2023
Ý cầu nguyện của ĐTC trong tháng 9: Cầu cho những người đang sống bên lề xã hội
Trong video ý cầu nguyện tháng 9, được công bố ngày 29/8/2023, Đức Thánh Cha mời gọi mọi người cầu nguyện và hỗ trợ những người sống bên lề xã hội.
Đức Thánh Cha mời gọi: “Chúng ta hãy cầu nguyện cho những người sống ở bên lề xã hội trong những điều kiện sống không xứng với con người, để họ không bị các tổ chức bỏ rơi và không bao giờ bị loại ra ngoài”.
Sự thờ ơ, hậu quả của nền văn hóa vứt bỏ
Trong video ý cầu nguyện được Mạng lưới Cầu nguyện Toàn cầu của Giáo hoàng thực hiện, Đức Thánh Cha đã suy tư về sự thờ ơ mà nhiều người bị gạt ra ngoài lề xã hội phải chịu đựng.
Đức Thánh Cha than thở: “Một người vô gia cư chết trên đường phố sẽ không bao giờ xuất hiện trong những câu chuyện hàng đầu trên công cụ tìm kiếm hoặc các bản tin”, và tự hỏi làm sao xã hội của chúng ta lại có thể đạt đến mức độ thờ ơ như vậy. Ngài cho rằng sự thờ ơ này là xuất phát từ một “nền văn hóa vứt bỏ trong đó hàng triệu người nam nữ chẳng có giá trị gì so với của cải kinh tế.”
Do đó, Đức Thánh Cha kêu gọi mọi người chú ý đến những người phải đối mặt với tình trạng bị gạt ra ngoài lề xã hội, ngay cả khi đó là kết quả của “nghèo đói, nghiện ngập, bệnh tâm thần hoặc khuyết tật”. Ngài mời gọi: “Chúng ta hãy tập trung vào việc chấp nhận họ, chào đón tất cả những người cần được đón nhận”.
Nền văn hóa chào đón
Để chống lại sự thờ ơ này, Đức Thánh Cha đề cao một “nền văn hóa chào đón, cung cấp chỗ ở, mái nhà, trao tặng tình yêu, mang lại sự ấm áp cho con người”. Và ngài kết luận với lời mời mọi Kitô hữu cầu nguyện cho những người “ở bên lề xã hội đang sống trong điều kiện sống không xứng với con người”.
Theo Liên Hiệp Quốc, hơn 10% dân số toàn cầu, tương đương 700 triệu người, sống trong tình trạng nghèo đói cùng cực. 1,6 tỷ người khác sống trong điều kiện sống không đầy đủ, ngay cả ở các quốc gia phát triển.
Tổ chức Y tế Thế giới tiết lộ rằng cứ 8 người thì có 1 người bị “rối loạn tâm thần” và 16% dân số thế giới sống trong tình trạng “khuyết tật nghiêm trọng”.
(CSR_3237_2023)
Theo Vatican News (31/8/2023)
2023
“Mẹ Thiên quốc” của tín hữu Mông Cổ – tượng Đức Mẹ được nhặt từ bãi rác
Trong chuyến viếng thăm Mông Cổ từ 1-4/9/2023 Đức Thánh Cha sẽ làm phép một tượng Đức Mẹ được ngài đặt tên là “Mẹ Thiên quốc”, một tượng nhỏ được một phụ nữ Phật giáo phát hiện một cách kỳ diệu tại một bãi rác ở khu vực phía bắc của Mông Cổ.
Tìm thấy bức tượng
Cha Anrê Nguyễn Tín, dòng Don Bosco, chánh xứ giáo xứ Đức Mẹ Phù hộ các Tín hữu ở thành phố Darkhan, chia sẻ với hãng tin CNA rằng người phụ nữ tìm thấy bức tượng không thể nhớ chính xác năm bà phát hiện ra pho tượng. Tuy nhiên, bà khẳng định việc này xảy ra ngay cả trước khi những nhà truyền giáo đến Darkhan cách đây 18 năm.
Người dân Darkhan đã từng thu thập vật liệu có thể tái chế như nhựa và kim loại để kiếm sống. Một ngày nọ, một phụ nữ tên là Tsetsegee, người đã nhiều năm nhặt rác ở các bãi rác, khi đang sàng lọc đống rác, tình cờ thấy một bức tượng được giấu cẩn thận trong áo quần. Những người xung quanh bà Tsetsegee không muốn giữ bức tượng. Bị thu hút bởi vẻ đẹp của bức tượng, bà Tsetsegee quyết định mang tượng về nhà. Khi một số Nữ tu Thừa sai Bác ái đến thăm gia đình, bà Tsetsegee mới thuật lại câu chuyện và quyết định dâng bức tượng cho Giáo xứ Đức Mẹ Phù hộ các Tín hữu.
Ban đầu, tượng được giữ ở văn phòng giáo xứ. Sau đó Đức Hồng y Giorgio Marengo, Phủ doãn tông tòa của Ulaanbaatar, đã nghe về câu chuyện của bức tượng và vào ngày 8/12/2022, Đức Hồng Y đã tôn kính bức tượng trong Nhà thờ Chính tòa kính hai Thánh Phêrô và Phaolô ở Ulaanbaatar và thánh hiến Mông Cổ cho Đức Trinh Nữ Maria.
Vài tháng sau, Đức Hồng y Marengo đã đến thăm bà Tsetsegee ở Darkhan. Khi đó bà rất yếu, như sắp chết, và bày tỏ: “Nếu bây giờ tôi còn sống thì đó là nhờ có Bà đó.” Bà xin được rửa tội vì cảm thấy có mối liên kết sâu sắc với “Bà đó”, người mà bà đã từng tìm thấy ở một bãi rác.
Đức Mẹ xuất hiện ở nơi khiêm nhường, nghèo hèn
Theo cha Tín, khám phá này có thể là dấu chỉ cho thấy rằng Đức Mẹ đã hiện diện ở Mông Cổ để chuẩn bị cho các nhà truyền giáo. Cha nói: “Mẹ xuất hiện ở những nơi khiêm nhường nhất và nghèo khó nhất, điều này có thể biểu thị mong muốn của Mẹ muốn chúng ta chăm sóc cho những người nghèo nhất giữa chúng ta.”
Đức Hồng y Giorgio Marengo giải thích rằng vào tháng 1, ngài đã trình với Đức Thánh Cha nhiều danh hiệu khác nhau mà các tín hữu Mông Cổ đã chọn cho tượng Đức Mẹ. Đức Thánh Cha đã chọn tước hiệu “Mẹ Thiên quốc”, một danh hiệu phù hợp nhất, thừa nhận tầm quan trọng của thiên đàng trong văn hóa Mông Cổ.
Vào thời điểm tượng Đức Mẹ được tìm thấy, cộng đoàn Công giáo Mông Cổ chỉ có một ít người; vào năm 1995 chỉ có 14 người. Tuy nhiên, hiện tại cộng đoàn đã tăng lên khoảng 1.500 người, tại 8 giáo xứ.
Như một minh chứng cho lòng sùng kính ngày càng tăng đối với Đức Trinh Nữ Maria và đức tin ngày càng sâu sắc của cộng đoàn, Đức Hồng y Marengo đã tuyên bố năm 2023 là Năm Thánh Mẫu.
(CNA 31/08/2023)
Theo Hồng Thủy – Vatican News (01/9/2023)
2023
Tường thuật chuyến viếng thăm Mông Cổ của ĐTC
Tường thuật chuyến viếng thăm Mông Cổ của ĐTC
Tại sân bay chính của thành Roma, Đức Thánh cha đã được ông Tổng giám đốc điều hành hãng máy bay ITA Airways chào tiễn biệt trước khi ngài lên máy bay.
Trên máy bay
Cùng đi trên máy bay với Đức Thánh cha có khoảng 70 ký giả quốc tế. Như thường lệ, sau khi máy bay cất cánh, Đức Thánh cha đến chào thăm và cám ơn họ, cầu chúc họ làm việc tốt đẹp trong chuyến đi này. Ngài nói: “Đi Mông Cổ, tức là đi gặp một dân tộc ít người trong một quốc gia rộng lớn. Mông Cổ dường như bao la, một dân tộc tuy ít về con số, nhưng lớn về văn hóa. Tôi nghĩ thật là hữu ích cho chúng ta khi hiểu sự yên tĩnh này, điều này giúp chúng ta hiểu với cảm thức của chúng ta”.
Trong khi chào thăm các ký giả, Đức Thánh cha cũng cho biết đã được thông báo về tin đang gây xôn xao trong dư luận ở Ý: 5 công nhân hỏa xa đã bị xe lửa chạy 100 cây số trên giờ đâm vào, trong đêm 30 tháng Tám vừa qua, trong lúc họ làm việc, sửa chữa đường sắt ở nhà ga Brandizzo bắc Ý. Ngài nói: “Tôi đã nghe tin ấy. Những tai nạn trong lúc làm việc là một tai ương và là một bất công, luôn do sự thiếu cẩn trọng. Các công nhân là thánh thiêng”.
Trên chuyến bay dài chín tiếng rưỡi, khi đi vào không phận của 11 quốc gia, như thông lệ, Đức Thánh cha đã cho gửi điện tín tới các vị quốc trưởng liên hệ để chào thăm. Đặc biệt, khi vào không phận Trung Quốc là nước cuối cùng khi vào Mông Cổ, Đức Thánh cha viết cho Chủ tịch Tập Cận Bình rằng: “Tôi gửi những lời chúc mừng tốt đẹp đến Chủ tịch và nhân dân Trung Quốc, trong khi tôi bay qua không phận quốc gia của Chủ tịch trên đường tới Mông Cổ. Tôi đoan hứa cầu nguyện cho an sinh của quốc gia. Tôi khẩn cầu phúc lành của Thiên Chúa về sự hiệp nhất và an bình trên Chủ tịch và toàn dân”.
Đón tiếp Đức Thánh cha tại phi trường Ulanbator
Sau khi vượt qua gần 8.300 cây số, máy bay chở Đức Thánh cha đã đáp xuống phi trường Thành Cát Tư Hãn (Chinggis Khaan) của thủ đô Ulanbator, lúc 10 giờ sáng thứ Sáu, ngày 01 tháng Chín, giờ địa phương, tức là gần 4 giờ sáng giờ Roma.
Lễ nghi đón Đức Thánh cha tại Phi trường đơn sơ, trong khi chờ đợi buổi tiếp đón chính thức và long trọng sáng ngày hôm sau, tại khu vực phủ Tổng thống Mông Cổ.
Đức Thánh cha đã dùng thang máy từ trên máy bay và ngồi xe lăn, đến trước hàng quân danh dự. Tại đây, một thiếu nữ Mông Cổ tặng một chén Yogurt, sữa chua khô theo kiểu địa phương, và một giải khăn màu xanh lam, trước khi bà Bộ trưởng Ngoại giao Batmunkh Battsetseg trong áo dài màu hồng đậm, đến chào ngài và cùng tiến qua hai hàng của quân danh dự.
Trong số những vị ra đón Đức Thánh cha tại phi trường, có Đức Hồng y Giorgio Marengo, Phủ doãn Tông tòa Ulanbator, Đức ông Fernando Duarte Barros Reis, người Brazil, Đại biện tòa Sứ thần Tòa Thánh ở Hàn Quốc và Mông Cổ, vì Đức Tổng giám mục Alfred Xuereb, người Malta, đã mãn nhiệm và chưa có người thay thế. Người ta cũng thấy một vài giám mục Việt Nam.
Đức Thánh cha và bà Ngoại trưởng Mông Cổ đã có một cuộc hội kiến ngắn tại Phòng khánh tiết của phi trường.
Đức Thánh cha về Tòa Phủ doãn
Từ phi trường, Đức Thánh cha đã đi 50 cây số để tiến về trung tâm thủ đô Ulanbator, thành phố hiện có hơn một triệu 452.000 dân cư, chiếm hơn 40% dân số toàn quốc Mông Cổ. Thủ đô ở cao độ 1.350 mét dưới chân núi Bogd Khan Uul. Đây là trung tâm chính trị, văn hóa, công nghệ và tài chánh của quốc gia.
Ulanbator được thành lập năm 1639 như trung tâm của Phật giáo Mông Cổ du mục. Sau 28 lần di chuyển địa điểm, sau cùng vào năm 1778, trung tâm này trở thành cố định tại đây. Trong tư cách là trụ sở của Phật sống Bogd Khan (Bác Cách Đức), vị thứ ba của Phật giáo Tây Tạng, sau Đức Đạtlai Lạtma và Ban thiền Lạtma, Ulanbator được coi là “thành thánh” đối với người Mông Cổ.
Hồi đầu thế kỷ XIX, thành này có tới hơn 100 ngôi chùa và tu viện Phật giáo, nhưng dưới thời bị cộng sản Liên Xô của Staline chiếm đóng hồi năm 1937, nhiều chùa chiền và tu viện bị phá hủy. Ngôi chùa Gandan Khiid là chùa chính hiện nay trong thành phố được dựng lên hồi năm 1838 và có hơn 600 tăng sĩ.
Về phía Công giáo, có nhà thờ chính tòa thánh Phêrô và Phaolô, nhà thờ thánh Maria, nhà thờ Chúa Chiên Lành, nhà thờ thánh Sophia và sau cùng là nhà thờ Thánh Gia.
Do vị trí địa lý, Ulanbator là thủ đô lạnh nhất thế giới, mùa hè ngắn ngủi, trong khi mùa đông giá lạnh và dài, với nhiệt độ có thể xuống tới âm 30 độ C.
Từ phi trường, Đức Thánh cha đến Tòa phủ doãn của Đức Hồng y Giorgio Marengo ở mạn nam thành phố, thuộc quận Khan Uul, một trong những khu công nghệ chính của Ulanbator.
Phủ doãn này mới được thành lập năm 2002, bao trùm toàn thể lãnh thổ của Mông Cổ, tức là rộng gấp năm lần nước Việt Nam, nhưng chỉ có gần 1.400 tín hữu Công giáo, với tám giáo xứ, sáu linh mục giáo phận, trong đó có một vị chịu chức năm ngoái; 19 linh mục dòng và 6 chủng sinh, 33 nữ tu và 35 giáo lý viên. Năm ngoái, có 35 người được rửa tội tại Mông Cổ.
Khi đến nơi, Đức Thánh cha đã được Đức Hồng y và một số người cao niên cũng như các trẻ em trong y phục cổ truyền đón tiếp. Các em bé cũng tặng hoa cho ngài.
Do sự thay đổi múi giờ và việc di chuyển dài trên máy bay, nên Đức Thánh cha dành ngày đầu tiên ở Mông Cổ để nghỉ ngơi và chỉ chính thức hoạt động từ ngày hôm sau, 02 tháng Chín.
Chương trình hoạt động của Đức Thánh cha trong ngày 02 tháng Chín
Thứ Bảy, ngày 02 tháng Chín, Đức Thánh cha Phanxicô có hai hoạt động chính: ban sáng, ngài đến Quảng trường trung ương Sukhbaatar, ở trung tâm thành phố, và sẽ được Tổng thống Khurelsukh tiếp đón, với nghi thức long trọng lúc 9 giờ, rồi ngài đến Phủ Tổng thống để hội kiến riêng, trước khi gặp gỡ chính quyền, đại diện các tầng lớp xã hội và ngoại giao đoàn lúc 10 giờ. Sau đó ngài cũng gặp Chủ tịch Quốc hội và Thủ tướng Mông Cổ.
Sau các cuộc gặp gỡ đó với chính quyền, ban chiều cùng ngày, lúc 4 giờ, Đức Thánh cha sẽ đến nhà thờ chính tòa thánh Phêrô và Phaolô, để gặp các giám mục, linh mục, tu sĩ nam nữ và các nhân viên mục vụ.
Tác giả: G. Trần Đức Anh, O.P. | RVA
2023
Giấc mơ thành lập tu viện ở Mông Cổ
Giấc mơ thành lập tu viện ở Mông Cổ
Trước thềm chuyến tông du của Ðức Giáo Hoàng Phanxicô tại Mông Cổ, Ðức Hồng y người Ý Giorgio Marengo – Phủ doãn Tông tòa Ulaanbaatar, chia sẻ những tâm tình của ngài về việc gieo trồng hạt giống Tin Mừng ở xứ sở của thảo nguyên và đại mạc.
Với vỏn vẹn 1.450 tín hữu, Mông Cổ là một trong những nước có cộng đoàn Công giáo nhỏ nhất thế giới. Và Đức Phanxicô sẽ trở thành vị giáo hoàng đầu tiên tông du quốc gia này sau khi Vatican loan báo Đức Thánh Cha sẽ thăm thủ đô Ulaanbaatar trong chuyến đi từ ngày 31.8 đến 4.9.
Khởi đầu bằng con số 0
Lần đầu tiên đến Mông Cổ trong vai trò linh mục truyền giáo cách đây 20 năm, Đức Hồng y Giorgio Marengo đã mở được 2 lều tròn – kiểu lều truyền thống ở nước này – trên cao nguyên bao la. Một lều tròn phục vụ cho việc tổ chức thánh lễ, và lều thứ hai là nơi diễn ra các hoạt động khác. “Chúng tôi đến nơi xa xôi, nơi mà Giáo hội đã vắng bóng trước đây”, trang tin National Catholic Register dẫn lời vị Phủ doãn Tông tòa Ulaanbaatar. “Sau quy trình dài hơi để lấy được mọi giấy phép cần thiết, chúng tôi cuối cùng được cấp cho một mảnh đất, trơ trọi, không có gì cả”, ngài nhớ lại.
Trước khi lên đường đến Mông Cổ, mỗi vị linh mục có mặt trong đoàn truyền giáo bỏ ra đến 3 năm để học ngôn ngữ bản xứ. Khi đến nơi, họ tự hỏi: “Chúng ta phải bắt đầu từ đâu?”. Và họ quyết định trước hết hãy cầu nguyện. “Chúng tôi cầu nguyện, dâng lễ bằng tiếng Mông Cổ. Những người dân ở gần đó bắt đầu tiến vào lều tròn, chứng kiến cảnh tượng những người ngoại quốc với bề ngoài ‘buồn cười’ đang cầu nguyện một cách trang nghiêm. Họ bảo rằng đã cảm thấy điều gì đó đặc biệt bên trong căn lều này”, vị Phủ doãn Tông tòa Ulaanbaatar hồi tưởng.
Thế là việc rao giảng Tin Mừng đã bắt đầu với lời cầu nguyện, Đức Hồng y Marengo giải thích tại chương trình do Trung tâm Mục vụ Ulaanbaatar tổ chức cách đây không lâu. Mông Cổ, nơi sở hữu một số vùng đất hẻo lánh nhất của thế giới, đã trở thành nơi cầu nguyện và chiêm nghiệm. Theo vị hồng y người Ý, chuyến tông du của Đức Giáo Hoàng thăm cộng đoàn giáo dân Mông Cổ chứng tỏ tâm ý của Đức Thánh Cha luôn dành tình yêu đối với những cộng đoàn Dân Chúa nhỏ bé và thiểu số.
Giấc mơ từ cuối thế kỷ 19
Đức Hồng y Marengo nhớ lại một nhà truyền giáo người Pháp từng đến Mông Cổ vào cuối thế kỷ 19 đã cảm thán rằng: “Trong tương lai, nơi này sẽ có tu viện Công giáo”. Tiếp nối và hồi sinh giấc mơ của người đi trước, Đức Hồng y dự đoán sự xuất hiện của tu viện Công giáo đầu tiên sẽ mở đường và tạo điều kiện thuận lợi hơn cho việc loan báo Lời Chúa. “Và đó là một trong những lời cầu nguyện của chúng tôi, rằng trong tương lai Mông Cô sẽ có tu viện”, Đức Hồng y chia sẻ.
Phủ doãn Tông tòa Ulaanbaatar, hiện 49 tuổi, là vị hồng y trẻ nhất thế giới, đã vô cùng nỗ lực để hòa mình vào văn hóa Mông Cổ, trong đó có những năm cần mẫn học ngôn ngữ bản xứ trước khi bắt đầu tiếp nhận sứ mệnh truyền giáo ở quốc gia Trung Á này. Giờ đây, sau hơn 20 năm ở Mông Cổ, ngài là chủ chăn của Hạt Phủ doãn Tông tòa Ulaanbaatar, và trên thực tế là coi sóc cộng đoàn Dân Chúa của cả quốc gia.
“Ở Mông Cổ, việc thì thầm và nhìn chung là nói chuyện với tông trầm là điều đặc biệt quan trọng, không chỉ là một phần của lễ nghi của dân bản xứ mà còn là phương pháp hiệu quả trong việc lan truyền các giá trị quý giá”, ngài cho biết. Đức Hồng y bổ sung, khi một đứa bé chào đời ở Mông Cổ, có một nghi thức đặt tên: người mẹ ôm đứa bé mới vài tuần tuổi vào lòng, lần đầu tiên thì thầm vào tai đứa bé 3 lần tên của đứa trẻ. “Tôi đã vài lần tham dự nghi thức này, và thật sự cảm động”, Đức Hồng y kể.
Sau nhiều năm ở Mông Cổ, ngài nhận ra “thì thầm Tin Mừng” là phương thức để truyền giáo một cách bền vững, vì đã tạo được các mối quan hệ hoặc tình hữu nghị với sự tín nhiệm cao độ. “Mất nhiều thời gian để hòa nhập vào một nền văn hóa ở mức độ có thể xây dựng những mối quan hệ quan trọng như thế này. Hiện đã có một kênh được khơi thông, cho phép bạn chia sẻ điều quan trọng và quý giá nhất của bản thân, đó là Tin Mừng về Chúa Giêsu”, theo Đức Hồng y.
Với chuyến tông du của Đức Phanxicô, cộng đoàn giáo dân nhỏ bé của Mông Cổ sẽ nhận được sự quan tâm đặc biệt của Đức Thánh Cha, và theo đó gia tăng sự kết nối giữa Giáo hội tại Mông Cổ và phần còn lại của thế giới.
GIANG VÔ YÊN