2021
Đức Phanxicô làm phép hai quả chuông cho các em bé “chưa chào đời”
Đức Phanxicô làm phép hai quả chuông cho các em bé “chưa chào đời”
Trong buổi tiếp kiến chung ngày 27 tháng 10 năm 2021, Đức Phanxicô kể trước đó vài phút ngài đã làm phép hai cổ chuông lớn tượng trưng cho “tiếng nói của những em bé chưa sinh”. Sáng kiến do quỹ “Vâng với Sự sống“ (Yes to Life” của Ba Lan tổ chức. Hai quả chuông này dành cho Ukraine và Ecuador.
Đức Phanxicô mong muốn những chiếc chuông này là “dấu hiệu của cam kết bảo vệ sự sống của con người, từ khi thụ thai đến khi chết tự nhiên.” Ngài hy vọng âm thanh của chúng sẽ báo cho thế giới biết “Tin Mừng của sự sống” và “đánh thức lương tâm và ký ức cho các em bé chưa chào đời.”
Năm ngoái Đức Phanxicô cũng tham dự vào một sáng kiến tương tự do Quỹ này tổ chức. Ngày 23 tháng 9 năm 2020, ngài làm phép quả chuông dành cho Ba Lan và sau đó quả chuông đã đi một vòng đất nước, tiếng chuông đã rung lên như giáo hoàng đã rung.
Theo hãng tin Ý Aci Stampa, ông Bogdan Romaniuk, chủ tịch Quỹ Yes to Life đã nhận được yêu cầu từ Ukraine và Ecuador để làm chuông cho quốc gia của họ. Tổng giám mục Mieczysław Mokrzycki, giáo phận Lviv ở Ukraine và tổng giám mục Luis Cabrera Herrera, giáo phận Guayaquil ở Ecuador, nơi những chiếc chuông sẽ được gửi đến, đã xin Đức Phanxicô làm phép trước khi các quả chuông lên đường đi hành hương.
Giám mục Mokrzycki nói với hãng tin Aci Stampa, quả chuông sẽ được mang đến “nhiều nơi và giáo xứ khác nhau ở Ukraine”, sẽ tạo điều kiện thuận lợi cho việc thực hiện chiến dịch giáo dục “về cuộc sống con người.”
Chuông được đúc tại xưởng đúc Ba Lan Jan Felczyński, xưởng được thành lập năm 1808 tại thị trấn Przemyśl và là nơi sản xuất chuông cho các giáo xứ trên khắp thế giới.
Giuse Nguyễn Tùng Lâm dịch
2021
Trước thềm cuộc họp G20, những ngày ngoại giao quan trọng của Đức Phanxicô
Trước thềm cuộc họp G20, những ngày ngoại giao quan trọng của Đức Phanxicô
Chỉ còn vài giờ nữa, Đức Phanxicô sẽ tiếp một số nguyên thủ quốc gia quan trọng. Ngày thứ sáu 29 tháng 10, ngài sẽ tiếp tổng thống Mỹ Joe Biden, tổng thống Hàn quốc Moon Jae-in, ngày thứ bảy 30 tháng 10, ngài tiếp Thủ tướng Ấn Độ Narendra Modi (Ấn Độ).
Tin đầu tiên được công bố, Đức Phanxicô sẽ tiếp ông Joe Biden, tổng thống công giáo thứ hai trong lịch sử Hoa Kỳ, vì thế đã khơi lại cuộc tranh luận về sự “nhất quán trong bí tích Thánh Thể”, điều này đã làm cho nội bộ Giáo hội công giáo Hoa Kỳ tức giận. Hai phía, một bên là từ chối không cho ông Biden rước lễ vì ông ủng hộ việc phá thai, bên kia là những người tố cáo bí tích Thánh Thể đã bị chính trị hóa.
Trong những tuần vừa qua, cả hai nhà lãnh đạo dường như muốn đi ra khỏi sự phân cực. Ông Joe Biden vẫn giữ lập trường của ông, gần đây ông khẳng định “tôn trọng” giáo điều công giáo về chủ đề này và đã có một cử chỉ rõ ràng, ông bổ nhiệm tân đại sứ tại Tòa Thánh có quan điểm “phò sự sống”. Còn về phần Đức Phanxicô, tháng 9 vừa qua khi được hỏi về vấn đề này, ngài dường như không muốn can dự vào nhưng vẫn chỉ trích “những lời tố cáo và lên án không có tinh thần mục vụ”, đã được dùng để giải quyết vấn đề phá thai.
Nêu lên các “nỗ lực chung”
Chương trình nghị sự cho cuộc gặp Vatican-Mỹ, do Nhà Trắng công bố, hứa hẹn mang tính ngoại giao hơn là xã hội. Washington thông báo, họ dự định tận dụng chuyến thăm này để thảo luận về “các nỗ lực chung” nhằm tôn trọng phẩm giá con người. Những vấn đề mà cả tổng thống Biden và Đức Phanxicô đều cùng có quan điểm chung sẽ được giải quyết, chẳng hạn như đại dịch, khủng hoảng khí hậu hay cuộc chiến chống đói nghèo.
Điểm yếu duy nhất: vấn đề Trung quốc, chính quyền Biden dường như có cùng đường lối với chính quyền Donald Trump, người đã cương quyết đấu tranh với Trung quốc, và có cái nhìn không tốt về thỏa thuận bổ nhiệm các giám mục được Vatican và Trung quốc ký năm 2019. Một vấn đề cũng đã được Ngoại trưởng Anthony Blinken nhắc đến trong chuyến thăm tháng 6 vừa qua. Cách tiếp cận của ông Blinken ít đương đầu hơn là người tiền nhiệm Mike Pompeo của ông.
Vấn đề Bắc Triều Tiên
Cũng ngày thứ sáu, cuộc tiếp kiến của Đức Phanxicô với tổng thống Hàn Quốc Moon Jae-in sẽ có thể giải quyết một lần nữa các chủ đề ưu tiên của ngoại giao Vatican. “Nhà Xanh” – dinh thự của tổng thống ở Seoul – đã cho biết các vấn đề chính sẽ được thảo luận trong buổi tiếp kiến riêng này: đại dịch, cuộc chiến chống đói nghèo và biến đổi khí hậu.
Tuy nhiên, cũng có một vấn đề khác mà cả hai nước đang giải quyết cũng cần giới truyền thông chú ý đến, đó là quan hệ với Triều Tiên.
Năm 2018, Tổng thống Moon Jae-in đã gởi lời mời bằng miệng từ nhà lãnh đạo Triều Tiên Kim Jung-un đến Đức Phanxicô | © Wikiwand / Korea.net / CC BY-SA
Lời mời từ Kim Jung-un
Trong chuyến thăm trước đó của tổng thống Moon Jae-in đến Vatican năm 2018 – ông là người muốn thống nhất đảo Triều Tiên – đã mở ra một khả thể chưa từng có, chuyển đến Đức Phanxicô lời mời miệng của ông Kim Jung-un, nhà lãnh đạo tối cao của Cộng hòa Nhân dân Triều Tiên, đến đất nước của ông.
Tòa thánh hoan nghênh thông báo nhưng yêu cầu phía Triều tiên có lời mời chính thức mà từ đó đến nay chưa có. Ngoài ra còn có sự gia tăng căng thẳng do Triều Tiên nối lại các vụ thử tên lửa ở Biển Nhật Bản năm 2019.
Nhưng kể từ đó, khả năng Đức Phanxicô tông du mạn trên vĩ tuyến 38 về phía bắc đã được Giáo hội công giáo Hàn quốc đề cập đến nhiều lần, cũng như của chính phủ ông Moon Jae-in, đặc biệt do sự nóng lên bất ngờ của cuộc đối thoại giữa Donald Trump và Kim Jong-un.
“Nord-politik” của Tòa thánh và Seoul
Ngày 25 tháng 10 năm 2021, phát ngôn viên của Bộ Thống nhất Hàn Quốc tuyên bố, chuyến đi của Đức Phanxicô đến Triều Tiên, nếu diễn ra, sẽ “góp phần to lớn” trong việc thiết lập hòa bình ở Bán đảo Triều Tiên.
Tuy nhiên, “Nord-politik”, chính trị phương Bắc mà Tòa thánh và Seoul theo đuổi vẫn còn lâu mới thành công, do có nhiều trở ngại cản đường họ. Đầu tiên là bản chất khó đoán và không rõ ràng trong các ý định của nhà lãnh đạo Triều Tiên. Thứ hai, vì dự án phải tính đến lợi ích của ba thành phần chính trong vấn đề Triều Tiên: Hoa Kỳ, Trung Quốc và Nga.
Cũng nên lưu ý, ông Moon Jae-in sẽ gặp người đồng cấp Mỹ vài giờ sau chuyến thăm của họ ở Vatican. Tòa thánh có thể có cơ hội để thực hiện vai trò truyền thống trung gian của mình trong hồ sơ này, vị trí của chính quyền Biden vẫn chưa rõ ràng.
Có thể có chuyến thăm của thủ tướng Ấn độ Narendra Modi
Ban đầu báo Hindustan Times, một nhật báo lớn của Ấn Độ thông báo buổi tiếp kiến riêng sẽ vào ngày thứ sáu 29 tháng 10, nhưng sau đó đã dời qua ngày thứ bảy 30 tháng 10. Đây là chiến thắng đầu tiên của thủ tướng Ấn Độ đến Vatican và sẽ có ý nghĩa đặc biệt quan trọng với Tòa thánh, vì sự phức tạp trong mối quan hệ giữa chính phủ Ấn Độ và các cộng đồng kitô của đất nước này.
Tòa thánh có thể nhân chuyến thăm của thủ tướng Narendra Modi để làm thuận lợi cho một viễn cảnh có chuyến tông du đến Ấn Độ | © Wikimedia / Văn phòng Thủ tướng
Báo cáo về tự do tôn giáo năm 2020 của Tổ chức giúp Giáo hội gặp khó khăn (Aid to the Church in Need, ACN) cho biết tín hữu kitô đang bị bức hại ở đây. Theo nghiên cứu của tổ chức, động lực chính của cuộc đàn áp trên bán đảo là sự nỗi dậy của “chủ nghĩa dân tộc tôn giáo”. Nhằm bảo vệ “Ấn giáo” – Hindutva – đảng Bharatiya Janata của thủ tướng đã tăng cường các hành động thù địch chống lại một số người Ấn theo kitô giáo trong những năm gần đây.
Trường hợp của linh mục Dòng Tên Stan Swamy, dấn thân trong việc bảo vệ nhân quyền ở Ấn và linh mục bị chính quyền buộc tội khủng bố đã là điểm cao của những căng thẳng. Tuy nhiên cái chết của linh mục trong tù tháng 7 vừa qua đã không được Tòa Thánh nhắc đến, cũng như ở Trung Quốc – dù cuộc thảo luận lớn hơn nhiều – nhưng dường như không cho thấy có sự can thiệp vào nội bộ quốc gia.
Giáo hoàng đi Ấn Độ?
Tòa thánh cũng nhân chuyến thăm của thủ tướng Modi để mở ra một trong những đường đi hiếm hoi sẽ được đưa ra sau này: triển vọng một chuyến tông du Ấn Độ. Tháng 1 năm 2021, Thủ tướng đã tâm sự với các hồng y Ấn Độ, ông có ý định gởi lời mời chính thức đến giáo hoàng, điều mà ông đã từ chối từ lâu, đặc biệt là khi giáo hoàng có thể đã đến Ấn Độ năm 2017 trong một chuyến tông du trong vùng. Nhưng mọi thứ vẫn phải làm lại và cho đến bây giờ, Ấn Độ vẫn chưa ở trong danh sách được Đức Phanxicô đề cập đến trong số các nước ngài có thể đến thăm năm 2022.
Trước thềm cuộc họp G20, tổng thống Argentina Alberto Fernández cũng muốn tận dụng chuyến đi đến Rôma để gặp người đồng hương của mình tại Vatican. Tuy nhiên, Tòa thánh sẽ từ chối để không đè nặng lên thời hạn bầu cử đang đến gần. Cuộc bầu cử lập pháp Argentina sẽ được tổ chức từ ngày 14 tháng 11 năm 2021.
Giuse Nguyễn Tùng Lâm dịch
2021
Cẩn thận với các vòng nối kết nội tâm của chúng ta
Cẩn thận với các vòng nối kết nội tâm của chúng ta
“Không ai là một hòn đảo”. Nhà thơ người Anh John Donne đã viết câu bất hủ này cách đây bốn thế kỷ, và bây giờ câu này vẫn còn đúng, trừ khi chúng ta không còn tin như thế nữa.
Ngày nay, chúng ta ngày càng xác định gia đình hạt nhân và nhóm bạn hữu thân thuộc mà chúng ta đã tuyển chọn kỹ càng là hòn đảo tự đủ cho mình, và ngày càng kén chọn để không ai được phép bước vào hòn đảo đó, vào nhóm bằng hữu đó, nhóm những người mà chúng ta xem là đáng tôn trọng. Chúng ta xác định và bảo vệ những hòn đảo riêng của mình bằng một ý thức hệ, bằng quan điểm chính trị, quan điểm luân lý, quan điểm về giới tính và tôn giáo nhất định nào đó. Bất kỳ ai không cùng quan điểm với chúng ta thì không được hoan nghênh, không xứng đáng để chúng ta tôn trọng và dành thì giờ cho họ.
Hơn nữa, truyền thông đương thời còn góp phần cho chuyện này. Ngoài hàng trăm kênh truyền hình mà mỗi kênh đều có chương trình kế hoạch riêng, chúng ta còn có mạng xã hội để chúng ta tìm được những quan điểm ý thức hệ, chính trị, luân lý và tôn giáo vốn vun đắp, bảo vệ và cô lập hòn đảo của mình, biến nhóm hạt nhân nhỏ của chúng ta thành một thứ tự đủ, riêng biệt và bất khoan nhượng. Lại thêm chúng ta còn có những công cụ để rảo khắp mạng lưới truyền thông cho đến khi tìm được chính xác “sự thật” mà chúng ta thích. Chúng ta đã xa rồi thời ngày xưa khi có những nhà báo như nhà báo Mỹ Walter Cronkite, ông có thể đưa ra một sự thật mà ai cũng có thể tin.
Tác động của chuyện này xảy ra khắp nơi, không chỉ trong sự phân cực cay đắng ngày càng tăng mà chúng ta đang thấy rõ trong mọi vấn đề chính trị, luân lý, kinh tế và tôn giáo của thế giới. Ngày nay, chúng ta thấy mình đang sống trên những hòn đảo biệt lập, không cởi mở lắng nghe, tôn trọng hay đối thoại với bất kỳ ai không cùng quan điểm với mình. Bất kỳ ai bất đồng với tôi thì chẳng đáng để tôi dành thời gian, chẳng đáng để tôi lắng nghe, tôn trọng. Chuyện này dường như đang là thái độ phổ biến thời nay.
Và nó có trong những hình thức hung hãn của Văn hóa Tẩy chay, trong chủ nghĩa dân tộc ngày càng hướng nội và cứng rắn ở nhiều quốc gia. Những gì xa lạ thì không được hoan nghênh, đơn giản vậy thôi. Chúng ta không còn đối diện với bất kỳ thứ gì thách thức đặc nét của mình nữa.
Có cái gì không ổn ở đâu? Gần như tất cả đều không ổn. Dù chúng ta nhìn chuyện này từ quan điểm Kinh Thánh và kitô giáo hay từ quan điểm sức khỏe và sự chính chắn của con người, thì nó đều sai trái.
Về mặt Kinh Thánh thì quá rõ ràng rồi. Thiên Chúa đi vào đời chúng ta qua nhiều con đường quan trọng, chủ yếu là qua “người lạ”, qua những gì xa lạ, qua những gì khác với chúng ta, và qua những gì làm cho tư tưởng của chúng ta rối bời, đập tan những kỳ vọng theo tính toán của chúng ta. Sự mặc khải thường đến một cách đầy ngạc nhiên, dưới những hình thức làm cho tư tưởng của ta đảo lộn tất cả. Như sự nhập thể chẳng hạn. Trong nhiều thế kỷ, người ta tìm kiếm Đấng Thiên sai, Thiên Chúa trong xác phàm, Đấng đè bẹp và hạ nhục mọi kẻ địch và ban vinh quang và danh dự cho những ai trung tín cầu nguyện mong ngóng Ngài. Họ cầu nguyện và trông đợi một siêu nhân, nhưng cuối cùng là thế nào? Một đứa bé yếu đuối nằm trong máng cỏ. Mặc khải làm việc như thế. Chính vì vậy mà thánh Phaolô dạy chúng ta hãy luôn chào đón khách lạ vì đó có thể là một thiên thần hóa trang.
Tôi chắc chắn rằng, trong cuộc sống, tất cả chúng ta đều có trải nghiệm được gặp một thiên thần trong hình hài người lạ mà chúng ta tiếp đón với phần nào e dè và sợ hãi. Tôi biết trong đời tôi, đã có nhiều lúc tôi chẳng muốn chào đón một người nào đó hay một chuyện nào đó đến với mình. Tôi sống trong dòng tu, nơi chúng ta đâu được lựa ai sẽ là người sống với mình. Bạn được chỉ định vào “gia đình ruột” của mình, và (trừ vài trường hợp ngoại lệ do thể chất hạn chế) bề trên không xem tâm trạng tương đồng là tiêu chuẩn để chỉ định người cùng sống chung với nhau trong cộng đoàn. Và không hiếm khi tôi sống trong những cộng đoàn có những người mà nếu được chọn thì tôi đã hẳn không chọn họ làm bạn bè, đồng nghiệp, người láng giềng hay người thân của mình. Ngạc nhiên thay, thường thì những người tôi chẳng ưu tiên chọn nhất lại là những người mang ân sủng và làm cuộc đời tôi biến đổi.
Hơn nữa, chuyện này cũng đúng trong cuộc sống nói chung của tôi. Tôi thường thấy mình được thêm ân phúc nhờ những người ban đầu ít có khả năng được tôi chào đón nhất. Thú thật, chuyện này không phải lúc nào cũng êm đẹp. Những gì xa lạ, những gì khác mình, có thể gây buồn bực và đau khổ trong một thời gian dài trước khi chúng ta nhận ra được ân sủng và mặc khải.
Nhưng đó luôn là thách thức cho chúng ta, nhất là thời nay khi nhiều người trong chúng ta rút vào trong những hòn đảo riêng, xem đó là chính chắn, rồi biện luận nó bằng một đức tin sai lầm, lòng ái quốc sai lầm và ý tưởng sai lầm về sự chính chắn. Làm như thế vừa sai trái vừa nguy hiểm. DDấn thân vào những gì khác lạ sẽ đem lại thăng tiến cho bản thân chúng ta. Thiên Chúa ở trong người lạ, và mỗi khi chúng ta không để người lạ vào cuộc sống mình là chúng ta đang tự tách mình khỏi con đường ân phúc chủ yếu.
J.B. Thái Hòa dịch
2021
Bà María Branyas, 113 tuổi chiến thắng được coronavirus
Bà María Branyas, 113 tuổi chiến thắng được coronavirus
Bà María Branyasnn Tây Ban Nha 113 tuổi là người lớn tuổi nhất đánh bại được coronavirus
Bà María Branyas kỷ niệm sinh nhật 113 tuổi.
Bà María Branyas, 113 tuổi bị nhiễm Covid-19 ở nhà hưu dưỡng Olot, Catalogne, nơi bà sống từ gần 20 năm nay. Bà sinh ngày 4 tháng 3 năm 1907. Vào tháng tư, bà bị chẩn đoán dương tính và cách ly trong phòng nhiều tuần để tranh lây nhiễm. Nhật báo Tây Ban Nha Nius cho biết: “Tình trạng của bà được ổn định nhưng vẫn còn một vài bất tiện nhỏ như mọi người đều có,” và bà cám ơn các người săn sóc trong nhà hưu dưỡng: “Những người ở đây rất dễ thương, rất chú tâm săn sóc.”
Bà Rosa 76 tuổi, con gái của bà Mariá cho biết: “Mẹ tôi rất minh mẩn, bà là người phụ nữ mạnh và tích cực, bà chỉ có một triệu chứng là bị nhiễm trùng đường tiểu.”
Cùng với chồng, bà Rosa viết trên trang Twitter của mẹ mình, bà kể các kỷ niệm thơ ấu và các giai đoạn trong đời sống của mẹ. Bà María sinh ra ở San Francisco, Mỹ, khi thân phụ là nhà báo ở đó. Năm 1925 gia đình trở về Tây Ban Nha, trên đường về thân phụ của bà qua đời vị bị ho lao.
Hiện nay cả gia đình sốt ruột chờ được gặp bà María, lần cuối họ gặp bà là vào ngày 4 tháng 3 sinh nhật 113 tuổi của bà.
Trong đời sống thọ của mình, bà María Branyas đã thấy bạn bè, cha mẹ, ba người anh và August, một trong ba người con của bà qua đời. Bây giờ bà có 11 cháu (một trong các cháu đã 60 tuổi) và 13 chắt.
Giuse Nguyễn Tùng Lâm dịch