2022
Luật yêu thương
11.3 Thứ Sáu trong tuần thứ Nhất Mùa Chay
Ed 18:21-28; Tv 130:1-2,3-4,4-6,7-8; Mt 5:20-26
Luật yêu thương
Chúa Giêsu đề ra lý tưởng sống cho người môn đệ: phải công chính hơn những người biệt phái. Công chính của người biệt phái là lo giữ luật cách chín chắn không sơ sót chút nào, nhưng họ giữ luật một cách máy móc không chút tâm tình. Còn sự công chính của các môn đệ Chúa là giữ mọi khoản luật với tâm tình yêu thương, thương người như anh em và thương Chúa như Cha mình.
Sau đó Chúa Giêsu đưa ra thí dụ về cách giữ một số khoản luật:
Luật “không được giết người”: môn đệ Chúa không chỉ tránh giết người mà phải cố gắng sống với mọi người bằng tình anh em, vì thế không nên phẫn nộ với anh em, không nên chửi rủa anh em.
Luật dâng lễ vật: lễ vật đẹp lòng Thiên Chúa nhất là cuộc sống đầy lòng yêu thương. Do đó trước khi dâng lễ vật, phải lo hòa giải với người anh em nào có chuyện bất hòa với mình.
Chúa Giêsu kêu gọi môn đệ Ngài phải công chính hơn các luật sĩ và biệt phái (nghĩa là đừng bao giờ tự mãn vì đạo đức của mình). Một phương diện cụ thể của đức công chính mới là tương giao: phải coi mọi người là anh em của mình (chữ “anh em” được lặp đi lặp lại nhiều lần nhất trong đoạn này). Trên cơ sở tình huynh đệ ấy, đừng mắng chửi, cũng đừng nuôi giận hờn lâu, hãy cố gắng làm hoà với nhau.
Chúa Giêsu đòi hỏi các môn đệ cũng như chúng ta phải công chính hơn các luật sĩ và biệt phái. Điều này có nghĩa là chúng ta phải giữ luật, bất cứ luật gì, đều phải trọn vẹn cả hình thức lẫn nội dung, bên ngoài cũng như ý hướng nội tâm: lý do là vì Chúa thấu suốt cả bên ngoài lẫn bên trong con người chúng ta.
Các luật sĩ và biệt phái chỉ chú trọng đến hình thức bên ngoài của luật, nhưng chúng ta phải giữ luật từ ý hướng bên trong là căn bản, biểu lộ ra bên ngoài là hình thức.
Luật cũ chỉ đòi hỏi bảo vệ thể xác con người khi áp dụng điều răn thứ năm: chớ giết người. Còn Đức Giêsu lại đi xa hơn, Ngài dạy: phải bảo vệ con người cả thể xác lẫn tinh thần. Luật mới của Chúa vượt trên luật cũ của Cựu ước và vượt trên cả công lý nữa, nghĩa là công lý hay luật pháp chỉ kết án một người phạm tội giết người cụ thể, rõ ràng. Còn Chúa nói đến nguồn gốc của tội là gì và kết án ngay từ trứng nước.
Nói rõ hơn, người xưa chỉ kết tội khi giết người, còn Chúa lên án ngay từ đáy lòng kẻ mắc tội ấy, vì kẻ giết người thì thường bắt đầu từ chỗ ghen ghét, ganh tị, giận dỗi, tức giận, và Chúa cấm ngay từ chỗ tư tưởng đó chứ không chờ cho việc xảy ra bằng hành động, Chúa cấm từ trong trứng nước là thế.
Chúa dạy chúng ta phải làm hoà với nhau trước dâng của lễ cho Thiên Chúa. Hoà giải là một danh từ của thời đại, hoà giải là một nhu cầu cần thiết của thời đại, vì thế hoà giải là mục tiêu phải đạt tới của nhiều phe nhóm kình chống nhau, cũng như của các quốc gia trước đây, coi nhau như thù địch.
Trên bình diện tôn giáo cũng thế, các hoạt động đại kết của các Giáo hội Kitô chỉ đạt được, nếu có sự hoà giải chân thành, khiêm tốn, nhìn nhận lỗi lầm của mình, đồng thời cố gắng tìm hiểu nhau, khám phá những gì giúp liên kết nhau, hơn là đào sâu hố chia rẽ.
Hôm nay Chúa có ý bảo chúng ta hãy tha thứ cho nhau. Tha thứ là điều kiện để được thông hiệp với Thiên Chúa. Vì thế trong phụng vụ thánh lễ, để xứng đáng cử hành và tham dự, nhất là để hiệp lễ, Hội thánh đòi hỏi chúng ta phải sám hối và tha thứ cho nhau.
Việc làm hòa với tha nhân được coi như một món nợ phải đền, và đền cách trọn vẹn đầy đủ đến đồng xu cuối cùng. Chi tiết này cho thấy việc hòa giải là cần thiết và cấp bách, vì nó cần cho sự thông hiệp với Thiên Chúa trong đời sống vĩnh cửu.
Hãy giải quyết với nhau khi còn dọc đường, đừng để khi đến toà rồi thì đã muộn. Cùng trong một ý tưởng trên, Đức Giêsu nhắn nhủ chúng ta, bao lâu chúng ta còn thời giờ (trong thời đại chúng ta đang sống), hãy lo giao hoà với Chúa, với anh em và lo canh tân đời sống, đừng để khi phải ra trước tòa chung thẩm, chúng ta không còn cơ hội để sửa sai nữa, và chúng ta sẽ phải đền trả nơi luyện tội cho tới khi đủ số ngày (Đồng xu cuối cùng).
Nguyên nhân gây nên bất hòa thì có đủ kiểu đủ cách, lỗi về phía này hoặc phía kia và thường khi là lỗi cả hai bên. Nhưng cho dù là lỗi thuộc về ai thì Chúa cũng dạy phải đi làm hòa, cả khi đã đem của lễ đến trước bàn thờ thì cũng cứ để của lễ lại đó. Nghĩa là phải chủ động đi làm hòa và phải đi bước trước. Người ta hay đưa ra lý do để biện minh cho việc trì hoãn làm hòa với nhau, nào là nó gây nên thì nó phải xin lỗi tôi, hay nó ít tuổi hơn tôi thì phải xin lỗi tôi, hoặc nó là cháu tôi thì nó phải có lời trước… Khi Chúa dạy chúng ta phải đi làm hòa thì Người không phân biệt như thế. Điều đó có nghĩa là khi có mâu thuẫn, thì chính chúng ta phải chủ động đi bước trước để làm hòa, chủ động xin lỗi người anh em trước và như thế việc làm hòa được trở nên dễ dàng và đạt được hiệu quả tích cực.
Chúng ta biết Chúa yêu thương loài người chúng ta vì mỗi người là hình ảnh của Chúa Cha và là anh em của Chúa. Không có gì đụng chạm tới chúng ta người mà lại không đụng chạm tới chính Chúa. Chính khi nhập thể làm người, Chúa đã sống trọn vẹn kiếp người và đã tự đồng hóa với chính những kẻ bé mọn nhất. Vì thế, Chúa dạy chúng ta yêu thương anh em. Chúa dạy chúng ta chẳng những không được giết người, mà còn không được xúc phạm đến anh em khi nghĩ xấu, nói xấu, giận hờn, phẫn nộ hoặc thù ghét.
2022
Thứ Sáu Tuần I Mùa Chay Năm chẵn
Thứ Sáu Tuần I Mùa Chay Năm chẵn
Ca nhập lễ
Lạy Chúa, xin cứu tôi khỏi mọi gian truân, xin hãy nhìn đến nỗi khốn khó và cực nhọc của tôi, và tha thứ mọi tội lỗi tôi.
Lời nguyện nhập lễ
Lạy Chúa, nguyện xin cho các tín hữu Chúa biết nhiệt thành chuẩn bị lễ Vượt Qua; ước gì khi chúng con tình nguyện sống khắc khổ lại càng được ơn thánh dồi dào. Chúng con cầu xin…
BÀI ĐỌC I: Ed 18, 21-28
“Có phải Ta muốn kẻ gian ác phải chết, chớ không muốn nó bỏ đàng tội lỗi và được sống ư?”
Trích sách Tiên tri Êdêkiel.
Đây Chúa là Thiên Chúa phán: “Nếu kẻ gian ác ăn năn sám hối mọi tội nó đã phạm, tuân giữ mọi giới răn của Ta, và thực thi công bình chính trực, nó sẽ sống chớ không phải chết. Ta sẽ không nhớ lại mọi tội ác nó đã phạm: nó sẽ sống nhờ việc công chính mà nó đã thực hành! Chúa là Thiên Chúa phán: “Có phải Ta muốn kẻ gian ác phải chết, chớ không muốn nó bỏ đàng tội lỗi và được sống ư?
Còn nếu kẻ công chính bỏ đàng công chính, và phạm tội ác cách ghê tởm như người gian ác quen phạm, có phải nó được sống ư? Chẳng ai còn nhớ đến mọi việc công chính nó đã thực hiện, vì sự bất trung nó đã làm và tội lỗi nó đã phạm, nó sẽ phải chết.
Các ngươi nói rằng: ‘Đường lối của Chúa không chính trực’. Vậy hỡi nhà Israel, hãy nghe đây: Có phải đường lối của Ta không chính trực ư? Hay trái lại đường lối của các ngươi không chính trực? Khi người công chính từ bỏ lẽ công chính và phạm tội ác, nó phải chết, chính vì tội ác nó phạm mà nó phải chết. Nếu kẻ gian ác bỏ đàng gian ác nó đã đi, và thực thi công bình chính trực, nó sẽ được sống. Nếu nó suy nghĩ và từ bỏ mọi tội ác nó đã phạm, nó sẽ sống chớ không phải chết”.
Đó là lời Chúa.
ĐÁP CA: Tv 129, 1-2. 3-4ab. 4c-6. 7-8
Đáp: Nếu Chúa con nhớ hoài sự lỗi, lạy Chúa, nào ai chịu nổi được ư? (c. 3)
Xướng:
1) Từ vực sâu, lạy Chúa, con kêu lên Chúa. Lạy Chúa, xin nghe tiếng con cầu; dám xin Chúa hãy lắng tai, hầu nghe thấu tiếng van nài của con. – Đáp.
2) Nếu Chúa con nhớ hoài sự lỗi, lạy Chúa, nào ai chịu nổi được ư? Nhưng Chúa thường rộng lượng thứ tha, để cho thiên hạ tôn thờ kính yêu. – Đáp.
3) Tôi hy vọng rất nhiều vào Chúa, linh hồn tôi trông cậy ở lời Ngài. Linh hồn tôi mong đợi Chúa tôi, hơn người lính gác mong trời rạng đông. – Đáp.
4) Hơn lính gác mong hừng đông dậy, Israel đang mong đợi Chúa tôi: Bởi vì Chúa rộng lượng từ bi, và Chúa rất giàu ơn cứu độ. Và chính Ngài sẽ giải thoát Israel cho khỏi mọi điều gian ác. – Đáp.
CÂU XƯỚNG TRƯỚC PHÚC ÂM: Ga 11, 25a và 26
Chúa phán: “Ta là sự sống lại và là sự sống; ai tin Ta, sẽ không chết đời đời”.
PHÚC ÂM: Mt 5, 20-26
“Hãy đi làm hoà với người anh em ngươi trước đã”.
Tin Mừng Chúa Giêsu Kitô theo Thánh Matthêu.
Khi ấy, Chúa Giêsu phán cùng các môn đệ rằng: “Nếu các con không công chính hơn các luật sĩ và biệt phái, thì các con chẳng được vào Nước Trời đâu. Các con đã nghe dạy người xưa rằng: Không được giết người. Ai giết người, sẽ bị luận phạt nơi toà án. Còn Ta, Ta bảo các con: Bất cứ ai phẫn nộ với anh em mình, thì sẽ bị toà án luận phạt. Ai bảo anh em là “ngốc”, thì bị phạt trước công nghị. Ai rủa anh em là “khùng”, thì sẽ bị vạ lửa địa ngục. Nếu con đang dâng của lễ nơi bàn thờ mà sực nhớ người anh em đang có điều bất bình với con, thì con hãy để của lễ lại trước bàn thờ, đi làm hoà với người anh em con trước đã, rồi hãy trở lại dâng của lễ. Hãy liệu làm hoà với kẻ thù ngay lúc còn đi dọc đường với nó, kẻo kẻ thù sẽ đưa con ra trước mặt quan toà, quan toà lại trao con cho tên lính canh và con sẽ bị tống ngục. Ta bảo thật cho con biết: Con sẽ không thoát khỏi nơi ấy cho đến khi trả hết đồng bạc cuối cùng!”
Đó là lời Chúa.
Lời nguyện tiến lễ
Lạy Chúa rất nhân từ, xin vui lòng chấp nhận hiến lễ chúng con dâng, hiến lễ do tình thương Chúa thiết lập, để chúng con được giao hoà với Chúa và hưởng ơn cứu độ muôn đời. Chúng con cầu xin…
Lời tiền tụng
Lạy Chúa là Cha chí thánh là Thiên Chúa toàn năng hằng hữu, chúng con tạ ơn Chúa mọi nơi mọi lúc, thật là chính đáng, phải đạo và đem lại ơn cứu độ cho chúng con.
Chúa đã thương ấn định cho con cái Chúa một thời gian đặc biệt/ để phục hồi sự trong sạch các tâm hồn, để khi lòng trí được thoát khỏi những tâm tình bất chính, con cái Chúa sử dụng của cải chóng qua/ mà gắn bó hơn với những thực tại bền vững muôn đời.
Vì thế, cùng với toàn thể Thiên thần và các thánh, chúng con hợp tiếng ca ngợi Chúa và tung hô rằng:
Thánh! Thánh! Thánh!…
Ca hiệp lễ
Chúa phán:”Ta là Đấng hằng sống, Ta không muốn kẻ tội lỗi phải chết, nhưng Ta muốn nó trở lại và được sống”.
Lời nguyện hiệp lễ
Lạy Chúa, Chúa đã bồi dưỡng chúng con nơi bàn tiệc thánh; xin đổi mới chúng con tận đáy lòng: là giúp chúng con thanh tẩy mọi vết nhơ con người cũ để được thông phần ơn cứu độ Chúa ban. Chúng con cầu xin…
2022
Phụ tá Quốc vụ khanh Toà Thánh chủ sự giờ cầu nguyện với các đại biểu quốc hội Ý
Phụ tá Quốc vụ khanh Toà Thánh chủ sự giờ cầu nguyện với các đại biểu quốc hội Ý
Ngày 2/3/2022, hơn 270 dân biểu và thượng nghị sĩ của Ý đã tham dự giờ cầu nguyện và ăn chay vì hoà bình được Đức tổng giám mục Edga Peña Parra, Phụ tá Quốc vụ khanh Toà Thánh chủ sự tại nhà thờ thánh Gregorio Nazianzeno ở Roma, và ký Lời Kêu gọi chấm dứt bạo lực ở trung tâm của châu Âu.
Đối với các tín hữu, đó là một buổi cầu nguyện; đối với những người không tín ngưỡng, đó là một cử chỉ đánh động lương tâm. Tất cả đều hưởng ứng lời kêu gọi của Đức Thánh Cha đề xướng Ngày cầu nguyện và ăn chay vì hoà bình ở Ucraina.
Tin Mừng về Các Mối Phúc
Trong giờ cầu nguyện, các đại biểu đã nghe đoạn Tin Mừng thánh Mátthêu về Các Mối Phúc. Cha Francesco Pesce, cha sở nhà thờ thánh Gregorio đã nhắc lại lời Đức Thánh Cha trong buổi đọc kinh Truyền Tin hôm Chúa Nhật 27/2/2022: “Thiên Chúa ở bên những người kiến tạo hoà bình chứ không phải bên người gây ra bạo lực.” Nhiều đoạn trong Sứ điệp của Đức Thánh Cha nhân Ngày Thế giới Hoà bình lần thứ 55 cũng được xướng lên.
Lời chào của Đức Thánh Cha
Trong suy tư của mình, Đức tổng giám mục Peña Parra chia sẻ: “Chiều qua tôi đã gặp Đức Thánh Cha và tôi đã gửi đến ngài lời mời này. Ngài nói với tôi rằng hãy xin quý vị cầu nguyện cho ngài và cho hòa bình trên thế giới.” Đức tổng cảm ơn các nghị sĩ Ý bởi vì “trong những ngày lo lắng bi thảm này”, họ đã đưa ra “một tấm gương tốt bằng cách đặt một sự gắn kết thích hợp cho khoảng cách và những xích mích chính trị.”
Nghị sĩ Maurizio Lupi đã trao cho Phụ tá Quốc vụ khanh Toà Thánh lời kêu gọi hòa bình cho Ucraina, được ký bởi các dân biểu và thượng nghị sĩ.
Cầu nguyện và làm việc vì hoà bình
Phụ tá Quốc vụ khanh Toà Thánh đã mạnh mẽ lên án “quỷ dữ chiến tranh” mang hình thức của những “sự man rợ” mà chúng ta đang chứng kiến. Ngài nói: “Bạo lực vô nhân đạo như vậy đòi hỏi phải được chống lại ở cấp độ cao hơn, cấp độ tinh thần. Đây là lý do tại sao chúng ta nên cầu nguyện cho hòa bình”. Đối với Kitô hữu, đó là “bước đầu tiên”, sau đó là một hành động có sự tham gia của tất cả mọi người, kể cả những người không tín ngưỡng: “Làm việc vì hòa bình”.
Giải trừ vũ khí
Để làm được điều này, theo Đức tổng giám mục Peña Parra, cần phải “giải trừ vũ khí”. Hoà bình bị đe doạ bởi nhiều điều, có cả những nguyên nhân xa của bạo lực. Do đó, “làm việc vì hòa bình theo nghĩa này có nghĩa là làm việc để giải trừ vũ khí”. Nhiều vũ khí trên trái đất, thay vì ngăn chặn xung đột thì lại tạo nên các mối đe doạ huỷ diệt.
Hòa bình là giải pháp duy nhất
Nói với giới báo chí, Phụ tá Quốc vụ khanh Toà Thánh cũng nhắc lại việc Toà Thánh sẵn sàng làm trung gian hoà giải các bên, và bày tỏ lo ngại sâu sắc về các mối đe dọa hạt nhân gần đây. Ngài khẳng định: “Hòa bình là giải pháp duy nhất. Xin Thiên Chúa đánh thức trong trái tim của tất cả những nhà chức trách có trách nhiệm với nhân loại và xây dựng nền hòa bình mỗi ngày.” (CSR_820_2022)
Hồng Thủy
2022
Cơ cấu và sứ vụ của Văn phòng Tổng Kiểm toán Vatican
Cơ cấu và sứ vụ của Văn phòng Tổng Kiểm toán Vatican
Văn phòng Tổng Kiểm toán Vatican được thành lập vào năm 2014 và bắt đầu hoạt động từ năm 2015. Đây là kết quả cải cách trong lĩnh vực kinh tế – hành chính do Đức Thánh Cha Phanxicô khởi xướng khi bắt đầu sứ vụ kế vị thánh Phêrô của ngài. Theo quy chế thiết lập, Văn phòng Tổng Kiểm toán trả lời trực tiếp cho Đức Thánh Cha và có sứ vụ góp phần quản lý tài sản của Toà Thánh một cách chính xác và minh bạch.
Tiến sĩ Alessandro Cassinis Righini
Cuộc phỏng vấn sau đây của Vatican News với tiến sĩ Alessandro Cassinis Righini, Tổng kiểm toán viên sẽ cho thấy rõ sứ vụ của cơ quan mới được thành lập này.
Thưa tiến sĩ Alessandro, Văn phòng Tổng Kiểm toán Vatican được Đức Thánh Cha Phanxicô thành lập như một phần của việc tái tổ chức cơ cấu kinh tế của Toà Thánh, có trách nhiệm kiểm toán toàn bộ máy tài chính và hành chính phức tạp của Vatican. Điều gì đã thúc đẩy Đức Thánh Cha thành lập văn phòng này? Các mục tiêu cơ bản của hoạt động kiểm toán và nói chung của cuộc cải cách do Đức Thánh Cha thực hiện là gì?
Với Tự sắc Fidelis dispensator et prudens, về các thẩm quyền trong lãnh vực kinh tế tài chính của Toà Thánh được công bố tháng 02/2014, Đức Thánh Cha bắt đầu thực hiện cải cách kinh tế qua ba cơ quan mới, gồm: Hội đồng Kinh tế, Bộ Kinh tế, và Văn phòng Tổng Kiểm toán. Đây là kết quả công việc của uỷ ban nghiên cứu và chỉ dẫn việc tổ chức cơ cấu hành chính-kinh tế của Toà Thánh được Đức Thánh Cha thành lập một năm trước đó.
Vào thời điểm đó tôi chưa làm việc trong Toà Thánh và vì vậy tôi không chứng kiến nguồn gốc của những quyết định này, nhưng cơ sở lý luận của chúng được chỉ rõ trong Tự sắc nói trên, đó là trách nhiệm “bảo vệ và quản lý cẩn thận tài sản của Toà Thánh trong ánh sáng của sứ vụ loan báo Tin Mừng, với việc chăm sóc người nghèo cách đặc biệt”.
Để theo đuổi mục tiêu này, hai tiêu chí đã được đưa ra, về bản chất có liên hệ: một mặt, để làm cho việc quản lý kinh tế của Toà Thánh và Quốc gia Thành Vatican minh bạch hơn, và mặt khác, làm được như vậy bằng cách tự trang bị với các cơ cấu mới có chức năng tham chiếu các thông lệ quốc tế tốt nhất.
Hai tiêu chí này cũng là cơ sở cho mọi cải cách kinh tế theo sau đó: từ việc xây dựng Quy chế vào tháng 02/2015, quy định hoạt động của Hội đồng Kinh tế, Bộ Kinh tế và Văn phòng Tổng Kiểm toán, đến Tự sắc tháng 12/2020 “Về thẩm quyền trong các vấn đề kinh tế và tài chính”, tập trung quản lý tài sản tại Cơ quan Quản trị Tài sản của Tòa Thánh, dưới sự giám sát của Bộ Kinh tế.
Trong khuôn khổ cải cách này, Văn phòng Tổng Kiểm toán đã trải qua một số giai đoạn. Về cơ bản, cơ quan có nhiệm vụ đảm bảo tuân thủ các quy tắc hành chính và kế toán do Bộ Kinh tế ban hành. Để hoàn thành các nhiệm vụ, Văn phòng Tổng Kiểm toán là một Cơ quan độc lập, chỉ trả lời trực tiếp với Đức Thánh Cha, đồng thời hợp tác với các cơ quan kinh tế khác, bắt đầu với Bộ Kinh tế và có mối quan hệ chức năng với Hội đồng Kinh tế. Tôi tin rằng điều quan trọng cần nắm bắt là: sau hơn sáu năm kể từ khi bắt đầu hoạt động vào mùa thu năm 2015, chúng tôi nhận ra rằng có nhiều người trong Vatican không hiểu vai trò của chúng tôi hoặc nghĩ rằng chúng tôi là một Văn phòng phụ thuộc các Bộ khác. Ngược lại, tự chủ và độc lập là những đặc điểm cơ bản mà tất cả các Tổ chức Kiểm toán trên thế giới có được để đáp ứng tốt hơn nhiệm vụ của mình.
Để thực hiện các hoạt động kiểm toán, Văn phòng Tổng Kiểm toán thông qua các tiêu chí kiểm toán do Tổ chức kiểm toán tối cao quốc tế (INTOSAI) ban hành. Điều này là do, như Quy chế quy định, Văn phòng Tổng Kiểm toán phải tuân thủ các thông lệ quốc tế.
Cách đây hai năm, Đức Thánh Cha đã ban hành Quy chế mới cho Văn phòng Tổng Kiểm toán, đưa ra một loạt thay đổi so với Quy chế của năm 2015 trong giai đoạn thử nghiệm, bỏ vị trí Trợ lý Kiểm toán, tăng cường quyền kiểm soát của Văn phòng Tổng Kiểm toán, và đồng thời trao cho cơ quan này các chức năng về “Thẩm quyền chống tham nhũng”. Những thay đổi này có ý nghĩa gì đối với công việc của ông?
Tôi cho rằng bước này rất quan trọng và về cơ bản bắt nguồn từ thực tế là vào tháng 10/2016 – tức là sau khi thành lập Văn phòng Tổng Kiểm toán – Tòa Thánh đã quyết định gia nhập Công ước Mérida về chống Tham nhũng. Trong số những điều khác, Công ước này quy định mỗi Quốc gia thành viên có một hoặc nhiều cơ quan chống tham nhũng. Khi gia nhập Công ước, Tòa Thánh đã chỉ định Văn phòng Tổng Kiểm toán là Cơ quan Chống Tham nhũng, nhưng cần phải pháp điển hoá nhiệm vụ này trong luật nội bộ.
Tuy nhiên, nhận thức về tham nhũng ngày càng gia tăng, một khái niệm rộng mà chúng ta không thể dừng lại ở đây, không phải là một hiện tượng xa lạ với thực tế mà chúng tôi đang làm việc. Tôi nghĩ không cần giải thích tại sao Đức Thánh Cha lại luôn cẩn thận điều chỉnh hoạt động phòng và chống tham nhũng. Và ngài cho rằng Văn phòng Tổng Kiểm toán là cơ quan phù hợp nhất để thực hiện vai trò này. Quy chế năm 2015 đã quy định rằng việc xem xét cụ thể có thể được thực hiện bất cứ khi nào có cơ sở hợp lý để nghi ngờ, “hành vi tham nhũng, biển thủ hoặc gian lận đã được thực hiện”.
Trong số các điều khoản của Công ước Mérida, cũng có yêu cầu mỗi Quốc gia thành viên phải đưa ra các cơ chế để làm cho hoạt động đấu thầu minh bạch hơn. Theo sự thúc đẩy của Văn phòng Tổng Kiểm toán, “Các tiêu chuẩn về tính minh bạch, kiểm soát và cạnh tranh trong các hợp đồng công của Tòa Thánh và Quốc gia Thành Vatican” đã được ban hành vào tháng 6/2020. Đây là “luật đấu thầu” nhằm mục đích để giảm rủi ro trong các giao dịch mua sắm của các cơ quan của Vatican và Tòa Thánh, vốn có thể là dịp để thực hiện các hành vi tham nhũng. Nếu không đi sâu vào cách thức hoạt động, có lẽ cần một số đơn giản hóa trong các quy định thực hiện, luật đấu thầu làm cho quyền tài phán của Vatican phù hợp với thẩm quyền của các quốc gia đi đầu trong lĩnh vực này. Và Văn phòng Tổng Kiểm toán có vai trò giám sát trong các quy trình này.
Từ quan điểm hoạt động, trước khi có Quy chế mới và việc ban hành “Các tiêu chuẩn về tính minh bạch, kiểm soát và cạnh tranh trong các hợp đồng công của Tòa Thánh và Quốc gia Thành Vatican”, Văn phòng Tổng Kiểm toán đã thực hiện các hoạt động xác minh trong lĩnh vực này, giờ đây có nhiệm vụ thực hiện như vậy một cách có hệ thống hơn. Vì lý do này chúng tôi luôn đặc biệt chú ý đến quy trình mua sắm và nguồn nhân lực của các Cơ quan, mà chúng tôi xem là hai lĩnh vực thường tiềm ẩn nguy cơ tham nhũng. Và cần lưu ý rằng chúng tôi làm như vậy trong khi luôn hợp tác với các Cơ quan kiểm soát khác, bắt đầu với Bộ Kinh tế và Cơ quan Giám sát và Thông tin Tài chính. Để đạt được mục tiêu này, tôi đã ký hai Biên bản ghi nhớ, với Bộ trưởng Kinh tế và Chủ tịch của Cơ quan Giám sát và Thông tin Tài chính, để điều chỉnh sự hợp tác này và việc trao đổi thông tin.
Điều cũng rất quan trọng cần nhấn mạnh rằng nhiệm vụ của Văn phòng Tổng Kiểm toán trước hết là ngăn chặn tham nhũng. Chúng tôi thực hiện việc này qua “thư nhận xét” gửi cho các vị đứng đầu các Bộ, vào cuối mỗi cuộc đánh giá và đề xuất các thay đổi quy tắc, như trong trường hợp của các Tiêu chuẩn nói trên. Nếu cuộc kiểm toán xuất hiện các yếu tố có vi phạm luật hình sự, Tổng Kiểm toán viên sẽ báo cáo cho Tư pháp Vatican, và với sự hỗ trợ của Hiến binh, xem xét nếu cần đem xét xử trước tòa án.
Ngoài ra, Văn phòng Tổng Kiểm toán còn phải báo cáo “những bất thường trong việc sử dụng hoặc phân bổ các nguồn lực tài chính hoặc vật chất; sự bất thường trong việc cấp đấu thầu hoặc trong việc thực hiện các giao dịch hoặc hành vi tham nhũng hoặc gian lận”. Danh tính của người tố cáo được bảo vệ và Tổng Kiểm toán không được tiết lộ cho bất kỳ ai, trừ các Cơ quan Tư pháp trên cơ sở một quyết định có lý do. Đồng thời, người tố cáo được miễn trừ mọi trách nhiệm pháp lý do vi phạm bí mật chính thức hoặc bất kỳ ràng buộc nào khác đối với việc tiết lộ có thể được áp đặt bởi các quy định pháp luật, hành chính hoặc hợp đồng. Những quy tắc này đưa quyền tài phán của chúng tôi lên hàng tiên phong trên thế giới trong cuộc chiến chống tham nhũng.
Tiến sĩ có thể đưa ra một bản quyết toán trong sáu năm phục vụ Tòa Thánh và Đức Thánh Cha không?
Từ khi Văn phòng Tổng Kiểm toán được thành lập, tôi có đặc ân lớn là được cộng tác thực hiện các cải cách kinh tế mà Đức Thánh Cha đã đề cập trước đó. Đó chắc chắn là những năm tháng căng thẳng, mặc dù tôi đã có kinh nghiệm làm việc 25 năm trong lĩnh vực này. Thực tế Vatican có những đặc thù riêng cần phải học để hiểu. Những đặc thù này trước hết liên quan đến tính chất đặc biệt của Tòa Thánh, là phục vụ Giáo hội hoàn vũ; sứ mạng, như người ta có thể tưởng tượng, là mục đích duy nhất đối với thực tế này và đòi hỏi một đức tin sâu sắc.
Nếu trong những năm đầu, có một số phản đối từ các Cơ quan của Vatican do thiếu kiến thức về nội dung kiểm toán và thiếu thói quen được kiểm toán, thì theo thời gian, sự hợp tác với các Cơ quan đã được cải thiện. Từ khi tôi có trách nhiệm đứng đầu Văn phòng, tức là từ giữa năm 2017, chúng tôi đã cố gắng đầu tư nhiều thời gian vào việc tạo ra môi trường tin cậy lẫn nhau với các Cơ quan.
Do đó, quyết toán là tích cực, nhưng chắc chắn còn nhiều việc phải làm và tốt hơn nữa, trước hết là về phía chúng tôi, cả về tính kỹ lưỡng của các biện pháp kiểm soát, mà ngày nay liên quan đến hơn 90 cơ quan của Tòa Thánh và toàn thể Phủ Thống đốc, và trong nỗ lực hợp tác tốt hơn với các cơ quan kiểm soát khác, tránh chồng chéo dẫn đến trùng lặp công việc của các cơ quan.
Văn phòng Tổng Kiểm toán được cấu trúc như thế nào?
Chúng tôi là một thực thể nhỏ, tất cả 14 người, trong đó có 6 phụ nữ. Ngoài Tổng kiểm toán có 12 kiểm toán viên, có kinh nghiệm khác nhau; tất cả đều đến từ các công ty kiểm toán quốc tế hàng đầu và một số đã có hơn 20 năm kinh nghiệm. Chúng tôi là một nhóm hoà hợp, nơi mọi người đều có vai trò riêng của mình, nhưng mọi người đều cần có sự linh hoạt, bởi vì ngoài các cuộc đánh giá hàng năm, chúng tôi còn thực hiện nhiều cuộc đánh giá khác về các tình huống cụ thể; hơn nữa, Tổng Kiểm toán tham gia Ủy ban An ninh Tài chính (CoSiFi), một cơ quan của Tòa Thánh có nhiệm vụ điều phối các Cơ quan có thẩm quyền của Tòa Thánh và Quốc gia Thành Vatican trong các vấn đề phòng và chống về rửa tiền, tài trợ khủng bố và phổ biến vũ khí hủy diệt hàng loạt. Với khối lượng công việc, không có chỗ cho sự cứng nhắc của tổ chức.
Ngọc Yến
