham vọng chỉ khiến chúng ta thất vọng.
Thế nhưng, vẫn còn điều đáng nói hơn. Chúa Giêsu không chỉ muốn đến ngang qua những điều nhỏ bé của đời sống chúng ta, nhưng Người còn đến ngang qua chính sự nhỏ bé của chúng ta: nơi kinh nghiệm của chúng ta về sự yếu đuối, mỏng dòn, thiếu thốn, thậm chí những sai lầm. Anh chị em thân mến, nếu bóng tối đêm đen như ở Bêlem bao phủ lấy anh chị em, nếu sự dửng dưng lãnh đạm vây quanh anh chị em, nếu những vết thương mà anh chị em đang mang trong lòng thét lên rằng: “bạn kém giá trị, bạn chẳng là gì, bạn sẽ chẳng bao giờ được yêu thương như bạn muốn”, thì đêm nay, Thiên Chúa đáp lời anh chị em. Đêm nay, Người nói với mỗi người chúng ta: “Ta yêu con như chính con là. Sự nhỏ bé của con không khiến ta sợ hãi, sự mỏng manh của con không làm ta bất an. Chính ta đã trở nên bé nhỏ vì con. Để là Thiên Chúa của con, ta đã trở nên anh em của con. Hỡi những người anh chị em đáng yêu của ta, đừng sợ hãi ta, nhưng hãy tái khám phá sự vĩ đại của các con ở nơi ta. Ta ở gần bên các con, và ta mong chờ nơi các con chỉ một điều duy nhất, đó là: hãy tín thác nơi ta và hãy mở rộng cõi lòng với ta.”
Đón lấy sự nhỏ bé cũng có nghĩa là: ôm lấy Chúa Giêsu nơi những con người bé nhỏ của thời đại hôm nay. Hãy yêu mến Chúa Giêsu nơi những người rốt hết, hãy phục vụ Người nơi những người nghèo khó. Họ chính là những người giống Hài Nhi Giêsu nhất, Đấng đã sinh ra trong khó nghèo. Và chính nơi họ, mà Người muốn được tôn kính. Trong đêm yêu thương này, duy chỉ một nỗi sợ có thể tấn công chúng ta, đó là: làm tổn thương tình yêu của Thiên Chúa, làm tổn thương Người bằng việc coi thường người nghèo bởi sự dửng dưng vô cảm của chúng ta đối với họ. Người nghèo là những người được Thiên Chúa yêu mến, và một ngày nào đó chính họ sẽ chào đón chúng ta ở trên trời. Một nữ thi sĩ từng viết: “Ai không tìm thấy Nước Trời ở dưới thế, sẽ không có được nó ở trên thiên đàng” (E. DICKINSON, Poems, XVII). Chúng ta đừng bao giờ bỏ quên không ngước nhìn về Quê Trời, chúng ta hãy chăm sóc Hài Nhi Giêsu từ bây giờ, bằng việc quan tâm đến Người nơi những người đang cần đến chúng ta, bởi vì chính Chúa Giêsu đồng hóa mình với họ.
Một lần nữa, chúng ta hãy nhìn vào Hang Đá và chiêm ngắm Đức Giêsu trong đêm Giáng Sinh, đang được bao quanh bởi những người bé nhỏ và khó nghèo. Họ là những ai? Họ là những mục đồng, là những người đơn sơ và gần gũi với Chúa nhất. Họ đã tìm thấy Người bởi vì, “suốt đêm, họ thức để canh giữ đàn vật” (Lc 2,8). Họ ở đó để làm việc, bởi vì họ nghèo và cuộc sống của họ không có thời gian biểu, nhưng phụ thuộc vào đàn vật. Họ không thể sống ở nơi và theo cách họ muốn, vì họ phải điều chỉnh bản thân theo nhu cầu của đàn vật. Và Hài Nhi Giêsu đã sinh ra ở đó, gần chỗ họ, gần với những người bị quên lãng đang sống ở những vùng ngoại biên. Thiên Chúa đến những nơi mà phẩm giá con người bị ném vào nghịch cảnh. Người đến để nâng cao phẩm giá của những con người bị loại trừ, và Người tự tỏ mình cho họ trước tiên: không phải với những nhân vật quyền cao chức trọng, nhưng là với những người lao động nghèo khổ. Đêm nay, Thiên Chúa đến để mang lại cho nhọc mệt của lao động một phẩm giá. Người nhắc chúng ta rằng mang lại phẩm giá cho con người bằng công việc thì quan trọng dường nào, cũng như mang lại phẩm giá cho công việc của con người. Bởi vì, con người là chủ chứ không phải là đầy tớ của công việc. Trong ngày của Sự Sống, chúng ta hãy lập lại: những người phải chết vì lao động đã quá đủ rồi. Và chúng ta hãy dấn thân cho điều này.
Cuối cùng, chúng ta hãy nhìn vào Hang Đá, bằng việc mở rộng tầm mắt đến tận cùng để bắt gặp những nhà chiêm tinh, những người đang trên đường hành hương đến thờ lạy Chúa. Chúng ta hãy chiêm ngắm và hãy hiểu rằng tất cả được nối kết trong sự hiệp nhất bằng việc quây quần bên Hài Nhi Giêsu: không chỉ có những người rốt hết, những mục đồng, nhưng còn có cả những bậc thông thái, những người giàu có, và những nhà chiêm tinh. Nơi Bêlem, mọi người hiện diện cùng nhau, có người giàu và người nghèo, có người uyên bác như các nhà chiêm tinh, có người lao động như các mục đồng. Tất cả mọi người liên kết với nhau vì có Đức Giêsu ở trung tâm: không phải những tư tưởng của chúng ta về Người, nhưng là CHÍNH NGƯỜI, Đấng Hằng Sống. Bởi thế, anh chị em rất thân mến, chúng ta hãy trở lại Bêlem, hãy trở về với tận nguồn cội: đó chính là tính thiết yếu của đức tin, là tình yêu nguyên thủy, là sự tôn kính và lòng bác ái. Chúng ta hãy nhìn ngắm các nhà chiêm tinh trên đường hành hương, và như Giáo Hội hiệp hành đang tiến bước, chúng ta hãy đến Belem, nơi có Đấng là Thiên Chúa và là con người, nơi mà Thiên Chúa chiếm vị trí cao nhất và được tôn thờ, nơi mà người rốt hết cũng có chỗ gần bên Người, nơi mà các mục đồng và người chiêm tinh cùng hiện diện trong tình huynh đệ, vốn mạnh mẽ hơn mọi phân chia tầng lớp. Xin Thiên Chúa ban cho chúng ta trở nên một Giáo Hội thờ phượng, khó nghèo và huynh đệ. Đây là điều thiết yếu. Chúng ta hãy trở lại Bêlêm.
Thật là tốt khi chúng ta đến đó, ngoan ngùy trước Tin Mừng Giáng Sinh đang trình bày cho chúng ta Gia Đình Thánh, các mục đồng, các nhà chiêm tinh: toàn thể nhân loại đang trên cuộc hành trình. Anh chị em thân mến, chúng ta hãy tiến bước lên đường, bởi vì cuộc sống là một chuyến hành hương. Chúng ta hãy trỗi dậy, hãy thức tỉnh bởi vì đêm nay một ánh sáng đã bừng lên. Đó là ánh sáng dịu hiền và ánh sáng ấy nhắc chúng ta rằng nơi sự nhỏ bé của chúng ta, chúng ta là những người con được yêu thương, chúng ta là con cái của ánh sáng (x. 1 Tx 5,5). Cùng nhau chúng ta hãy vui mừng bởi vì, không một ai có thể dập tắt được ánh sáng này, ánh sáng của Chúa Giêsu, Đấng từ đêm nay chiếu soi trên toàn thế giới.
(Vatican News 24.12.2021)