Tác giả: Anmai

Thời gian diễn ra từ 7g30 – 16g00, ngày 11/04/2026, tại địa điểm: Trung tâm Hội nghị Melisa, 85 Thoại Ngọc Hầu, TP. Hồ Chí Minh.

Tham dự Hội thảo có:

Linh mục (Lm) Vinh Sơn Nguyễn Cao Dũng – Tổng Thư ký Ủy ban Giáo dục Công giáo Việt Nam (UBGDCGVN); các diễn giả: Thạc sĩ, Bác sĩ Vy Vũ, Thầy Nguyễn Phước Hùng – Giám đốc Trung tâm Phát triển Trí tuệ Mầm non, Thầy Nguyễn Chí Cao Tùng.

Và sự tham dự của 680 nữ tu đến từ mọi miền đất nước Việt Nam. Gồm Bề trên các Hội dòng, Ban Giám hiệu của các Trường Mầm non Công giáo, Thạc sĩ Thanh Trà – Quản lý Chương trình giáo dục đặc biệt của Saigonchildren, quý khách mời.

Buổi hội thảo nhằm mục đích: gặp gỡ, lắng nghe, chia sẻ thao thức và cùng tìm hướng đi phù hợp cho sứ vụ giáo dục mầm non Công giáo trong bối cảnh xã hội mới.

Chương trình được sự dẫn dắt của nữ tu Têrêsa Nguyễn Thị Bích Phương.

I. Khai mạc

Lúc 7g45, sau phút thánh hóa, Lm. Vinh Sơn Nguyễn Cao Dũng đã có lời phát biểu khai mạc Hội thảo. Ngài đã bày tỏ tâm tư của các giám mục, các vị hữu trách của UBGDCGVN, để nói lên mục đích, ý nghĩa, tầm quan trọng của Giáo dục Mầm non Công giáo; được nhìn nhận như một cánh cửa đầu tiên và vô cùng quý giá của Hội thánh trong sứ mạng giáo dục con người. Nơi đó không chỉ dừng lại ở việc chăm sóc và nuôi dưỡng trẻ thơ, nhưng còn là mảnh đất đầu đời để gieo những hạt mầm nền tảng: hạt mầm của tình yêu, của nhân bản, của đức tin và của niềm hy vọng.

Suốt hơn 2000 năm qua, Hội thánh luôn trung thành với sứ mạng giáo dục con người toàn diện, không phân biệt tôn giáo, văn hóa hay hoàn cảnh. Nền giáo dục ấy đặt nền tảng trên Tin mừng, hướng tới việc phát triển con người cả về trí tuệ, nhân bản và đời sống đức tin, dựa trên nền tảng Tin mừng.

Hội thảo hôm nay là dịp quý báu để chúng ta cùng nhau nhìn lại, lắng nghe, học hỏi và định hướng, hầu tìm ra những con đường phù hợp hơn trong thời đại hôm nay; cho sứ mạng giáo dục mà Thiên Chúa và Hội thánh trao phó.

Xin dâng hội thảo này trong tay Chúa, xin Chúa chúc lành, hướng dẫn và hoàn tất mọi sự theo thánh ý Ngài.

Lm. Vinh Sơn cũng chuyển đến toàn thể cử tọa tâm tình của Đức Tổng Giám mục Giuse Nguyễn Năng, kèm lời cầu nguyện cho cuộc hội thảo luôn đầy thần khí, thành công, sinh nhiều hoa trái và giúp ích cho mọi người.

Với tất cả tâm tình đó, thay mặt Đức Tổng Giám mục Giuse và Đức Giám mục Phêrô – Chủ tịch Ủy ban Giáo dục Công giáo, Lm. Vinh Sơn long trọng tuyên bố khai mạc hội thảo.

II. Các chuyên đề

1. Chuyên đề 1: “Từ nguồn sư phạm Công giáo, nâng cao tinh thần dấn thân phục vụ giáo dục mầm non trong xã hội ngày nay”, diễn giả: Lm. Vinh Sơn Nguyễn Cao Dũng

Giáo dục mầm non là nền tảng quyết định cho sự hình thành nhân cách con người. Theo khoa học hiện đại, giai đoạn từ 0–6 tuổi là “thời điểm vàng” khi não bộ phát triển mạnh mẽ, tạo điều kiện lý tưởng để hình thành thói quen, kỹ năng xã hội và nhân cách. Trong nhãn quan Công giáo, đây không chỉ là giai đoạn phát triển tự nhiên mà còn là thời điểm gieo mầm đức tin và giá trị nhân văn.

Trường mầm non Công giáo vì thế không đơn thuần là nơi chăm sóc hay dạy kiến thức, mà là môi trường thánh thiêng bảo vệ phẩm giá con người. Tại đây, trẻ được yêu thương vô điều kiện, học cách biết ơn, chia sẻ và cảm nhận giá trị của bản thân. Giáo viên không chỉ là người truyền đạt tri thức mà còn là “chứng nhân” sống động của Tin mừng, giáo dục bằng chính đời sống yêu thương và phục vụ.

Tại Việt Nam, các trường mầm non do các nữ tu đảm trách đóng góp tích cực cho xã hội. Dù hoạt động dưới danh nghĩa tư thục, các trường vẫn giữ được bản sắc Công giáo qua chất lượng giáo dục, môi trường đạo đức và tinh thần phục vụ mọi đối tượng, đặc biệt là người nghèo. Chính đội ngũ giáo viên tận tâm là yếu tố làm nên sự khác biệt.

Tuy nhiên, các trường cũng đang đối diện nhiều thách thức: hạn chế về pháp lý khi không được công nhận danh xưng “Công giáo”, thiếu nhân sự chuyên môn sâu, áp lực cạnh tranh từ các mô hình giáo dục hiện đại, cũng như khó khăn tài chính khi phải dung hòa giữa sứ mạng bác ái và vận hành bền vững.

Trước thực tế đó, nhu cầu “tái cấu trúc” là cần thiết. Việc đổi mới cần diễn ra trên ba phương diện “tái cấu trúc” toàn diện:

– Trước hết là tái cấu trúc về quản trị và pháp lý nhằm khẳng định căn tính Công giáo và nâng cao tính chuyên nghiệp trong vận hành.

– Tiếp đến là tái cấu trúc chương trình và phương pháp giáo dục theo hướng tích hợp giữa văn hóa và đức tin, kết hợp khoa học giáo dục hiện đại với linh đạo Công giáo.

– Cuối cùng là tái cấu trúc mối quan hệ cộng đồng, biến trường học thành một cộng đoàn hiệp hành, đồng hành với phụ huynh và gắn kết với giáo xứ.

Nền tảng sâu xa của giáo dục Công giáo chính là Chúa Giêsu Kitô – mẫu gương hoàn hảo của người thầy. Ngài dạy bằng tình yêu, bằng sự gần gũi và bằng chính đời sống. Đặc biệt, Ngài dành sự ưu tiên cho trẻ nhỏ, khẳng định phẩm giá của các em và mời gọi mọi người đón nhận các em như đón nhận chính Ngài.

Vì thế, giáo dục mầm non Công giáo không chỉ là một hoạt động xã hội mà là một sứ vụ thiêng liêng của Giáo hội. Mọi đổi mới và phát triển đều phải quy về nguồn là Chúa Kitô – nền tảng và linh hồn của toàn bộ sư phạm. Chính từ đó, người giáo viên được mời gọi dấn thân phục vụ, giáo dục bằng tình yêu và giúp trẻ em lớn lên toàn diện trong nhân bản và đức tin.

Lm. Vinh Sơn đề nghị, để đào sâu hơn, độc giả có thể tham khảo bộ sách Sư phạm Công giáo gồm bốn tập, trình bày cách hệ thống về phương pháp lãnh đạo và giáo dục bắt nguồn từ Chúa Giêsu, được triển khai qua các thời kỳ lịch sử và được ứng dụng cụ thể trong bối cảnh Việt Nam hôm nay.

2. Chuyên đề 2: “Kiến thức về Phổ Rối loạn Tự kỷ và Tăng động ở lứa tuổi mầm non”, diễn giả: Thạc sĩ, Bác sĩ Vy Vũ – Đại sứ về phát triển đa dạng thần kinh cho Saigonchildren

Bà đã học tập và làm việc trong lĩnh vực y khoa tại Anh Quốc hơn 20 năm, và luôn dành nhiều tâm huyết cho việc nâng cao nhận thức cộng đồng về phổ rối loạn tự kỷ, tăng động, cũng như sự phát triển đa dạng thần kinh nơi trẻ em.

Trong những năm gần đây, các vấn đề liên quan đến rối loạn phát triển thần kinh ở trẻ nhỏ, đặc biệt là rối loạn phổ tự kỷ và tăng động giảm chú ý, ngày càng được quan tâm trong môi trường giáo dục mầm non. Tuy nhiên, thực tế cho thấy vẫn còn nhiều hiểu lầm, áp lực và cả những kỳ vọng chưa đúng từ phía phụ huynh lẫn giáo viên. Điều này đặt ra nhu cầu cấp thiết phải nhìn nhận lại một cách khoa học, nhân văn và thực tế hơn về hành trình phát triển của trẻ.

Không có “một khuôn mẫu” cho mọi đứa trẻ

Một trong những điều quan trọng nhất mà các chuyên gia nhấn mạnh là: không có hai đứa trẻ nào giống nhau, kể cả khi cùng nằm trong một nhóm chẩn đoán. Hai trẻ cùng được xác định có khó khăn về chú ý hay giao tiếp, nhưng biểu hiện, tốc độ phát triển và cách thích nghi có thể hoàn toàn khác biệt.

Trẻ trai và trẻ gái cũng có xu hướng biểu hiện khác nhau. Trẻ trai thường thể hiện rõ ràng hơn qua hành vi hiếu động, bốc đồng, trong khi trẻ gái có xu hướng “che giấu” bằng cách im lặng, mơ màng hoặc bắt chước hành vi xã hội. Điều này khiến nhiều trường hợp trẻ gái không được nhận diện sớm.

Chính vì vậy, việc so sánh trẻ này với trẻ khác, hoặc đặt mục tiêu “trẻ phải giống bình thường” là không phù hợp. Mỗi trẻ có một “quỹ đạo phát triển” riêng, cần được tôn trọng và hỗ trợ theo đúng khả năng của mình.

Chẩn đoán không phải là đích đến

Nhiều phụ huynh lo lắng về việc “khi nào thì chẩn đoán được”, “có nên đi khám hay không”, hoặc “có cần gắn nhãn cho trẻ không”. Thực tế, chẩn đoán không phải là mục tiêu cuối cùng, mà chỉ là một công cụ giúp hiểu trẻ tốt hơn.

Việc quan trọng hơn là nhận diện những khó khăn cụ thể: trẻ có chậm ngôn ngữ không, có khó khăn trong tương tác không, có dễ mất tập trung không… Từ đó, giáo viên và phụ huynh có thể áp dụng các phương pháp hỗ trợ phù hợp ngay cả khi chưa có chẩn đoán chính thức.

Trong giao tiếp với phụ huynh, việc sử dụng ngôn từ cũng cần hết sức tinh tế. Thay vì nói “trẻ bị tự kỷ” hay “trẻ tăng động”, giáo viên có thể chia sẻ dựa trên các mốc phát triển: “Thông thường trẻ 3 tuổi đã có thể nói câu ngắn, nhưng con hiện còn hạn chế ngôn ngữ, chúng ta có thể cùng tìm cách hỗ trợ thêm cho con.”

Cách tiếp cận này giúp phụ huynh dễ tiếp nhận hơn, giảm cảm giác bị “dán nhãn”, đồng thời mở ra cơ hội hợp tác tích cực.

Thuốc không phải là giải pháp chính

Một trong những hiểu lầm phổ biến hiện nay là kỳ vọng thuốc có thể “chữa khỏi” hoặc “làm trẻ trở lại bình thường”. Tuy nhiên, các chuyên gia khẳng định: thuốc không làm thay đổi bản chất phát triển thần kinh của trẻ.

Thuốc chỉ được sử dụng trong một số trường hợp đặc biệt, chẳng hạn: Trẻ mất ngủ nghiêm trọng, trẻ có hành vi gây hại cho bản thân hoặc người khác

Ngay cả khi đó, thuốc chỉ hỗ trợ giảm triệu chứng, không phải là phương pháp điều trị cốt lõi. Điều quan trọng nhất vẫn là can thiệp giáo dục, môi trường phù hợp và sự đồng hành lâu dài.

Hiểu hành vi để hỗ trợ đúng

Một nguyên tắc then chốt trong làm việc với trẻ là: mọi hành vi đều có nguyên nhân. Khi trẻ la hét, chạy nhảy, chống đối, đó không phải là “hư” mà là cách trẻ đang cố gắng giao tiếp.

Trẻ có thể: Bị quá tải cảm xúc, không hiểu yêu cầu, bị cắt ngang hoạt động yêu thích, có nhu cầu nhưng không diễn đạt được.

Trong những tình huống đó, việc hỏi “tại sao con làm vậy?” thường không hiệu quả, bởi trẻ không đủ khả năng diễn đạt. Thay vào đó, người lớn cần:

– Giữ bình tĩnh
– Giảm kích thích môi trường
– Quan sát để hiểu nguyên nhân
– Hỗ trợ trẻ điều chỉnh cảm xúc

Việc “tranh cãi” hoặc ép trẻ trong lúc đang căng thẳng chỉ làm tình huống trở nên tồi tệ hơn.

Tổ chức môi trường học tập linh hoạt

Trẻ có khó khăn về chú ý thường không thể tập trung lâu hoặc theo cách truyền thống. Do đó, việc tổ chức lớp học cần linh hoạt hơn:

– Chia nhỏ nhiệm vụ thành từng bước
– Sử dụng hình ảnh thay vì chỉ lời nói
– Đặt mục tiêu rõ ràng, có điểm kết thúc
– Cho trẻ vận động ngắn giữa giờ học
– Tạo góc riêng để giảm kích thích

Quan trọng hơn, giáo viên cần thay đổi góc nhìn: mục tiêu không phải là “trẻ ngồi yên như các bạn khác”, mà là “trẻ tiếp nhận được kiến thức theo cách phù hợp với mình”.

Lịch trình và sinh hoạt – yếu tố nền tảng

Một yếu tố thường bị xem nhẹ nhưng có ảnh hưởng rất lớn là lịch sinh hoạt của trẻ. Trẻ cần: Giờ ngủ ổn định, thời khóa biểu rõ ràng, và thói quen nhất quán mỗi ngày.

Việc thay đổi giờ giấc thất thường, đặc biệt vào cuối tuần, có thể làm trẻ mất cân bằng, dẫn đến khó tập trung và tăng hành vi khó khăn.

Vai trò của gia đình và nhà trường

Sự phối hợp giữa gia đình và nhà trường là yếu tố quyết định hiệu quả hỗ trợ trẻ. Nếu thông tin bị che giấu hoặc không thống nhất, việc can thiệp sẽ gặp nhiều khó khăn.

Thực tế, nhiều phụ huynh không phải không muốn hỗ trợ con, mà là: Không biết tìm nguồn hỗ trợ ở đâu, lo sợ bị kỳ thị, chưa có đủ kiến thức. Do đó, thay vì phán xét, cộng đồng cần tạo môi trường cởi mở, nơi phụ huynh cảm thấy an toàn khi chia sẻ.

Nhìn nhận trẻ từ góc độ tích cực

Một điểm quan trọng nhưng thường bị bỏ qua là: trẻ trong phổ phát triển thần kinh không chỉ có khó khăn, mà còn có những điểm mạnh đặc biệt.

Nhiều trẻ: Có khả năng ghi nhớ tốt, nhạy bén với chi tiết, sáng tạo trong nghệ thuật, hay trung thực và rõ ràng.

Việc nhận diện và phát huy những điểm mạnh này không chỉ giúp trẻ phát triển, mà còn giúp trẻ tự tin hơn trong hành trình của mình.

Kết luận

Rối loạn phổ tự kỷ và tăng động không phải là “bệnh cần chữa khỏi”, mà là một dạng khác biệt trong phát triển thần kinh. Điều trẻ cần không phải là sự ép buộc thay đổi, mà là sự thấu hiểu, chấp nhận và hỗ trợ đúng cách.

Giáo dục mầm non, với vai trò là nền tảng đầu đời, cần đi đầu trong việc xây dựng một môi trường: Không kỳ thị, linh hoạt, dựa trên hiểu biết khoa học, và giàu tính nhân văn.

Khi người lớn thay đổi cách nhìn, trẻ sẽ có cơ hội phát triển đúng với tiềm năng của mình. Hiểu đúng – Đồng hành đúng – Hỗ trợ đúng, đó chính là mục tiêu sâu xa của giáo dục kiến thức về Phổ Rối loạn Tự kỷ và Tăng động ở lứa tuổi mầm non.

3. Chuyên đề 3: “Chiến lược tái cấu trúc trường mầm non Công giáo hiệu quả”, diễn giả: Thầy Nguyễn Phước Hùng

Trong bối cảnh thế giới hiện đại được mô tả bằng khái niệm VUCA (biến động – không chắc chắn – phức tạp – mơ hồ), các trường mầm non Công giáo đang đối diện với những thách thức ngày càng lớn. Điều này đòi hỏi các nhà trường phải chủ động đổi mới, nâng cao tinh thần dấn thân phục vụ và tiến hành tái cấu trúc một cách toàn diện.

Trước hết, cần đặt lại những câu hỏi căn bản: Nhà trường tồn tại để làm gì? Sứ mạng là gì? Định hướng phát triển ra sao trong tương lai gần? Văn hóa nội bộ có đang thực sự hỗ trợ cho sự phát triển không? Thực tế cho thấy, nhiều trường đang gặp khó khăn: số lượng học sinh giảm, chất lượng đầu ra bị đe dọa, và áp lực cạnh tranh ngày càng lớn.

Một trong những vấn đề nổi bật là cấu trúc quản trị chưa rõ ràng. Nhiều nữ tu vừa làm sứ vụ, vừa quản trị, vừa điều hành, dẫn đến chồng chéo vai trò, quyết định chậm và thiếu linh hoạt. Bên cạnh đó, tư duy thị trường chưa rõ nét khiến nhà trường không xác định được phân khúc phụ huynh, không hiểu hành vi khách hàng và chưa tái định vị thương hiệu. Nếu không thay đổi, nguy cơ trong 3 năm tới là thu hẹp quy mô, mất giáo viên giỏi, giảm chất lượng và đánh mất uy tín.

Một “vòng xoáy tiêu cực” đang diễn ra: học sinh giảm → không dám tăng học phí → doanh thu giảm → cắt giảm chi phí → không đầu tư chất lượng → phụ huynh rời bỏ. Điều này dẫn đến sự suy giảm toàn diện nếu không có giải pháp kịp thời.

Trong quá khứ, các trường Công giáo từng có lợi thế lớn nhờ uy tín và sự ổn định. Tuy nhiên, hiện nay phụ huynh không còn chọn trường chỉ vì yếu tố “Công giáo” mà quan tâm đến chương trình học, chất lượng chăm sóc, cơ sở vật chất và tính chuyên nghiệp. Vì vậy, câu hỏi chiến lược không phải là dựa vào thương hiệu, mà là làm sao cạnh tranh hiệu quả mà vẫn giữ được linh đạo.

Giải pháp cần bắt đầu từ việc nhận diện đúng vấn đề thay vì áp dụng các mô hình lý thuyết một cách hình thức. Cần tập trung vào những vấn đề thực sự cấp bách, đặc biệt là những điều khiến phụ huynh lo lắng, từ đó xây dựng chiến lược phù hợp.

Các yếu tố bên ngoài tác động mạnh gồm: thay đổi chính sách giáo dục, cạnh tranh từ trường tư và quốc tế, kỳ vọng phụ huynh tăng cao, sự phát triển công nghệ, chi phí vận hành tăng, ảnh hưởng của mạng xã hội và biến động dân số. Mỗi yếu tố đều đòi hỏi nhà trường có chiến lược thích ứng cụ thể như cập nhật pháp lý, nâng cao chương trình học, truyền thông hiệu quả và tối ưu tài chính.

Bên cạnh đó, các thách thức nội tại cũng rất lớn. Trước hết là tư duy quản trị: nhiều trường vận hành theo kinh nghiệm thay vì dữ liệu và chiến lược dài hạn. Điều này dẫn đến thiếu định hướng rõ ràng, thiếu hệ thống và không nhất quán. Giải pháp là xây dựng mô hình quản trị chuyên nghiệp, thiết lập KPI, sử dụng dữ liệu và đào tạo lãnh đạo.

Thứ hai là chương trình giảng dạy. Chương trình cần đảm bảo phát triển toàn diện cho trẻ, phù hợp độ tuổi, có tính hệ thống và đo lường được. Đồng thời, cần tích hợp các yếu tố hiện đại như công nghệ, STEAM, ngoại ngữ, nhưng vẫn giữ giá trị nhân bản và Kitô giáo.

Thứ ba là chiến lược nhân sự. Hiện nay, nhiều trường thiếu phân quyền, thiếu chính sách giữ chân giáo viên và thiếu lộ trình phát triển nghề nghiệp. Điều này dẫn đến tình trạng giáo viên giỏi rời bỏ. Cần xây dựng chế độ lương thưởng hợp lý, đào tạo liên tục và tạo môi trường làm việc nhân văn.

Thứ tư là cơ sở vật chất. Phụ huynh hiện đại đánh giá cao môi trường học tập an toàn, đẹp và hiện đại. Do đó, cần cải tạo không gian theo hướng phù hợp với trẻ và xu hướng mới, kết hợp công nghệ một cách hợp lý.

Thứ năm là dinh dưỡng. Đây không chỉ là vấn đề đủ ăn mà phải đảm bảo chất lượng, an toàn và minh bạch. Nhà trường cần hợp tác với đơn vị chuyên môn và tăng cường truyền thông với phụ huynh.

Thứ sáu là tính chuyên nghiệp trong vận hành. Cần xây dựng quy trình rõ ràng, có hệ thống đánh giá và ứng dụng công nghệ quản lý để nâng cao hiệu quả.

Thứ bảy là chiến lược tài chính. Nhiều trường vẫn định giá theo cảm tính và thiếu kế hoạch dài hạn. Cần chuyển sang tư duy “đúng giá trị”, phân khúc rõ ràng và minh bạch tài chính, đồng thời vẫn giữ tinh thần bác ái.

Thứ tám là trải nghiệm phụ huynh. Quyết định chọn trường ngày nay phụ thuộc nhiều vào cảm xúc và trải nghiệm. Do đó, cần chuyên nghiệp hóa quy trình tư vấn, phản hồi nhanh và xây dựng mối quan hệ bền vững với phụ huynh.

Thứ chín là quản trị thương hiệu. Nhiều trường chưa có định vị rõ ràng, thiếu truyền thông và chưa kể được câu chuyện giáo dục của mình. Cần xây dựng thương hiệu hiện đại, nhất quán và phù hợp với đối tượng phụ huynh.

Ngoài ra, các yếu tố như đảm bảo chất lượng nội bộ, văn hóa học tập, tốc độ ra quyết định và quản trị rủi ro cũng đóng vai trò quan trọng. Đặc biệt, chỉ một sự cố nhỏ cũng có thể ảnh hưởng lớn đến uy tín nhà trường.

Tuy nhiên, mục tiêu không phải là trở thành trường quốc tế, mà là trở thành nơi trẻ được lớn lên trong bình an, được phát triển toàn diện, giáo viên được tôn trọng và sứ mạng được sống đúng tinh thần Tin mừng.

Tóm lại, có ba định hướng cốt lõi cần tập trung: Tái định vị mô hình trường mầm non Công giáo trong bối cảnh mới; xây dựng hệ thống quản trị chuyên nghiệp nhưng giữ linh đạo; và thiết lập chiến lược phát triển dài hạn.

Cuối cùng, lời mời gọi dành cho các nữ tu là dám nghĩ khác, dám làm khác, trung thành với sứ mạng nhưng sẵn sàng đổi mới. Giáo dục mầm non không chỉ là công việc mà là một sứ vụ thiêng liêng, nơi mỗi đứa trẻ lớn lên là một ân sủng, và mỗi người giáo viên phục vụ bằng cả trái tim trong niềm vui.

4. Chuyên đề 4: “Ứng dụng công nghệ số và AI thực tiễn cho kế hoạch giảng dạy và quản lý nhà trường một cách hiệu quả”, diễn giả: thầy Nguyễn Chí Cao Tùng

Vì thời gian có hạn, chuyên đề 4 được giới thiệu sơ lược, diễn giả: thầy Nguyễn Chí Cao Tùng khuyến khích các đơn vị trường mầm non sử dụng những phần mềm Chương rình phát triển trí tuệ mầm non – Tedy Education, hỗ trợ trong việc giảng dạy và học tập của các trẻ em. Thầy sẵn sàng tập huấn cho các đơn vị trường mầm non cài đặt và cách sử dụng phần mềm AI về giáo dục – hỗ trợ chúng ta làm việc tốt hơn, tiết kiệm hơn, sáng tạo hơn, và phục vụ hiệu quả hơn cho trẻ thơ cũng như cho nhà trường.

III. Kết thúc

Chương trình hội thảo khép lại lúc 16g15, Nữ tu Têrêsa Nguyễn Thị Bích Phương đã dâng lời nguyện tạ ơn Thiên Chúa.

Đại diện UBGDCGVN bày tỏ lòng tri ân đến các linh mục, diễn giả, cùng tất cả khách mời và các nữ tu. Đồng thời có những món quà tri ân đến với từng người.

– Lm. Vinh Sơn gởi tặng đến các đơn vị trường mầm non bộ sách Sư phạm Công giáo gồm bốn tập, trình bày cách hệ thống về phương pháp lãnh đạo và giáo dục bắt nguồn từ Chúa Giêsu, được triển khai qua các thời kỳ lịch sử và được ứng dụng cụ thể trong bối cảnh Việt Nam hôm nay.

– Mỗi tham dự viên đều được nhận quà tặng của UBGDCGVN.

Quý tham dự viên ra về trong hân hoan vì đã đón nhận được nhiều hiểu biết sâu xa hơn, nhằm nâng cao tinh thần dấn thân phục vụ giáo dục và tái cấu trúc trường Mầm non Công giáo trong xã hội hôm nay.

Bài và Ảnh: Tiến Hương 

Nguồn: tgpsaigon.net

Kỳ họp mặt đầu tiên của Ban Truyền thông Giáo tỉnh Sài Gòn đã được tổ chức tại Trung tâm Mục vụ Giáo phận Đà Lạt, quy tụ 24 tham dự viên đến từ bảy giáo phận: Long Xuyên, Sài Gòn, Phú Cường, Phan Thiết, Cần Thơ, Đà Lạt và Xuân Lộc. Hiện diện trong kỳ họp còn có đại diện Dòng Don Bosco Việt Nam, Dòng Thừa sai Đức tin và Ban Biên tập website Hội đồng Giám mục Việt Nam.

Từ chiều ngày 13/04, quý cha lần lượt quy tụ về Trung tâm Mục vụ Giáo phận Đà Lạt để chuẩn bị cho ngày họp mặt chính thức. Bầu khí huynh đệ giữa các giáo phận được hâm nóng ngay trong buổi tối đầu tiên, khi quý cha có dịp gặp gỡ riêng, trao đổi những thao thức mục vụ truyền thông trong bối cảnh mới của Giáo hội tại Việt Nam.

Vào lúc 05g30 sáng ngày 14/4, quý cha cùng hiệp dâng Thánh lễ đồng tế tại Nhà nguyện Trung tâm Mục vụ Giáo phận Đà Lạt. Thánh lễ do Cha Gioan Bosco Hoàng Văn Chính – Tổng đại diện Giáo phận Đà Lạt chủ tế; đồng tế trên bàn thờ với ngài có Cha Phaolô Hoàng Mạnh Huy – Đặc trách Truyền thông Giáo tỉnh Sài Gòn, và Cha Giuse Vũ Hữu Hiền –Thư ký Ủy ban Truyền thông Xã hội trực thuộc Hội đồng Giám mục Việt Nam. Cùng đồng tế trong thánh lễ còn có quý cha trưởng ban, phó ban truyền thông các giáo phận và các thành viên Ban Biên tập Website Hội đồng Giám mục Việt Nam.

Trong phần chia sẻ Lời Chúa, Cha Phaolô Hoàng Mạnh Huy đã gợi lại cuộc gặp gỡ ban đêm giữa Chúa Giêsu và ông Nicôđêmô (x. Ga 3, 7-10). Cha Phaolô nhấn mạnh rằng Chúa Giêsu không trả lời Nicôđêmô theo cách một bậc thầy Ítraen mong đợi, nhưng chỉ ra một giới hạn quan trọng: kiến thức nhiều không đồng nghĩa với sẵn sàng được biến đổi. Chúa mời gọi ông bước đến một chỗ mà tri thức tự thân không thể đến được nếu không có Thần Khí – nơi mỗi người phải đích thân đặt mình trước ân sủng.

Từ đó, Cha Phaolô liên hệ đến bối cảnh hôm nay: Chúa Phục Sinh không lấy đi những công cụ trong tay chúng ta, nhưng luôn hỏi chúng ta đang dùng chúng để làm gì. Cha trích dẫn Văn kiện Antiqua et Nova của Bộ Giáo lý Đức tin và Bộ Văn hóa và Giáo dục (28/01/2025), trong đó nhắc nhở rằng trí tuệ con người là quà tặng từ Thiên Chúa, và trí tuệ nhân tạo, khi được sử dụng đúng đắn, có thể trở thành phương tiện mưu ích cho bản thân và tha nhân. Tuy nhiên, văn kiện cũng cảnh tỉnh: nguy cơ thật sự không nằm ở công nghệ, mà ở chỗ con người dần giao phó cho máy móc những gì đáng lẽ phải là hành động của chính mình – tư duy, phán đoán, phân định.

Cha Phaolô mời gọi mỗi người tự vấn: tôi đang dùng AI để học hỏi và nâng cao chính mình, hay chỉ chạy đến để xin đáp án? Khi ta đối thoại, kiểm chứng, khai thác AI như một người thầy kiên nhẫn để hiểu sâu hơn, ta đang sống sự khôn ngoan. Nhưng khi ta mở AI trước khi mở Kinh thánh, để nó nghĩ thay cho mình, và sao chép câu trả lời của nó vào các bài chia sẻ hay bản tin mà không một lần tự hỏi mình thực sự nghĩ gì về điều này, thì ta không còn dùng công cụ nữa, mà đang để công cụ dùng mình.

Sau thánh lễ, quý cha dùng điểm tâm vào lúc 06g30 trong bầu khí huynh đệ. Đến 08g00, chương trình họp chính thức bắt đầu với lời chào mừng của Cha Phaolô Hoàng Mạnh Huy – Đặc trách Truyền thông Giáo tỉnh Sài Gòn. Nội dung thảo luận trong ngày được chia thành bốn phần.

(Hình: Cha Phaolô Hoàng Mạnh Huy – Đặc trách Truyền thông Giáo tỉnh Sài Gòn)

Từ 08g10 đến 08g40, Cha Phêrô Huỳnh Thế Vinh – Đặc trách Website Hội đồng Giám mục Việt Nam – trình bày về các quy tắc viết hoa trong các bản tin Công giáo, với mong ước thiết lập một chuẩn mực chung cho các trang truyền thông của Giáo hội tại Việt Nam.

Từ 08g40 đến 09g30, Cha Phaolô Hoàng Mạnh Huy trình bày về các ứng dụng công nghệ vào việc soạn bản tin: thiết kế các skill cho bộ quy tắc viết hoa và chính tả, các skill tự động cho từng công việc cụ thể, cũng như quy trình dùng AI để hỗ trợ việc đăng bài tự động. Phần trình bày mở ra nhiều khả năng thiết thực cho nhân sự truyền thông các giáo phận trong công tác hằng ngày.

(Hình: Cha Đaminh Nguyễn Hoàng Lam, Trưởng Ban Truyền thông Giáo phận Đà Lạt, hướng dẫn giờ cầu nguyện khai mạc)

Từ 09g45 đến 10g15, Cha Đaminh Nguyễn Hoàng Lam – Trưởng Ban Truyền thông Giáo phận Đà Lạt – trình bày bản tổng hợp kết quả phiếu khảo sát thực trạng truyền thông nơi các giáo phận, được gửi đến các giáo phận trước kỳ họp. Bản tổng hợp phác họa một cách khách quan hiện trạng nhân sự, phương tiện, cũng như những khó khăn và thuận lợi trong công tác truyền thông tại mỗi giáo phận.

Từ 10g15 đến 11g00, toàn thể tham dự viên cùng thảo luận về các nhu cầu cần thiết cho truyền thông Giáo tỉnh Sài Gòn. Kết thúc phần thảo luận, quý cha cùng đúc kết và thống nhất ba định hướng cụ thể: thứ nhất, lập một tài liệu về quy chuẩn viết hoa dùng chung; thứ hai, xây dựng một bộ tài liệu hướng dẫn sử dụng AI chung cho Giáo tỉnh Sài Gòn; thứ ba, tổ chức một buổi đào tạo chuyên môn cho nhân sự truyền thông của các giáo phận.

Vào lúc 11g00, quý cha và quý tu sĩ có cuộc gặp gỡ thân mật với Đức cha Đaminh Nguyễn Văn Mạnh – Giám mục Giáo phận Đà Lạt. Trước khi vào bài chia sẻ, Đức cha công bố bài Tin mừng theo Thánh Maccô (Mc 16, 15-20). Ngài nhận định: “Đây là đoạn Tin mừng mà các ban truyền thông phải lấy làm gốc”.

Từ bản văn nền tảng ấy, Đức cha chia sẻ về những thao thức của các nhà làm truyền thông trước sự biến đổi nhanh chóng của thế giới hiện đại, cũng như trách nhiệm của người làm truyền thông trước những vấn đề nhạy cảm của xã hội và của Giáo hội. Qua đó, Đức cha bày tỏ ao ước quý cha trong trách nhiệm của một nhà làm truyền thông biết góp sức và khả năng của mình để hỗ trợ Giáo hội trong những công việc đặc thù, đòi hỏi chuyên môn, kỹ năng và tầm nhìn.

Sau lời chia sẻ của Đức cha Đaminh, Cha Phaolô Hoàng Mạnh Huy đã đại diện cho quý cha và quý tu sĩ bày tỏ lòng biết ơn chân thành đối với Đức cha, cũng như đối với Giáo phận Đà Lạt đã quảng đại đón tiếp kỳ họp mặt. Tiếp đó, Đức cha cùng chụp hình lưu niệm với toàn thể tham dự viên.

Đến 11g30, toàn thể tham dự viên cùng với Đức cha dùng bữa cơm huynh đệ tại nhà cơm của Trung tâm Mục vụ.

Bữa cơm khép lại ngày họp mặt trong bầu khí đơn sơ, ấm cúng, đồng thời mở ra một chặng đường cộng tác mới giữa Ban Truyền thông các giáo phận thuộc Giáo tỉnh Sài Gòn, với ước mong cùng nhau phục vụ công cuộc loan báo Tin mừng của Giáo hội trong thời đại kỹ thuật số.