2022
Hơn nửa thế kỷ phục vụ ở Campuchia của cha François Ponchaud
Hơn nửa thế kỷ phục vụ ở Campuchia của cha François Ponchaud
Ngày 21/12/2021, đánh dấu một dấu ấn quan trọng của lịch sử Giáo hội Campuchia. Một trang sử đơn giản nhưng đầy ý nghĩa, cha François Ponchaud, một linh mục thuộc Hội Thừa sai Paris, sau 56 năm truyền giáo tại Campuchia, ở tuổi 82, đã trở về Pháp, tiếp tục sứ vụ truyền giáo trong cầu nguyện tại nhà hưu dưỡng ở Paris.
Cha François Ponchaud với tín hữu Campuchia
Cha François đặt chân đến Campuchia vào năm 1965, chỉ một năm sau khi được thụ phong linh mục. Không biết gì về Campuchia, cha bắt đầu học tiếng Khmer và nghiên cứu văn hoá Phật giáo Campuchia.
Từ năm 1969 đến năm 1975, nhà truyền giáo phục vụ tại Hạt Phủ doãn Tông toà Kompong Cham, phía đông bắc Phnom Penh, dọc theo sông Mekong. Ngày 17/4/1975, Khmer Đỏ chiếm Phnom Penh. Ngày 8/5/1975 cùng với những người nước ngoài khác, cha bị trục xuất. Cha Ponchaud là một trong những người cuối cùng rời đất nước. Chứng kiến những gì Khmer Đỏ đã làm, cha viết cuốn sách về nạn diệt chủng Khmer Đỏ “Campuchia năm không”, xuất bản năm 1977. Cuốn sách là một câu chuyện thành công trên toàn thế giới và tiết lộ cho mọi người biết mức độ tội ác của Khmer Đỏ. Mục tiêu chính của cha là đánh thức nhận thức. “Tôi không thể giữ im lặng về những gì tôi đã thấy và những gì Khmer Đỏ đã làm. Đây không phải vì lý do ý thức hệ, nhưng đơn giản vì những gì được báo cáo là không đúng”, cha nói trong một hội nghị tại trung tâm văn hóa Pháp ở Phnom Penh vài ngày trước khi rời Campuchia.
Năm 1993, cha trở lại Phnom Penh, và thành lập Trung tâm Văn hóa Công giáo Campuchia, để dạy ngôn ngữ và văn hóa Khmer cho các nhà truyền giáo và tình nguyện viên trẻ.
Đức cha Olivier Schmitthaeusler, đại diện Tông tòa của Phnom Penh cho biết. “Khi tôi đến Campuchia vào năm 1998, ba nhà truyền giáo đã đợi tôi ở sân bay. Một trong số họ là cha Ponchaud, và ngài đã đưa tôi đến thẳng Trung tâm Văn hóa Công giáo Campuchia. Tôi bắt đầu học tiếng Khmer tại đây với một giáo viên người Campuchia, và học các thuật ngữ tôn giáo tiếng Khmer với cha Ponchaud”.
Đức cha nói thêm: “Chúng tôi rất biết ơn cha Ponchaud vì cha đã làm việc cần mẫn, dịch Kinh Thánh sang tiếng Khmer. Cha cũng đã dịch các văn kiện của Công đồng Vatican II. Cám ơn cha rất nhiều. Cha đã giúp chúng tôi đặt câu hỏi: Làm thế nào để nói về mầu nhiệm Thiên Chúa trong văn hoá Khmer? Làm thế nào để nói về Chúa Giêsu cho người Campuchia? Làm thế nào để làm cho người dân nghiệm thấy tình thương của Chúa dành cho chúng ta? Mặc dù không phải tất cả đều trở lại Công giáo, nhưng họ hiểu rằng cuộc sống có giá trị. Thiên Chúa là Cha trao ban cho chúng ta niềm hy vọng”.
Trong nhiều năm, nhà truyền giáo đã không ngừng chuyển dịch các bản văn thánh sang văn hóa Campuchia, với bước cơ bản đầu tiên là bản dịch Kinh thánh sang tiếng Khmer, hoàn thành vào năm 1997. Sau đó là các sách phụng vụ, giáo lý cho trẻ em hoặc các tác phẩm dành cho tân tòng. Đồng thời, cha phụ trách một giáo xứ, giúp xây dựng trường học, nhà vệ sinh hoặc con đê để bảo vệ nông nghiệp địa phương khỏi lũ lụt. Năm 2014, chính phủ đã cấp quốc tịch Campuchia cho cha.
“Tôi đến Campuchia không phải để cải đạo dân chúng nhưng nhằm giúp người dân Campuchia hiểu giá trị của tôn giáo của họ”, cha giải thích và nói thêm rằng cha rất vui khi người ta trở thành Công giáo, nhưng đó không phải là mục tiêu của cha. Cha nói: “Mục tiêu chính là giúp mọi người hiểu rõ ràng những gì Đức Phật đã dạy và những gì Chúa Giêsu đã nói trong Tin Mừng, đồng thời giúp họ sống với nhau và yêu thương nhau. Cuộc sống của chúng ta có giá trị, ngay cả khi chúng ta nghèo khó. Chúng ta có thể cùng nhau tiến bước. Đó là Tin Mừng mà hiện nay chúng tôi đang loan báo ở Campuchia”.
Một Thánh lễ tiễn biệt đã được cử hành vào ngày 19/12/2021 tại Nhà thờ Thánh Giuse ở Phnom Penh. Mọi người đều nhìn nhận những đóng góp của cha cho xã hội Campuchia, trong các lĩnh vực giáo dục và phát triển xã hội.
Trong Thánh lễ, một người Công giáo làm chứng: “Trong chế độ Pol Pot, ngay cả khi các nhà truyền giáo không thể vào Campuchia, cha Ponchaud và một số nhà truyền giáo khác đã không ngừng đến các trại tị nạn ở biên giới Campuchia và Thái Lan, rao giảng Tin Mừng cho người Campuchia biết Chúa là Đấng Cứu Độ của họ, Đấng trao ban hy vọng và tình thương. Cha đã soạn một cuốn sách giáo lý dành cho những người đang ở trại tị nạn, kết quả là sau đó có nhiều người đã được rửa tội. Cha còn soạn một số sách cầu nguyện khác để giúp các tín hữu cầu nguyện trong lúc nhiều linh mục và tu sĩ bị Khmer đỏ giết hại”.
Trước khi rời sân bay ở thủ đô Campuchia, nhà truyền giáo hứa sẽ trở lại thăm đất nước và bày tỏ nguyện vọng được an táng tại đó. Cha chia sẻ: “Tôi là tôi tớ Chúa. Chúa đang sử dụng tôi. Tôi không biết điều gì sẽ xảy ra tiếp theo nhưng tôi tin tưởng vào Chúa”.
Ngọc Yến
2022
416 triệu Kitô hữu sống trong khu vực có nguy cơ bị bách hại
416 triệu Kitô hữu sống trong khu vực có nguy cơ bị bách hại
Theo Tổ chức Trợ giúp các Giáo hội Đau khổ, trong năm 2021, trên thế giới có 416 triệu Kitô hữu phải sống trong những vùng đất bị bách hại tôn giáo. Nhưng từ chuyến tông du của Đức Thánh Cha đến Trung Đông, ánh sáng hy vọng đã có, ngày càng có nhiều chính phủ quan tâm đến chủ đề tự do tôn giáo trong các phúc trình hàng năm và đã có các đặc phái viên về vấn đề này.
Cầu nguyện
“Chúng tôi rất buồn khi hàng tuần nhận các báo cáo về các vụ bách hại và bạo lực tôn giáo. Các linh mục, tu sĩ và giáo dân đã bị giết hại, bắt cóc hoặc lạm dụng trong khi thi hành sứ vụ”, ông Thomas Heine-Geldern, Chủ tịch điều hành của Tổ chức Trợ giúp các Giáo hội Đau khổ nói trong một thông điệp cuối năm, đặc biệt đề cập đến Ấn Độ, Nigeria, Mozambique và các khu vực của Sahel.
Còn ông Alessandro Monteduro, Giám đốc Tổ chức Trợ giúp các Giáo hội Đau khổ ở Ý cho biết cụ thể hoàn cảnh của các Kitô hữu bị bách hại trên thế giới như sau:
Năm qua là một năm đau khổ đối với quyền tự do tôn giáo. Tất cả phúc trình của các tổ chức bác ái và của các chính phủ đều cho thấy rõ điều này. Ước tính có khoảng 416 triệu Kitô hữu phải sống trong các vùng đất bị bách hại, nghĩa là hàng ngày họ phải đối diện với nguy cơ bị bách hại.
Nguyên nhân của sự gia tăng các vụ bách hại tôn giáo là do các chính phủ giảm kiểm soát, hiện tượng cực đoan hoá ngày càng tăng, thánh chiến bành trướng. Vì vậy các Kitô hữu ngày càng phải chịu đau khổ nhiều hơn. Điều này có thể thấy rõ ở châu Phi. Khắp châu Phi, có ít nhất vài chục tổ chức khủng bố có tham vọng đặt vương quốc Hồi giáo trên lãnh thổ.
Nhưng dù sao theo ông Monteduro vẫn có những ánh sáng hy vọng trong năm mới. Bởi vì, trong năm qua, chuyến viếng thăm lịch sử của Đức Thánh Cha đến Iraq đã mang lại kết quả. Cuộc tông du đã truyền tải một sứ điệp về sự tha thứ và hoà giải, tình liên đới và sự gần gũi với các anh chị em chúng ta, những người mà từ năm 2014 đến năm 2016 đã phải đau khổ vì cuộc bách hại của Nhà nước Hồi giáo. Bên cạnh đó, các chính phủ như Mỹ, Anh, Đức, Hà Lan… đã đưa ra các phúc trình về tự do tôn giáo. Ngoài ra họ còn có những đại sứ về lĩnh vực này. Tất cả những điều này là dấu hiệu của niềm hy vọng.
Hướng về tương lai, cách riêng năm mới 2022, ông Monteduro cho rằng “Cần phải cẩn thận, vì nếu không tình hình sẽ khó khăn hơn. Chúng tôi hy vọng đại dịch mau chấm dứt, bởi vì cùng với đại dịch, các cuộc bách hại tôn giáo vì thù hận đức tin cũng gia tăng”.
Ngọc Yến
2022
Cán-bộ-Giám-Mục Hoa Lục o ép hàng giáo sĩ Hương Cảng theo Tập bỏ Vatican
Cán-bộ-Giám-Mục Hoa Lục o ép hàng giáo sĩ Hương Cảng theo Tập bỏ Vatican
Thông tấn xã Reuters vừa có bài viết nhan đề “Exclusive-Historic conclave: Chinese bishops, priests brief Hong Kong clerics on Xi’s view of religion”, nghĩa là “Mật nghị lịch sử chưa từng có: Các Giám mục, và linh mục Trung Quốc giới thiệu tóm tắt với các giáo sĩ Hương Cảng về quan điểm của ông Tập về tôn giáo”.
© Reuters/TYRONE SIU FILE PHOTO: Episcopal ordination of Bishop Stephen Chow in Hong Kong
Nguyên bản tiếng Anh có thể xem tại đây: Dưới đây là bản dịch toàn văn sang Việt Ngữ.
Theo bốn giáo sĩ tiết lộ, các giám mục và các nhà lãnh đạo tôn giáo Trung Quốc đã tường trình cho các giáo sĩ Công Giáo Hương Cảng về viễn kiến tôn giáo mang “đặc điểm Trung Quốc” của Chủ tịch Tập Cận Bình trong một cuộc họp chưa từng có do văn phòng đại diện của đại lục tại thành phố tổ chức.
Các giáo sĩ đã tham dự hoặc biết về cuộc họp ngày 31 tháng 10 mô tả đây là động thái quyết liệt nhất của Bắc Kinh trong nỗ lực ảnh hưởng đến giáo phận Hương Cảng, vốn trung thành với Vatican và bao gồm một số nhà lãnh đạo cao cấp từ lâu đã bảo vệ nền dân chủ và nhân quyền trong lãnh thổ bán tự trị này.
Các giáo sĩ cho Reuters biết, mặc dù các nhà lãnh đạo Công Giáo của Hương Cảng đã từng gặp riêng những người đồng cấp đại lục của các ngài trước đây, nhưng đây là lần đầu tiên hai bên gặp gỡ chính thức – và lần đầu tiên các quan chức tôn giáo ở đại lục chủ động một cuộc gặp gỡ như vậy.
Các ngài nói rằng bất chấp tính biểu tượng của cuộc họp, các quan chức đại lục và các nhà lãnh đạo tôn giáo thường tránh một thông điệp chính trị công khai.
Cuộc họp, không được tiết lộ công khai, cũng làm sáng tỏ những gì một số nhân vật tôn giáo, chính trị và ngoại giao mô tả là vai trò ngày càng mở rộng của Văn phòng Liên lạc Chính phủ Trung ương của Bắc Kinh tại Hương Cảng, nơi chính thức đại diện cho đại lục trong thành phố này, nhưng theo truyền thống vẫn tỏ ra kín đáo.
Văn phòng Liên lạc và các quan chức của Cục Quản lý Nhà nước về các vấn đề tôn giáo đã giám sát các phiên họp qua Zoom trong khi ba giám mục hàng đầu và khoảng 15 nhân vật tôn giáo từ Giáo Hội Công Giáo chính thức được bọn cầm quyền Trung Quốc hậu thuẫn và khoảng 15 giáo sĩ cấp cao ở Hương Cảng đã tham gia cuộc họp kéo dài một ngày.
Vatican coi Hương Cảng là một giáo phận duy nhất nên chỉ có một giám mục. Văn phòng Liên lạc và Cục Quản lý Nhà nước về Tôn giáo đã không trả lời yêu cầu bình luận của Reuters.
Susanne Ho, phát ngôn viên của Giáo phận Công Giáo Hương Cảng, nói với Reuters rằng giáo phận “không tiết lộ chi tiết về các cuộc họp riêng”.
Phát ngôn viên của Vatican Matteo Bruni không đưa ra bình luận gì.
KHÔNG NHẮC ĐẾN TẬP
Hai giáo sĩ cho biết, các diễn giả đại lục đã không thẳng thừng đề cập đến ông Tập hay đưa ra bất kỳ chỉ thị hay mệnh lệnh nào; họ chỉ quảng cáo rằng chính sách “Trung Hoa hóa” của ông Tập phù hợp với các chính sách hội nhập văn hóa của Vatican – trong đó hội nhập Kitô Giáo vào các nền văn hóa truyền thống, phi Kitô Giáo.
Tập từ lâu là một người ủng hộ tích cực đường lối Trung Hoa hóa, đặt ra các chính sách để ép buộc các tôn giáo phải theo đuổi những gì ông ta gọi là “bản sắc Trung Quốc” và phải có các mối quan hệ gần gũi hơn với đảng và nhà nước. Nó bao gồm việc buộc các tôn giáo phải gắn kết chặt chẽ hơn với văn hóa Trung Quốc, chủ nghĩa yêu nước và mục tiêu của Đảng Cộng sản cầm quyền và nhà nước để đạt được “giấc mơ Trung Quốc” của ông Tập Cận Bình.
Một giáo sĩ nhận xét rằng “Đây chỉ là bước đầu tiên và tôi cảm thấy họ biết rằng họ không thể đi vào điều này quá sức nặng nề hoặc giáo điều”.
“Tất cả chúng ta đều biết thuật ngữ Trung Hoa hóa mang một chương trình nghị sự chính trị đằng sau nó, và họ không cần phải nói thẳng điều đó ra.”
Giáo sĩ thứ hai nói “Tập là con voi trong phòng”. Xin mở ngoặc để giải thích thêm cụm từ “con voi trong phòng”, tiếng Anh là “the elephant in the room”, được dùng trong thế giới nói tiếng Anh để chỉ một vấn đề, hay một nhân vật sờ sờ ra đó và có một tầm ảnh hưởng lớn nhưng người ta cố ý không đề cập đến.
Hai giáo sĩ cho biết, phía Hương Cảng đã nói một cách rộng rãi về chính sách hội nhập văn hóa lâu dài, tránh đưa ra bất kỳ hành vi xúc phạm chính trị nào và bất kỳ chủ đề nào có thể lôi kéo sự can thiệp của đại lục.
VIỆC BỔ NHIỆM GIÁM MỤC MỚI
Cuộc họp diễn ra chỉ vài tuần trước lễ tấn phong cho Cha Stêphanô Châu Thủ Nhân (Chow Sau-yan, 周守仁 ) làm tân Giám mục Hương Cảng trong tháng 12 vừa qua, đó là một cuộc bổ nhiệm ôn hòa của Vatican sau hai nỗ lực thất bại trong việc bổ nhiệm chức vụ này. Giữa những áp lực khác, Bắc Kinh đã tìm cách tác động đến quyết định này.
Phía Hương Cảng được dẫn đầu bởi một linh mục cao cấp, Cha Phêrô Thái Huệ Văn (Choy Wai-man – 蔡蕙文), một nhân vật được nhiều người Công Giáo địa phương coi là gần gũi với Bắc Kinh và trước đó là ứng viên sáng giá cho chức giám mục Hương Cảng.
Ba trong số các giáo sĩ cho biết Cha Stêphanô Châu Thủ Nhân, lúc đó đã được bổ nhiệm Giám mục Hương Cảng, đã tham dự sự kiện này chỉ một thời gian ngắn sau khi buổi họp được khai mạc, điều này có thể cho ngài cơ hội để tác động trong tương lai.
Các giáo sĩ cho biết Hồng Y Thang Hán, Giám Quản Tông Tòa, đã khai mạc và bế mạc sự kiện này.
Người phát ngôn của giáo phận cho biết Cha Phêrô Thái Huệ Văn, Cha Stêphanô Châu Thủ Nhân và Hồng Y Thang Hán không đưa ra bình luận gì trong buổi họp.
Trong khi có một số thành phần chính quyền và giới tinh hoa thương mại của Hương Cảng theo Công Giáo và thân Bắc Kinh, bao gồm cả lãnh đạo thành phố Carrie Lam hay Lâm Trịnh Nguyệt Nga, thì những người Công Giáo khác từ lâu đã tích cực trong các phong trào ủng hộ dân chủ và chống chính phủ.
Đầu tháng 12 vừa qua, ông Tập đã phát biểu trong một hội nghị ở Bắc Kinh, được mô tả trong các báo cáo chính thức là Hội nghị Công tác Quốc gia về các vấn đề tôn giáo, rằng tất cả các tôn giáo ở Trung Quốc cần phải tuân theo Đảng Cộng sản, mở rộng một trong những chính sách lâu nay của ông ta.
Ông Tập nói “Chúng ta phải duy trì đường lối cơ bản của Đảng về công tác tôn giáo, chúng ta phải tiếp tục chỉ đạo đất nước chúng ta trong việc vô hiệu hóa tôn giáo, chúng ta phải tiếp tục thu hút đông đảo tín đồ tôn giáo, đoàn kết họ xung quanh đảng và chính phủ”.
VẪN LÀ MỘT CỨ ĐIỂM
Một số nhà ngoại giao và nhà hoạt động cho biết họ đang theo dõi sát sao những diễn biến sau khi Bắc Kinh áp đặt luật an ninh quốc gia sâu rộng đối với Hương Cảng vào tháng 6 năm 2020.
Họ coi các quyền tự do và truyền thống tôn giáo rộng rãi của Hương Cảng, như pháp quyền, là một trong những thành trì còn lại của mô hình “một quốc gia, hai hệ thống” mà theo đó Anh đã trao lại thuộc địa cũ cho Trung Quốc vào năm 1997.
Luật Cơ bản, hiến pháp nhỏ điều hành “một quốc gia, hai hệ thống”, quy định rõ ràng về tự do lương tâm và tự do tôn giáo rộng rãi, bao gồm quyền thuyết giảng trước công chúng.
Giáo Hội ở Hương Cảng về cơ bản hoạt động theo các đường lối trước năm 1997, giữ liên lạc chặt chẽ với Vatican và tổ chức sự hiện diện rộng rãi của các nhà truyền giáo nước ngoài.
Các quan chức Vatican cho biết, một thỏa thuận đạt được giữa Trung Quốc và Tòa thánh vào năm 2018 nhằm xoa dịu xích mích lâu dài bằng cách cho phép chính phủ Trung Quốc có tiếng nói quan trọng trong việc bổ nhiệm giám mục của Vatican, nhưng thoả thuận đó không áp dụng cho Hương Cảng.
Các quan chức Trung Quốc và Hương Cảng đã nhiều lần nói rằng các quyền tự do rộng rãi của thành phố, bao gồm cả tự do tín ngưỡng và theo đạo, vẫn còn nguyên vẹn.
Ba giáo sĩ cho biết cuộc họp tháng 10 kết thúc với sự hiểu biết lỏng lẻo của cả hai bên rằng các phiên họp trong tương lai sẽ được tổ chức nhưng không có ngày nào được ấn định.
Một linh mục nói “Áp lực đang đè nặng lên chúng tôi ở Hương Cảng… một số người trong chúng tôi coi Trung Hoa hóa là chiêu bài cho quá trình Tập Cận Bình hóa. Chúng tôi sẽ phải khéo léo để chống lại.”
(vietcatholic / msn.com)
2021
Năm Thánh trong Giáo hội Công giáo
Truyền thống cử hành Năm Thánh có từ năm 1300. Theo truyền thống Giáo hội Công giáo, Năm Thánh là một sự kiện tôn giáo lớn. Năm Thánh đánh dấu một năm tha tội và hình phạt do tội gây ra, một năm hòa giải giữa những người đối lập nhau, một năm hoán cải và lãnh nhận Bí tích Hòa giải.
Hôm Chúa Nhật 26/12, Phòng báo chí Tòa Thánh đưa tin: Đức Thánh Cha đã giao việc chuẩn bị Năm Thánh 2025 cho Hội đồng Tòa Thánh tái Truyền giảng Tin Mừng.
Hội đồng Tòa Thánh tái Truyền giảng Tin Mừng được Đức nguyên Giáo hoàng Biển Đức XVI thành lập vào năm 2010. Cơ quan này cũng đã được Đức Thánh Cha Phanxicô giao trách nhiệm tổ chức các sự kiện của Năm Thánh Lòng Thương Xót 2015-2016.
Để thực hiện trách nhiệm điều phối các hoạt động chuẩn bị này, trong thời gian gần đây, Đức Tổng Giám mục Rino Fisichella, Chủ tịch Hội đồng Tòa Thánh tái Truyền giảng Tin Mừng đã gặp gỡ các vị đứng đầu của Phủ Quốc vụ khanh Tòa Thánh, Cơ quan Quản trị Tài sản của Tòa Thánh (APSA) và Bộ Kinh tế để bàn luận về Năm Thánh sắp tới.
Nhân dịp này, chúng ta cùng nhìn lại những điều liên quan đến Năm Thánh trong Giáo hội Công giáo.
Cửa Thánh
Nguồn gốc và mục đích
Trước hết về nguồn gốc và mục đích của Năm thánh.
Theo truyền thống Giáo hội Công giáo, Năm Thánh là một sự kiện tôn giáo lớn. Năm Thánh đánh dấu một năm tha tội và hình phạt do tội gây ra, một năm hòa giải giữa những người đối lập nhau, một năm hoán cải và lãnh nhận Bí tích Hòa giải.
Truyền thống này bắt nguồn từ thời Cựu Ước, theo đó Năm Thánh là một thời kỳ hồng ân, qua đó Thiên Chúa ban ơn đặc biệt hơn khi con người mở lòng để canh tân và thống hối. Theo nguyên gốc Latinh, Annum Jubilaei, Năm Thánh, được hiểu là Năm Hồng Ân hay Ðại Xá, và theo Luật Môsê, cứ mỗi năm thứ 7, đất đai phải được nghỉ ngơi và nô lệ được trả tự do, nợ nần được tha, đồng thời dân chúng phải sống liên đới, yêu thương, hòa giải với anh chị em và kẻ thù. Chúa nói với Môsê: “Các ngươi sẽ công bố năm thứ 50 là Năm thánh, và sẽ tuyên cáo trong xứ lệnh ân xá cho mọi người sống tại đó. Đối với các ngươi, đó là thời kỳ toàn xá: mỗi người trong các ngươi sẽ trở về phần sở hữu của mình, mỗi người sẽ trở về dòng họ của mình. Đối với các ngươi, năm thứ 50 sẽ là thời kỳ toàn xá: các ngươi không được gieo, không được gặt lúa tự nhiên mọc, không được hái trong vườn nho không cắt tỉa. Vì đó là thời kỳ toàn xá, một Năm thánh đối với các ngươi, các ngươi sẽ ăn hoa lợi của đồng ruộng. Năm toàn xá đó, mỗi người trong các ngươi sẽ trở về phần sở hữu của mình” (Lv 25,10-13 ; Xh 23,10-11 ; Lv 25,1-28 ; Ðnl 15,1-6).
Tất cả những việc làm trên là nhằm tôn vinh Thiên Chúa. Cứ sau 49 năm thì toàn dân Do Thái phải mừng năm thứ 50 một cách trọng thể. Rõ ràng, truyền thống Năm Hồng Ân này là sự mở rộng luật Sabbát của người Do thái là trong một tuần 7 ngày, sau 6 ngày làm việc phải có 1 ngày nghỉ ngơi để thờ phượng Thiên Chúa.
Như thế, Năm Thánh là thời gian mà người tội lỗi hoán cải được ban ơn tha thứ các hình phạt do tội gây ra, con người phải thống hối và canh tân cũng như hòa giải với Thiên Chúa và anh chị em. Ðể được hưởng những ơn lành Thiên Chúa ban cho trong Năm Thánh này, Kitô hữu phải nhận thức: trước hết, Năm Thánh là nhằm thánh hóa cuộc sống, củng cố đức tin, tạo cơ hội thuận tiện để xây dựng tình liên đới và hiệp thông huynh đệ trong lòng Giáo hội và thế giới, khuyến khích mọi người tuyên xưng đức tin một cách chân thành và sống động hơn nơi Ðức Kitô, Ðấng Cứu Ðộ duy nhất của nhân loại.
Cửa Thánh
Truyền thống Năm Thánh
Truyền thống cử hành Năm Thánh có từ năm 1300 vào thời Đức Giáo hoàng Bonifacio VIII. Trong Năm Thánh đầu tiên đó, Đức Giáo hoàng đã cho phép các tín hữu hành hương từ khắp nơi đến Roma, bước qua Cửa Thánh của các Đền thờ được ơn toàn xá, nghĩa là được ơn tha tội và ân sủng Chúa. Cũng theo thỉnh cầu của các tín hữu trong dịp này, Đức Giáo hoàng đã quy định cứ 100 năm thì sẽ có một Năm Thánh.
Vào năm 1350, Đức Giáo hoàng Clement VI đã ấn định Năm Thánh được cử hành 50 năm một lần.
Năm 1470, Đức Giáo hoàng Phaolô II đã quyết định Năm Thánh sẽ được cử hành 25 năm một lần.
Các Năm Thánh gần đây
Các Năm Thánh gần đây là những thời điểm quan trọng trong lịch sử đương đại của Giáo hội Công giáo.
Năm Thánh 1950
Năm Thánh 1950 do Ðức Giáo hoàng Piô XII khai mạc sau những đau thương tàn khốc của Thế chiến II. Hòa bình là sứ điệp của Năm Thánh 1950. Châu Âu bị phân làm 2 khối Tự do và Cộng sản nên những người Công giáo tại Ðông Âu Cộng sản không thể đến Roma tham dự Năm Thánh. Cũng trong Năm Thánh này, tại quảng trường Thánh Phêrô với sự hiện diện đông đảo của khoảng 500.000 tín hữu và 622 Giám mục, Ðức Thánh Cha đã công bố tín điều Ðức Mẹ Hồn Xác Lên Trời.
Năm Thánh 1975
Năm Thánh 1975 được mở ra dưới triều thánh Giáo hoàng Phaolô VI. Năm Thánh này mang ý nghĩa Canh tân và Hòa giải, như được trình bày trong tông huấn Gaudete in Domino – Hãy vui mừng trong Chúa của ngài. Điểm nổi bật của Năm Thánh 1975 là cử hành trước tại các Giáo hội địa phương từ lễ Chúa Thánh Thần Hiện Xuống 10/6/1973 và kết thúc vào lễ Giáng Sinh 1974.
Năm Thánh 1975 là Năm Thánh cuối cùng trong lịch sử Giáo hội với việc Đức Giáo hoàng khai mạc bằng cách đập búa vào tường che Cửa Thánh ở Ðền thờ Phêrô. Khi kết thúc Năm Thánh 1975, Thánh Phaolô VI đã không còn tiếp tục truyền thống xây tường gạch che phủ Cửa Thánh nữa.
Năm 1975 cũng nằm trong bối cảnh khủng hoảng ơn gọi linh mục, do đó sự kiện đã khơi dậy mối quan tâm mới đến vai trò của Giáo hoàng, trong một viễn tượng truyền giáo được phục hồi bởi tông huấn Evangelii Nuntiandi, một văn kiện được Đức Thánh Cha Phanxicô thường xuyên trích dẫn.
Năm Thánh 2000
Sau cùng, gần đây hơn, Năm Thánh 2000, được thánh Giáo hoàng Gioan Phaolô II công bố.
Trong tinh thần hướng đến Thiên niên kỷ III đang đến và đánh dấu 2000 năm biến cố Con Thiên Chúa xuống thế làm người, từ năm 1994 thánh Giáo hoàng Gioan Phaolô II đã ban hành Tông thư Tertio Millennio Adveniente – Ngàn Năm thứ Ba đang tới, để kêu gọi mọi người chuẩn bị tâm hồn đón nhận ân sủng cao quý Thiên Chúa ban cho trong Đại Năm Thánh 2000. Ngoài ra, trong ba năm chuẩn bị gần:1997, 1998, 1999, tín hữu cũng được mời gọi học hỏi các chủ đề Chúa Con, Chúa Thánh Thần và Chúa Cha.
Vào ngày 29/11/1998, tức Chúa Nhật I Mùa Vọng, Ðức Giáo hoàng đã ban hành Tông sắc Incarnationis Mysterium – Mầu Nhiệm Nhập Thể chính thức công bố sẽ mở Năm Thánh 2000 bắt đầu vào Ðêm Vọng Giáng Sinh 24/12/1999 và kết thúc vào ngày Lễ Hiển Linh 06/01/2001. Năm Thánh được cử hành cùng lúc tại Roma và các Giáo hội địa phương. Chủ đề của Năm Thánh 2000 là Thiên Chúa Ba Ngôi, Bí Tích Thánh Thể và sự hiệp nhất. Năm Thánh 2000 là Năm Thánh đầu tiên chính Đức Giáo hoàng mở Cửa Thánh cả bốn Ðền thờ lớn tại Roma.
Năm Thánh 2000 được ghi dấu nhiều cử hành lịch sử của thánh Gioan Phaolô II; như chuyến tông du đến Thánh Địa theo dấu chân Chúa Kitô; cử hành việc tôn kính tất các vị Tử Đạo của tất cả các Giáo hội Kitô tại đấu trường Colosseo; hoặc một lần nữa, vào ngày 12/3/2000, một cử hành sám hối tại Đền thờ Thánh Phêrô vì những sai lỗi trong lịch sử của các thành viên của Giáo hội Công giáo.
Năm Thánh 2000 là dịp Ðại Hồng Ân không chỉ cho Kitô hữu mà còn cho cả nhân loại với vai trò của Kitô giáo trong lịch sử 2000 năm qua của nhân loại (Tông thư Tertio Millennio Adveniente, s.15).
Cửa Thánh
Năm Thánh Ngoại lệ
Ngoài các Năm Thánh được cử hành 25 năm một lần, trong lịch sử Giáo hội còn có những Năm Thánh không theo quy trình này, được gọi là Năm Thánh Ngoại lệ.
Các Năm Thánh Ngoại lệ cũng được cử hành theo sáng kiến của các Giáo hoàng, như Năm Thánh Cứu Chuộc 1933 và 1983, và gần đây, Năm Thánh Lòng Thương Xót được cử hành năm 2015-2016.
Năm Thánh 1933
Vào ngày 24/12/1932, Ðức Giáo hoàng Piô XI làm mọi người ngạc nhiên khi công bố mở Năm Thánh ngoại lệ vào năm 1933 gọi là Năm Thánh Cứu Ðộ để kỷ niệm Chúa Giêsu chịu chết cho nhân loại hầu đem ơn cứu rỗi 1900 năm về trước. Có vài thay đổi trong Nghi thức Phụng vụ của Năm Thánh này, như việc mở Cửa Thánh được ấn định vào Chúa Nhật Lễ Lá chứ không phải vào Ðêm Vọng Giáng Sinh, và nghi thức đóng Cửa Thánh vào thứ Hai Tuần Thánh năm sau.
Năm Thánh 1983
Thánh Giáo hoàng Gioan Phaolô II công bố Tông sắc Aperite Portas Redemptori – Hãy mở Cửa cho Ðấng Cứu Thế vào ngày Lễ Hiển Linh 06/01 để mừng Năm Thánh 1983, đánh dấu biến cố Ðức Giêsu đã chết cho nhân loại 1950 năm về trước.
Năm Thánh 1983 được khai mạc ngày 25/3/1983 và kết thúc ngày 22/4/1984.
Cửa Thánh Đền thờ Thánh Phêrô
Năm Thánh Lòng Thương Xót 2015
Cuối cùng, Năm Thánh ngoại lệ gần đây nhất là Năm Thánh Lòng Thương Xót 2015, được cử hành tại ở Roma và tất cả các Giáo phận trên thế giới. Chính Đức Thánh Cha Phanxicô, trước khi mở cửa Năm Thánh của Đền thờ Thánh Phêrô, ngài đã mở cửa Năm Thánh tại nhà thờ Chính Tòa Bangui, ở Cộng hòa Trung Phi vài ngày trước đó.
Năm Thánh bắt đầu với việc mở Cửa Thánh tại Đền thờ Thánh Phêrô vào ngày 08/12/2015, lễ Đức Mẹ Vô Nhiễm Nguyên Tội, và kết thúc vào ngày 20/11/2016, lễ Chúa Giêsu Kitô, Vua Vũ Trụ.
Việc mở Năm Thánh 2015 diễn ra nhân dịp kỷ niệm 50 năm bế mạc Công đồng Vatican II vào năm 1965. Điều này thật ý nghĩa, vì Năm Thánh thúc đẩy Giáo hội tiếp tục công trình mà Vatican II đã khởi sự.
Mục đích của Năm Thánh Lòng Thương Xót là kêu gọi các tín hữu chiêm ngắm dung nhan Thiên Chúa là Cha giàu lòng thương xót, được tỏ hiện trọn vẹn nơi Đức Giêsu Kitô; nhờ đó, chúng ta cảm nghiệm được lòng Chúa xót thương và trở nên dấu chỉ cụ thể của lòng thương xót trong cuộc sống.
Năm Thánh 2025
Năm Thánh 2025 tới đây sẽ là Năm Thánh thường lệ thứ 27 trong lịch sử Giáo hội. Các chủ đề của năm này bao gồm: liên đới, hy vọng, công bằng, dấn thân phụng sự Chúa với niềm vui và bình an với anh chị em của chúng ta.
Nguồn: vaticannews.va/vi/
