Thưa cha:

Ở giáo xứ con có một anh chàng lấy vợ ở một giáo xứ bên cạnh. Họ đã có lễ cưới ở Nhà thờ và tổ chức đám cưới linh đình. Tuy nhiên, sau đó mấy tháng thì họ đưa nhau ra Tòa án dân sự ly dị với lý do cô vợ bị bệnh sida. Sau đó ít năm, cha xứ con lại thông báo họ được Tòa án Hôn phối của Giáo phận tháo gỡ hôn nhân của họ, cho họ được đi kết hôn với người khác. Như vậy, Giáo hội cho người ta bỏ nhau vì bệnh sida sao? Nhiều người trong giáo xứ chúng con thắc mắc: chúng tôi đã sống trên 70 tuổi mà xưa nay chưa thấy vậy bao giờ.
Một tín hữu của giáo hạt Phú Nhai hỏi.

Giải đáp:

Bệnh liệt kháng, còn gọi là AIDS (Acquired Immune Deficiency Syndrome) vì nhiễm siêu vius HIV (human immunodeficiency virus), thông thường gọi là bệnh sida, vẫn còn là một nguy hiểm của nhân loại. Gọi là bệnh liệt kháng vì siêu vi khuẩn HIV đã tàn phá hệ thống miễn nhiễm của cơ thể và làm cho cơ thể không thể chống đỡ nổi sự tấn công của vi trùng xâm nhập vào cơ thể người bệnh để rồi đưa đến sự tử vong. Hiện nay, vẫn chưa tìm ra thuốc chữa lành đặc hiệu, mà chỉ có thuốc ARV (Antiretroviral) là một loại thuốc được sử dụng để điều trị bệnh HIV/AIDS. Loại thuốc này có tác dụng ngăn chặn sự phát triển của virus HIV trong cơ thể bằng cách ức chế một số enzyme cần thiết cho sự tồn tại và phát triển của virus. Thuốc ARV có thể giảm đáng kể lượng virus HIV trong cơ thể, ngăn chặn các triệu chứng của bệnh, giảm nguy cơ lây nhiễm và kéo dài thời gian sống của bệnh nhân HIV/AIDS. Tuy nhiên, việc sử dụng thuốc ARV phải được điều chỉnh theo chỉ định của bác sĩ chuyên môn.

Về mặt pháp lý, hiện nay luật Dân sự và luật Giáo hội vẫn chưa có một quy định nào ngăn cấm người bị nhiễm bệnh sida được kết hôn. Tuy nhiên, tình trạng mang bệnh có thể gây nên những tác động tâm sinh lý khác, rồi từ đó ảnh hưởng đến vấn đề kết hôn, đặc biệt là đối với khả năng ưng thuận kết hôn (đ. 1057§1). Giáo hội có thể xét đến sự thành hiệu hôn nhân của người bệnh AIDS dưới khía cạnh pháp lý với một số khả năng có thể xảy ra như sau: Hôn nhân có thể vô hiệu vì lừa gạt (đ. 1098), giả vờ như không muốn có con vì sợ lây nhiễm (đ. 1101§2), ưng thuận kết hôn với điều kiện (đ. 1102), không thể đảm nhận những nghĩa vụ chính yếu của hôn nhân (đ. 1095)…

Về trường hợp đôi vợ chồng trong giáo xứ của bạn, không phải Giáo hội cho anh chị ấy ly dị với lý do cô vợ bị bệnh sida. Thực tế, cô vợ đã bị bệnh sida trước khi kết hôn mà cô ấy đã giấu giếm anh chồng. Sau khi kết hôn, anh chồng mới phát hiện ra điều này, làm ảnh hưởng trầm trọng đến tâm lý và đời sống vợ chồng. Tư cách ấy, tự bản chất làm xáo trộn nghiêm trọng sự hiệp thông vợ chồng. Anh chồng cho là đã bị cô vợ lừa dối, đã đệ đơn đến Tòa án Hôn phối của giáo phận, đã được Tòa án thụ lý hồ sơ, điều tra, nghị án và ra phán quyết tuyên bố hôn nhân của họ vô hiệu (theo đ. 1098). Cả hai anh chị có quyền được kết hôn với người khác. Riêng cô vợ, nếu có người nam khác biết rõ về tình trạng bệnh của cô ấy mà anh ta vẫn đồng ý kết hôn thì hôn nhân của họ vẫn hữu hiệu (đ. 1057§2).