2022
Hành trình Mùa Chay: Học cách trở nên tự do
HÀNH TRÌNH MÙA CHAY:
HỌC CÁCH TRỞ NÊN TỰ DO
Lm. Timothy Radcliffe, OP(*)
Mùa Chay đang đến rất gần. Việc ốm nặng có thể là bài học để chúng ta học cách trở nên tự do của con cái Thiên Chúa.
Phúc âm Thứ Năm thường niên trước khi vào Mùa Chay (Mc 9, 41–50) tràn ngập tính bạo lực. Trước hết, đó là sự bạo lực chống lại những người làm hại những “kẻ bé mọn”: “Ai làm cớ cho một trong những kẻ bé mọn đang tin đây phải sa ngã, thì thà buộc cối đá lớn vào cổ nó mà ném xuống biển còn hơn” (c. 42) – một sự phẫn nộ về mặt đạo đức có lẽ chúng ta còn nhiều hơn thế khi đối diện với những vụ lạm dụng trẻ em đầy tai tiếng.
Nhưng cũng có một sự bạo lực đáng lo ngại đối với chính cơ thể của mình: “Nếu tay anh làm cớ cho anh sa ngã, thì chặt nó đi; thà cụt một tay mà được vào cõi sống còn hơn là có đủ hai tay mà phải sa hỏa ngục, phải vào lửa không hề tắt. Nếu chân anh làm cớ cho anh sa ngã, thì chặt nó đi; thà cụt một chân mà được vào cõi sống còn hơn là có đủ hai chân mà bị ném vào hoả ngục. Nếu mắt anh làm cớ cho anh sa ngã, thì móc nó đi; thà chột mắt mà được vào Nước Thiên Chúa còn hơn là có đủ hai mắt mà bị ném vào hoả ngục, nơi giòi bọ không hề chết và lửa không hề tắt” (c. 43-48).
Điều này giống như việc hành hạ bản thân một cách đáng báo động. Dĩ nhiên, đây là những ví dụ về điều mà các học giả gọi là sự cường điệu trong tiếng Hebrew: xu hướng đưa ra những tuyên bố quá đà, như kiểu nói “lạc đà chui qua lỗ kim” chẳng hạn. Nhưng dù chúng ta có giảm thiểu mức độ cường điệu đi chăng nữa, thì những tuyên bố này vẫn tồn tại một sự bạo lực đáng lo ngại.
Những bản văn như vậy bị coi là bằng chứng cho thấy Kitô giáo chống lại thân xác, rằng thân xác bị nhìn với sự nghi ngờ, thậm chí là ghét bỏ. Thân xác là một nguồn cám dỗ lôi cuốn chúng ta xa rời tâm linh. Nhưng không phải vậy! Chúng ta tin rằng Thiên Chúa đã thông phần cuộc sống xác phàm của chúng ta. Món quà lớn nhất là chính thân thể của Đức Kitô.
Cảm xúc mạnh mẽ của những lời tuyên bố này bắt nguồn từ sự kính trọng sâu sắc đối với sự tốt đẹp của thân xác. Chúng ta có đôi mắt để có thể nhìn mọi người với sự tôn trọng và yêu mến. Nếu chúng ta nhìn họ với sự khinh thường hoặc ham muốn thú tính, chúng ta gây bạo lực với món quà của thị giác. Chúng ta có đôi tay để có thể vươn tới với người khác bằng sự dịu dàng và trắc ẩn. Nếu chúng ta chiếm đoạt, sở hữu hoặc bóc lột họ, chúng ta đã thực hiện hành vi bạo lực đối với món quà của xúc giác.
Như thế, những bản văn này nhìn nhận nỗi đau và đấu tranh để thoát khỏi bạo lực. Tự do để nhìn nhau với sự kính mến và tôn trọng. Tự do để yêu thương mọi người và không nuốt chửng họ. Tự do đến với mọi người trong tình bằng hữu.
Nhưng trở nên tự do rất khó khăn và đau đớn. Hôm trước tôi có nghe một chương trình truyền thanh nói về Thánh nữ Catarina Siena, một vị thánh dòng Đa Minh, sống vào thế kỷ 14, như thể ngài bị loạn trí vì sự khổ hạnh cực đoan của mình. Ngài đã bỏ đói mình – nhưng đây không phải là vì ghét bỏ bản thân. Catarina khao khát trở nên tự do và ngài hiểu rằng việc trở nên tự do đích thực sẽ hao tổn, đau đớn như thế nào. Paul Murray, một tu sĩ Đa Minh người Ireland, nói rằng Thánh Catarina “được tự do một cách đáng kinh ngạc”. Thánh Phanxicô Assisi kết hôn với Bà hoàng Khó nghèo. Thánh Catarina muốn chúng ta được giải thoát khỏi sự ràng buộc và tận hiến cho điều mà ngài gọi là “Bà hoàng tự do”.
Khi mới đây tôi bị nhập viện, tôi rất sợ sự xuất hiện hàng ngày của bác sĩ vật lý trị liệu, người mà sẽ bắt tôi ra khỏi giường và tập dùng nạng. Tôi ghét thử thách của việc đi lên đi xuống cầu thang. Vị bác sĩ cứng rắn và buộc phải làm như vậy, bởi vì đó là cách thế duy nhất để tôi thoát khỏi chiếc giường của mình. Vậy thì có những nhà tù nào đang giam giữ chúng ta trong sự tù túng? Đó là thử thách của Mùa Chay, thời gian để học cách trở nên tự do của con cái Thiên Chúa.
Như bài Tin Mừng kết luận: “Muối là cái gì tốt. Nhưng muối mà hết mặn, thì anh em sẽ lấy gì ướp cho mặn lại? Anh em hãy giữ muối trong lòng anh em, và sống hoà thuận với nhau” (c. 50). Muối mang lại cho chúng ta cảm giác đậm đà của thức ăn. Có muối, trứng luộc có vị trứng hơn; cá có vị cá hơn; và rau có vị rau hơn. Nếu bạn dùng muối cách hữu hiệu thì nó không những không đánh mất mùi vị riêng của nó mà còn làm tăng mùi vị của những thứ khác.
Nếu chúng ta trở nên tự do, với ân sủng của Chúa, chúng ta sẽ làm vui lòng người khác, kính trọng họ và không chèn ép họ. Chúng ta sẽ sống hòa thuận với nhau.
Nt. Anna Ngọc Diệp, OP
Dòng Đa Minh Thánh Tâm
Chuyển ngữ từ: thetablet.co.uk (24.02.2022)
(*) Cha Timothy Radcliffe, OP là nguyên Bề Trên Tổng quyền Dòng Đa Minh, hiện sống tại Oxford, Anh quốc. Cha là tác giả của 3 cuốn sách: Alive in God: A Christian Imagination; What is the Point of Being a Christian? Và I Call You Friends.
2022
ĐTC tái kêu gọi cầu nguyện cho hòa bình ở Ucraina
Sau khi đọc Kinh Truyền Tin trưa Chúa Nhật 27/02/2022, một lần nữa Đức Thánh Cha đưa ra lời kêu gọi hòa bình cho Ucraina
Ngày 02/3, Thứ Tư Lễ Tro, Ngày cầu nguyện cho hòa bình ở Ucraina
Nói về bi kịch chiến tranh đang xảy ra trong những ngày gần đây, Đức Thánh Cha mời gọi các tín hữu cầu xin Chúa một cách tha thiết hơn. Và ngài nhắc lại lời kêu gọi ăn chay cầu nguyện: “Vì lý do này, tôi xin tái mời gọi tất cả mọi người hãy thực hiện một ngày cầu nguyện và ăn chay vì hòa bình ở Ucraina vào ngày 02/3, Thứ Tư Lễ Tro. Một ngày để gần gũi với những đau khổ của người dân Ucraina, để chúng ta cảm nhận tất cả là anh chị em và cầu xin Chúa cho chiến tranh kết thúc.”
Kẻ gây ra chiến tranh là người quên nhân loại
Tiếp đến Đức Thánh Cha lên án những kẻ gây ra chiến tranh. Ngài nói rằng họ là người quên đi nhân loại. “Họ không bắt đầu từ người dân, không nhìn vào cuộc sống cụ thể của người dân, nhưng đặt quyền lực và lợi ích trên tất cả. Họ tin tưởng vào thứ logic ác độc và gian trá của vũ khí, là điều rất xa với ý muốn của Thiên Chúa. Họ xa cách với dân chúng, những người muốn hòa bình, và trong mọi cuộc xung đột – những người dân thường – là nạn nhân thực sự, những người phải trả giá cho sự điên cuồng của chiến tranh trên chính làn da của họ.”
Nghĩ đến những người già, những người đang tìm kiếm nơi trú ẩn trong những giờ phút này, những bà mẹ chạy trốn cùng con cái của họ… Đức Thánh Cha kêu gọi khẩn cấp mở hành lang nhân đạo cho họ. Họ là những người anh chị em, những người cần phải được đón tiếp.
Đừng quên chiến tranh ở các nơi khác
Và một lần nữa Đức Thánh Cha tha thiết đưa ra lời kêu gọi: “Với trái tim tan nát vì những gì xảy ra ở Ucraina – và chúng ta đừng quên những cuộc chiến ở những nơi khác trên thế giới, chẳng hạn như ở Yemen, Syria, Ethiopia… -, tôi xin lặp lại: hãy ngưng tiếng vũ khí!”. Ngài nói thêm: “Thiên Chúa ở bên những người kiến tạo hòa bình, không ở bên những người sử dụng bạo lực.”
Đức Thánh Cha kết thúc với lời trưng dẫn Hiến pháp Ý: “Bởi vì những người yêu chuộng hòa bình từ chối chiến tranh như một công cụ xúc phạm quyền tự do của các dân tộc khác và như một phương tiện giải quyết các tranh chấp quốc tế.”
Những lá cờ của nhiều người Ucraina tại quảng trường thánh Phêrô đã vẫy chào và cảm ơn. Và Đức Thánh Cha đã chào bằng ngôn ngữ của họ: Хвала Ісусу Христу, “Chúc tụng Chúa Giêsu Kitô”.
Nguồn: vaticannews.va/vi/
2022
Giáo phận Bắc Ninh: Thư mục vụ Mùa Chay năm 2022
Giáo phận Bắc Ninh: Thư mục vụ Mùa Chay năm 2022
GIÁO PHẬN BẮC NINH
THƯ MỤC VỤ MÙA CHAY NĂM 2022
Kính gửi: Quý cha, quý tu sĩ nam nữ cùng toàn thể cộng đoàn dân Chúa.
Nguyện xin bình an của Thiên Chúa xuống trên toàn thể gia đình giáo phận.
- 1. Chúng ta tiếp tục bước vào Mùa Chay thứ ba trong lúc đại dịch vẫn còn diễn biến phức tạp; số người dương tính với Covid tiếp tục gia tăng. Việc tham dự sinh hoạt đức tin tại không ít xứ họ bị gián đoạn. Thế nhưng, nhìn vào mục đích chính yếu của Mùa Chay, các tín hữu lại nhận thấy đây là cơ hội; nhất là đối với anh chị em nhiễm bệnh thì thời gian cách ly điều trị lại là quãng thời gian tĩnh tâm quý báu cũng như sống đức tin qua việc đọc kinh, cầu nguyện hay dự lễ trực tuyến. Đối với những người chưa nhiễm bệnh, dịch bệnh lại là lời mời gọi để thực thi bác ái thông qua việc cầu nguyện cũng như quan tâm, giúp đỡ và chia sẻ khó khăn với người nhiễm bệnh. Anh chị em giáo dân ở nhiều nơi đã chủ động tiếp tế lương thực, thuốc men cho các gia đình có người cách ly. Nhiều xứ họ ở miền quê, bà con giáo dân đã giúp đỡ công việc hàng ngày cho các gia đình đang bị nhiễm Covid. Trong hoàn cảnh khó khăn vì dịch bệnh cũng giúp chúng ta nhận ra thánh ý Chúa và làm cho những sinh hoạt đức tin trở nên sống động giống với hình ảnh đời sống đức tin Giáo hội thời tiên khởi.
- Trong dịp tất niên vừa qua, hai Đức cha đã đến thăm từng giáo hạt trong giáo phận để lắng nghe đại diện ban hành giáo và các đoàn thể chia sẻ về đời sống đức tin nơi các xứ họ. Thông qua các buổi gặp gỡ, chúng tôi nhận thấy mặc dù đại dịch Covid làm ảnh hưởng nhiều đến công ăn việc làm và cả những sinh hoạt đức tin truyền thống; nhưng dù trong hoàn cảnh nào các xứ họ vẫn duy trì được đời sống đạo và các tín hữu vẫn vững tin vào tình thương Chúa. Cũng trong buổi gặp gỡ các đại diện tại giáo hạt, Đức cha phó Giuse đã chia sẻ về Thượng hội đồng Giám mục thế giới lần thứ 16 với chủ đề “Hướng tới một Hội Thánh Hiệp Hành: Hiệp thông – Tham gia – Sứ vụ”,và hướng dẫn cách thức toàn thể dân Chúa trong giáo phận tham gia đóng góp ý kiến cho Thượng hội đồng.
- Trên cơ sở những hướng dẫn của Giáo hội, Giáo phận đã thiết lập Ban hiệp hành do Đức cha phó là linh hoạt viên để hướng dẫn giáo phận tham gia tích cực vào Thượng hội đồng. Thời gian thực hiện việc tham vấn ý kiến giáo dân cũng đã được thống nhất:
– Ở cấp xứ họ: Cha xứ sẽ chủ động tổ chức các buổi gặp mặt để lấy ý kiến giáo dân trong 6 tuần Mùa Chay, Ban hiệp hành cấp giáo phận có thể sẽ cử đại diện đến tham gia gặp mặt với một số xứ họ. Sau đó cha xứ gửi bản đúc kết lên cha quản hạt trước lễ Phục Sinh. Bên cạnh đó, đại diện Ban hiệp hành giáo phận là cha quản hạt sẽ gửi phiếu thỉnh ý gồm hai phần tự luận và trắc nghiệm tới từng giáo dân từ 16 đến 70 tuổi. Rất mong anh chị em tích cực tham gia đóng góp ý kiến cách trung thực, chủ động và mang tính xây dựng.
– Ở cấp giáo hạt: Cha quản hạt sẽ tổ chức các buổi gặp gỡ và lắng nghe ý kiến của giáo dân trong Mùa Phục Sinh. Sau đó cha quản hạt báo cáo kết quả việc tham vấn bằng văn bản về Ban hiệp hành giáo phận trước lễ Chúa Thánh Thần hiện xuống để tổng hợp và đánh giá kết quả.
– Ở cấp giáo phận: Ban hiệp hành sẽ tiến hành việc thỉnh ý các thành phần Dân Chúa sau Mùa Phục Sinh; căn cứ trên những nhận định đánh giá từ các xứ họ và giáo hạt, giáo phận có thể tiến hành triệu tập công nghị hoặc tổ chức họp mặt giáo phận nhằm làm rõ và đi vào trọng tâm từng vấn đề cụ thể nhằm đưa ra đường hướng và dự phóng mục vụ. Sau đó, Giáo phận sẽ tổng hợp toàn bộ và đưa ra bản đúc kết gửi về Hội đồng Giám mục Việt Nam chậm nhất là vào tháng 10 năm 2022.
- Về cơ bản Ban hiệp hành giáo phận đã chuẩn bị kỹ lưỡng và có những hướng dẫn tương đối chi tiết. Tuy nhiên quý cha và các cộng đoàn tu trì có thể đưa ra những sáng kiến phù hợp với hoàn cảnh cụ thể để làm sao lắng nghe và ghi nhận được nhiều nhất ý kiến của cộng đoàn dân Chúa, kể cả những người khô khan nguội lạnh, thậm chí là những người không còn hiệp thông với Giáo hội và không cùng tín ngưỡng. Có thể nói, Thượng hội đồng Giám mục thế giới lần thứ 16 là dịp để toàn thể dân Chúa mở lòng dưới sự hướng dẫn của Chúa Thánh Thần. Vì vậy, kính xin quý cha, quý bề trên hướng dẫn xứ họ và cộng đoàn tu trì tham gia tích cực và có những ý kiến chân thành nhằm mục đích xây dựng gia đình Hội Thánh như lòng Chúa mong ước.
- Trong bối cảnh dịch bệnh vẫn có những diễn biến phức tạp nên Mùa Chay thánh năm nay quý cha có thể tùy nghi triển khai việc tổ chức tĩnh tâm kết hợp với việc thỉnh ý giáo dân, đồng thời nếu không thể giải tội riêng được thì các cha có thể tổ chức cho giáo dân sám hối và giải tội chung. Hơn bao giờ hết, Mùa Chay là dịp thuận tiện cho người Kitô hữu từ bỏ con người cũ của mình bằng việc lắng nghe và suy niệm Lời Chúa, ăn chay, hãm mình và làm việc bác ái. Mỗi tín hữu được mời gọi từ bỏ tính hư nết xấu qua việc lãnh nhận bí tích Hòa giải, qua đó chúng ta chết đi con người cũ để cùng được sống lại với Đức Kitô và ra đi loan báo Tin Mừng Phục Sinh cho tất thảy mọi người.
Nhờ lời cầu bầu của Đức trinh nữ Maria và các thánh tử đạo Bắc Ninh, xin Chúa Kitô Phục Sinh chúc lành cho chúng ta và toàn thế giới.
Bắc ninh, ngày 26 tháng 02 năm 2022
(đã ấn kí)
+ Cosma Hoàng Văn Đạt S.J.
Giám Mục Bắc Ninh
2022
Vợ ơi, hiểu cho anh !…
Vợ ơi, hiểu cho anh !…
Em hoạt bát, giỏi giao tiếp nên lúc nào cũng có nhiều bạn bè xung quanh. Ðiều đó vô cùng tích cực nhưng đồng thời cũng đem lại nhiều rắc rối. Ðó là tâm lý em hay bị dao động trước những người bạn xấu tính.
Phụ nữ túm tụm trò chuyện đôi khi hay bình phẩm chuyện này chuyện kia, có lúc còn so sánh các ông chồng với nhau, đại loại: “Thấy người ta phát ham, được chồng yêu thương chiều chuộng, muốn gì được nấy; Trông người ta thì như bà hoàng, lụa là sang trọng, một bước lên xe cũng có người mở cửa, còn mình thì ngay cả việc sắm một chiếc áo mới cũng phải hỏi ai kia…; Chồng người ta xưng hô với vợ ‘bà xã ơi, bà xã à’ nghe mát tai, còn chồng nhà này nói năng thì cộc lốc…”. Có lần em đi họp lớp nhà bạn về, anh chưa hỏi có vui không thì em đã bực dọc, nhăn nhó nói bâng quơ như thể ai đó đang chọc giận em: “Biết vậy hồi chiều không đi cho đỡ nhục. Ai cũng quần là áo lượt, đi siêu xe, dùng điện thoại đắt tiền…, còn mình thì… Nhà người ta có vài kẻ hầu người hạ, còn nhà này ngay cả tìm một đứa oshin sai vặt cũng không ra. Mọi thứ toàn con này làm không kịp thở…”.
![]() |
Thú thật, anh nghe nhiều lời nói trách móc thế này từ đôi môi xinh xắn của em thốt ra. Lúc đầu anh nghĩ trong những giây phút mệt nhọc hay bực mình điều gì đó nên em giận cá chém thớt rồi thôi. Mà đúng là sau một đêm, em quên hết những gì mình nói. Nhưng mọi chuyện lại chưa chịu kết thúc sau một lần nữa em gặp mặt bạn bè, xóm giềng. Câu chuyện cứ tiếp tục kéo dài khiến anh cảm thấy hoang mang, không biết mình là cái gì trong ngôi nhà này. Sự tự ái của một người đàn ông trỗi dậy, buồn bực, chán nản, định bỏ đi nhậu với bạn bè hay đi đâu đó ít hôm. Nhưng nghĩ lại, nếu làm thế là sai, biết đâu rượu vào lại xảy ra những điều không hay. Nên thôi.
Em à, anh nhớ là từ lúc cưới em về, anh chưa làm gì sai trái, cũng không để em phải cực khổ. Chẳng qua cũng vì hoàn cảnh sống mà ra. Em biết đó, anh là dân văn phòng, lương có nhiều nhặn gì, nên không thể lo cho em được hạnh phúc “vĩ đại” như người ta. Vì vậy mà anh cố gắng tiết kiệm, để sau này mình có con cái mà lo cho con no đủ, đàng hoàng. Chứ tiêu pha hoang phí thì tương lai sẽ ra sao? Còn cái chuyện nói năng cộc lốc, em cũng biết anh là dân ban A nên ít lời lẽ hoa mỹ, bóng bẩy như những gã dẻo mồm. Quan trọng là anh vẫn không quên trách nhiệm của mình, luôn xem em là vợ, chưa bao giờ bạo hành và cũng không ích kỷ đến mức bị cho là “tính đàn bà”.
Anh nói ra không phải muốn hơn thua với vợ mình mà chỉ muốn em hiểu hơn. Mỗi nhà mỗi cảnh, mình sống vì gia đình chứ không phải sống vì thiên hạ mà ai nói gì em cũng nghe, cũng bị tác động. Nếu anh cũng như em thì nhà mình sẽ ra sao? Chắc là đổ vỡ sớm. Thôi thì bỏ qua hết em nhé, đừng bận tâm vì những lời lẽ gây chia rẽ của bất cứ ai. Họ giúp lời chứ không giúp của. Quan trọng là anh yêu em và anh đang chăm chỉ lao động để tương lai chúng ta sẽ có cuộc sống khá giả hơn. Thay vì ngồi bới lông tìm vết, vạch lá tìm sâu, hãy cùng giúp anh xây dựng tổ ấm này. Ðơn giản thôi, em cứ là một phụ nữ giỏi việc nhà và động viên anh vượt qua gian khó. Như thế em sẽ xứng đáng là một người vợ tuyệt vời!
ÐẶNG TRUNG CÔNG

