2020
Biện phân khôn ngoan để khỏi bị lôi kéo vào vòng mê muội
Có lẽ, thời nào cũng thế, thế giới luôn xuất hiện những nhân vật hoặc có tính cuốn hút số đông hoặc có tính lôi kéo làm mê hoặc số đông đi theo họ vì một lý do nào đó. Nên chúng ta không lạ gì khi bỗng dưng xuất hiện một người nào đó mê hoặc số đông, nhất là thời đại công nghệ số và truyền thông phát triển như ngày nay, thì một blogger hay một ai đó trên mạng xã hội được nhiều người theo trở thành một điều hết sức bình thường. Khi họ xuất hiện, họ lôi cuốn rất nhiều người khác đến mức khiến một số người không khỏi ngạc nhiên hoặc sinh lòng ghen tị, nhưng đó không phải là điều quan trọng cho bằng mỗi người cần phải biện phân liệu nhân vật ấy là người của Thiên Chúa hay họ chỉ là một thứ hiện tượng nổi lên rồi tắt lịm mãi mãi. Đây chính là điều mà chúng ta cần học cách biện phân từ ông Gamaliel trong Sách Công Vụ hôm nay (x. Cv 5:34-42).
Theo đó, các thượng tế thời các Tông Đồ đã luôn tìm cách để “bịt miệng” các Ngài khỏi việc rao giảng về danh Đức Giêsu Kitô, nhưng trong số ấy có ông Gamaliel, “một kinh sư được toàn dân kính trọng” (c. 34). Ông đã lên tiếng để giúp các vị thượng tế khác biện phân về sự khác biệt giữa người giảng dạy thuộc về Thiên Chúa và người chỉ có tài hùng biện để lôi kéo số đông. Theo Gamaliel, những người có tài hùng biện, hoạt ngôn, thì lôi kéo được số đông bằng tất cả những lời nói sáo rỗng của họ rồi sau đó sẽ “bị tiêu diệt” và “số đông người theo” họ sau đó “cũng tan rã”. Và cũng theo ông, người thuộc về Thiên Chúa thì “không thể phá huỷ” và ai tìm cách hại họ thì coi như “đang chống lại chính Thiên Chúa”.
Đây là một sự biện phân rất khôn ngoan và đúng đắn cho từng người chúng ta trước thời đại ồn ào và náo nhiệt này, khi ngày càng có nhiều người “tự nhận”, “tự xưng”, và “tự tôn” bản thân mình là có được khả năng này, biệt tài kia, hoặc có thể làm được điều này điều nọ hầu lôi kéo sự chú ý của số đông. Họ chính là những “tay lang băm” mà Đức Giáo Hoàng Phanxicô đã từng nói đến, “chỉ muốn thao túng cảm xúc của người khác bằng những giải pháp dễ dãi cho cuộc sống”. Rõ ràng, họ có tài làm cho chúng ta tin ngay lập tức và đi theo họ, vì họ biết cách đánh trúng lòng lam, sự kiêu ngạo, sự ảo tưởng, và sự ngu dại của chúng ta. Và nói như triết gia Kiergaard là “kẻ ngu cũng có người theo”. Và kẻ ngu lúc này, trong ánh mắt và cách nhìn của chúng ta vốn mù quáng, lại trở thành vĩ nhân, trở thành người có công với thế giới, với xã hội.
Trong khi đó, những người thuộc về Thiên Chúa sẽ không bao giờ cho bạn một giải pháp nào hay một câu trả lời dễ dãi nào cho cuộc sống, nếu không phải là họ sẽ thách đố bạn phải vượt ra khỏi mọi sự dễ dãi và ảo tưởng của bản thân để bước theo con đường mà Thiên Chúa đã dạy. Những người thuộc về Thiên Chúa không biết cách dùng lời lẽ khéo léo, lời vuốt ve cái tôi, lời tâng bốc hay đánh trúng lòng tham và sự ngu muội của chúng ta, mà trái lại, luôn vạch trần tất cả những sự ấy để những ai nghe thì nhận ra sự thật và được giải thoát nếu đón nhận. Thế nên, nếu lúc này bạn né tránh những người của Chúa, thì có lẽ bạn sẽ tôn vinh những người có tài ăn nói kia như một vĩ nhân hay một bậc thầy cao cả nào đó.
Người thuộc về Thiên Chúa thì “không thoả hiệp niềm tin của mình” để tìm cách mưu lợi cho bản thân. Họ khẳng khái và thẳng thắn, nên dễ bị những người ngu muội, tham lam, và kiêu ngạo ghét bỏ và tìm cách loại trừ, nhưng họ sẽ chẳng bao giờ đạt được mục đích xấu xa ấy vì Thiên Chúa đang đứng về phía những ai vâng theo Ngài và giảng dạy những điều mà Thiên Chúa muốn.
Trong mùa dịch này, mùa của những nguy cơ nhưng cũng là của những cơ hội. Nên đối với những kẻ theo chủ nghĩa cơ hội, thì đây là mùa để họ thực thi ý đồ tồi tệ của họ để vơ vén thật nhiều lợi lộc cho mình. Vì thế, chúng ta được mời gọi hôm nay hãy chọn cách biện phân của ông Gamaliel trước mọi nhân vật lạ và đình đám, để không bị rơi vào sự kết án sai lầm hay rơi vào cái bẫy mà họ giăng ra nhằm lôi kéo chúng ta ra khỏi niềm tin chân thật vào một Thiên Chúa chân thật. Theo đó, các khoá học sẽ nở rộ và cả những bài viết và những bài nói trên trực tuyến hầu lôi kéo chúng ta về với họ. Lúc đầu luôn là miễn phí, luôn là vô hại, để chúng ta mất cảm thức đề phòng, và nhất là đánh trúng các tử huyệt nơi chúng ta để chúng ta đi đến chỗ xác tín vào họ. Sau khi họ đã biết chúng ta sập bẫy, thì phần tiếp theo sẽ là phần trục lợi và thao túng chúng ta. Lúc này, đừng ai trong chúng ta nói mình là nạn nhân, mà chính xác hơn, những kẻ trục lợi kia mới là nạn nhân, nạn nhân của chính sự ngu muội và ngạo mạn nơi họ, để rồi trở thành nạn nhân cho chính lòng tham, sự ngu muội và kiêu ngạo nơi mỗi người chúng ta.
Vì thế, để tránh lầm lạc, chúng ta được mời gọi nhìn vào Chúa Giêsu, Đấng đã dạy và sống điều Ngài dạy chúng ta cho đến nỗi chịu treo trên thập giá và đã sống lại vì chúng ta. Đó chính là Thập Giá, Cuộc Khổ Nạn, và Sự Phục Sinh của Ngài mà chúng ta chiêm ngắm mỗi ngày để kín múc “nguồn mạch của mọi sự khôn ngoan”, “nguồn của mọi nền khoa học” như Đức Giáo Hoàng Phanxicô đã từng khẳng định. Và do đó, chúng ta sẽ được bình an và được phục sinh vinh hiển với Người.
Joseph C. Pham
2020
Vì tôi được yêu
Một trong những hình ảnh đẹp nhất của thời sinh viên đối với tôi đó là một cụ bà. Bà đang cố gắng di chuyển thân mình trên hai chiếc ghế nhựa màu đỏ, đôi chân bà đã bị cưa cụt vì… chuột cắn… Tôi vô tình gặp bà trên đường gần về chỗ tôi trọ học. Tôi chạy lại và mong muốn được giúp bà nhưng bà đã từ chối. Bà bảo tôi rằng : “Cảm ơn cháu! Bà có thể tự đi một mình được, vì bà đang cố gắng để tập bước đi trên đôi chân tật nguyền của mình”.
Tôi không quên hình ảnh ấy và càng không thể quên được những gì tôi được nghe chia sẻ từ bà. Nó đánh động tâm hồn tôi. Bản thân tôi dễ chán nản trong cái bản ngã của mình. Khi nghĩ về Lòng Thương Xót của Thiên Chúa nơi Đức Giêsu Kitô, Đấng đã chịu đóng đinh vì tôi, Đấng đã luôn cho tôi cơ hội để làm lại, để hy vọng, tôi nhận ra mình được yêu thương.
Nơi bà cụ, Chúa vẫn nhắc nhở tôi: phía trước Ngài vẫn chờ tôi và giúp tôi can đảm đối diện với thách đố của bản thân, của cuộc sống, dù có khi chiến đấu với nó thật khó, hay thậm chí là mỏi mệt lê bước trong thất bại. Có những thất bại để trui rèn ý chí con người, nhưng cũng có những thất bại khiến người ta chán nản, và hết hy vọng để làm lại.
Tôi đã từng thất bại. Nhưng qua thất bại đó, tôi cảm nhận rằng chính Thiên Chúa đã đưa tôi vào một “thành công mới” của một “cuộc sống mới” mà Ngài cho tôi thấy ý nghĩa đích thực vốn có của nó, và cảm giác “yêu” và “được yêu” trong linh đạo mang tên Mến Thánh Giá. Bây giờ, tôi nhận ra rằng đó là Lòng Thương Xót nhân từ mà Ngài đã dành cho một tội nhân là tôi.
Trong Trái Tim Chúa Giêsu, một trái tim bị lưỡi đòng đâm thâu, Máu và Nước đã chảy ra biểu lộ sự sống. Nơi đó, những đau khổ của con người đều thuộc về những thương tích Thánh của Ngài và được Ngài biến đổi thành vinh quang, cho phép tôi không bao giờ được hết hy vọng vào Lòng Thương Xót của Ngài.
Cùng chị em trước Nhan Thánh Chúa lúc ba giờ chiều và thân thưa: “Lạy Chúa Giêsu! Con tín thác vào Chúa”, tôi tạ ơn Ngài, vì Ngài vẫn yêu, đang yêu và sẽ luôn yêu tôi trong Tình Yêu Xót Thương của Ngài. Ngài đã không bỏ rơi tôi, Ngài vẫn ở đó và chờ tôi đến kín múc ân sủng và sức mạnh từ trái tim Ngài, và cũng bởi vì qua chị Thánh Faustina, tôi biết rằng: “Lòng Thương Xót là ưu phẩm cao cả nhất mà Thiên Chúa dành riêng cho bạn và cho tôi”.
Maria Thanh Hải
2020
Chúa có lặng thinh?
Ngày hôm nay, trước những gì đang xảy ra trên thế giới, con người cảm thấy hoang mang cực độ. Có người rơi vào tuyệt vọng, người ta than trách Chúa rằng: “Tại sao Chúa lại lặng thinh?” Nhưng, thật sự Chúa có đang làm ngơ trước những nỗi đau của nhân loại? Hay những đau khổ đang xảy ra cho con người, có phải do Chúa tạo ra?
Nhìn lại lịch sử của nhân loại, từ thuở ban đầu, Thiên Chúa dựng nên muôn loài muôn vật, và chính Người đã phán: “mọi sự đều tốt đẹp” (x.St 1,31). Thiên Chúa dựng nên con người, cho họ được sống trong ân sủng với Người. Nhưng, chính con người dùng tự do của mình mà khước từ tình yêu ấy, khi kiêu ngạo muốn ngang bằng với Thiên Chúa nên nghe theo sự dữ, chống lại lời Người.
Ngày nay, sự kiêu ngạo dường như lên tới đỉnh điểm khi người ta tuyên bố rằng: “Thiên Chúa đã chết” hay “Thiên Chúa không tồn tại”. Họ tự tạo cho mình một “Thiên Chúa” theo ý họ muốn, một “Thiên Chúa” đáp ứng những nhu cầu thực dụng của họ. “Thiên Chúa” ấy là: tiền tài, danh vọng, địa vị, sự ích kỷ, lòng hận thù, lối sống phóng túng hưởng thụ. Và rồi, người ta làm nô lệ cho những “Thiên Chúa” ấy, họ bất chấp tất cả để đạt cho được những điều nhằm cung phụng “Thiên Chúa” của lòng họ. Còn Thiên Chúa của tình yêu, thì họ coi như đã chết, vì họ đã đóng đinh Người vào cây thập tự từ hơn hai ngàn năm trước rồi! Khi có một điều không may xảy đến, những “Thiên Chúa” mà họ dựng nên không thể cứu nổi họ. Con người đã từng kiêu ngạo tuyên bố rằng Chúa đã chết, nay run sợ trước một con virus. Họ nhận ra sự thật rằng mình nhỏ bé như thế nào trong vũ trụ này.
Khi một tai ương xảy đến, người ta lại đổ lỗi cho nhau, đổ lỗi cho Chúa, nhưng ít ai tự nhận lỗi về chính mình. Mỗi một người sống trong thế giới này, đều có trách nhiệm với những biến đổi đang xảy ra. Thiên tai, cháy rừng, biến đổi khí hậu,… không phải là do con người hay sao? Con người tự cho mình quyền làm chủ, bắt thiên nhiên phải phục tùng mình, lạm dụng quá mức, dẫn đến mất cân bằng, khi nhận lại cơn giận dữ của thiên nhiên, người ta lại đổ lỗi cho Chúa.
Chúa thực sự không làm ngơ trước những đau khổ của con người. Nếu Ngài làm ngơ, thì Con Một Ngài đã không phải chịu cái chết đớn đau trên thập giá, để chuộc lại lỗi lầm của nhân loại. Chúa im lặng, phải chăng Người đang chờ đợi điều gì đó nơi con người?… Như khi xưa Chúa đã sai các môn đệ đi loan báo Tin Mừng Phục sinh, thì nay Người cũng mời gọi chúng ta cộng tác vào công trình cứu độ của Người.
Hôm nay, khi có những người chỉ biết ngồi than khóc, thì bên cạnh đó, có những người đang ngày đêm làm việc, để dành lại sự sống cho anh em mình. Họ là những bác sĩ, y tá tuyến đầu, họ là những người bất chấp hiểm nguy để đến với người khác, họ là những linh mục, tu sĩ, khoác lại chiếc áo blue để xông vào những ổ dịch, chiến đấu lại với tử thần… Những người ấy, họ là những chứng nhân sống động của Lòng Chúa Thương Xót. Đứng trước những đau khổ của nhân loại, Chúa không lặng thinh, nhưng Người cũng không phán một lời để chấm dứt những đau khổ ấy, mà Người mời gọi mỗi chúng ta cộng tác bằng việc yêu thương, giúp đỡ, chia sẻ với nhau.
Lạy Chúa, đứng trước những khổ đau, xin cho nhân loại chúng con đừng chỉ biết lên án, chỉ trích nhau hay oán trách Chúa, nhưng biết yêu thương, giúp đỡ lẫn nhau, để qua đó, Lòng Chúa Xót Thương được thể hiện nơi mỗi người chúng con. Amen.
Anna Nguyễn Lan
2020
Đừng bán rẻ linh hồn cho những thứ không thuộc về mình.
Tôi thực sự cảm nhận được rất nhiều bài học hay khi đọc cuốn tiểu thuyết Suối Nguồn của nhà văn nữ Ayn Rand. Nó làm nảy sinh trong tôi về một ý nghĩ: chọn lựa và sống trong đời của một con người, để không rơi vào cạm bẫy của thế lực gian tà và có nguy cơ: “Bán Rẻ Linh Hồn Cho Những Thứ Không Thuộc Về Mình”.
Tôi muốn chia sẻ ý tưởng này, trước hết cho chính bản thân tôi, để tôi có chọn lựa đúng đắn về cách sống, hành trình tôi đang đi sẽ phù hợp với ơn gọi và căn tính của mình, hơn nữa tôi cũng muốn gửi tới những người thân yêu của tôi những chia sẻ này cùng tất cả những ai đang khao khát đi tìm Chân – Thiện – Mỹ cách chân thành. Mong rằng khi đọc được những suy tư còn non yếu và hạn hẹp của tôi, phần nào mọi người sẽ có thêm những câu trả lời riêng cho câu nói trên theo như cảm nhận riêng của mỗi người và tìm ra ý nghĩa mới, những đường hướng mới cho một cuộc chọn lựa đầy thách thức trong cuộc đời của mỗi chúng ta. Trước hết, tôi xin chia sẻ về câu hỏi:
Linh hồn là gì? Tại sao không nên bán rẻ linh hồn?
Tôi có đọc thấy có rất nhiều quan điểm khác nhau trong cách nhìn nhận về khái niệm linh hồn theo triết học, khoa học, tôn giáo… Nhưng tôi xin được trình bày theo quan điểm niềm tin của tôi đó là:
Theo Giáo lý Hội Thánh Công giáo: Linh hồn là cái làm cho ta thành một con người. Nó là nguyên lý linh thiêng của sự sống, và là cái sâu thẳm nhất trong con người. Linh hồn làm cho thể xác vật chất trở nên thân xác sống động của con người. Nhờ linh hồn, con người có thể xác nhận cái “Tôi” của mình, và đứng trước Thiên Chúa như một cá thể không ai thay thế được. [362-365, 382]. Vì thế, linh hồn con người là do Thiên Chúa trực tiếp dựng nên, chứ không phải sản phẩm bởi “cha mẹ” [366-368, 382]. Đây là lý do mà tôi suy nghĩ con người không có quyền để bán rẻ linh hồn.
Tiếp đó: Cái gì là cái không thuộc về mình?
Khi suy nghĩ cho vấn đề này tôi cho rằng: những cái không thuộc về mình thì hẳn ai cũng có thể trả lời một cách đơn giản. Nhưng có phải những thứ mình không sở hữu thì mới không thuộc về mình chăng? Bạn có nghĩ rằng có những thứ dường như hoàn toàn thuộc về mình, cái ta cầm chắc trong tay, cái ta nhìn thấy được, đụng chạm và cảm nhận được như thân thể, tài năng, công việc, gia đình,vật dụng tài sản hằng ngày của ta… nó cũng không hẳn thuộc về ta không? Tôi xin đưa ra một vài ý tưởng của tôi về những điều tôi vừa nêu trên. Vậy cái gì thuộc về ta mà ta không nên bán rẻ để đánh đổi lấy cái không thuộc về mình?
Sống trong một thế giới mà rất rất nhiều sự cạnh tranh có thể nói là khốc liệt để có thể sinh tồn với những khắc nghiệt từ ngoại cảnh. Vì thế, có nhiều ý kiến cho rằng: muốn có được hạnh phúc thì phải có những đánh đổi cần thiết. Khi chúng ta nỗ lực sống tốt, làm điều tốt, phấn đấu để học hỏi, để tìm kiếm một cuộc sống đúng nghĩa và hạnh phúc thật sự thì đó hiển nhiên là việc làm tốt và không có gì sai trái với lẽ tự nhiên. Chẳng ai cổ xúy một lối sống bần hàn, túng thiếu, và dốt nát. Nhưng cái làm cho ta có thể lâm vào màn bi kịch của sự dữ và tuột dốc sai trái là lòng tham, ích kỷ, nghi ngờ, ghen tỵ… Người ta thường nói: người nghèo thì có giới hạn còn người tham lam thì không có giới hạn. Khi ta chỉ nghĩ cách hạn hẹp để thu thém, lượm lặt, tìm kiếm lợi nhuận cho bản thân, tìm lợi ích riêng cho một tập thể của mình, mà ít quan tâm tới nhu cầu của người bên cạnh, ta không có tiêu chuẩn cụ thể cho những giới hạn của tham vọng thì đâu là điểm dừng? Tôi có thể chưng dẫn một vài ý tưởng của tôi về những thứ mà bản chất của nó vốn không xấu, nhưng lại rất dễ là cớ cho mọi người có thể mất phương hướng và khó kiểm soát mình, để rồi chúng ta có những hoán đổi chênh lệch vị trí về bản chất thật vốn có của bản thể. Chẳng hạn:
Tiền là vật ngang giá chung có tính thanh khoản cao nhất dùng để trao đổi lấy hàng hóa và dịch vụ, chúng ta cần có tiền để phục vụ nhu cầu của cuộc sống thường ngày nhưng nó sẽ có nguy cơ làm cho con người phụ thuộc và rơi vào cái bẫy để ta dễ “bán rẻ linh hồn cho những thứ không thuộc về mình” khi chúng ta tôn thờ đồng tiền như ông chủ của mình, khi chúng ta kiếm tiền và sống trên mồ hôi nước mắt của người khác đó gọi là đồng tiền bất lương. Khi sống trong cái gọi là hạnh phúc giả tạo mà ta có được từ bàn tay và mồ hôi lao nhọc của người khác thì nó có hoàn toàn thuộc về ta? Một tấm bằng, một tác phẩm nghệ thuật, một tư tưởng từ người khác nhưng chúng ta khôn khéo, biến nó thành của mình thì đó gọi là gì? Khó có thể có một khái niệm hay cho nó một tên gọi chính xác nhưng chắc chắn nó không phải của ta. Chúng ta sẽ thật sự bất hạnh khi ta sống ký gửi, sống nhờ hay vay mượn của người khác mà như thể là cái của mình? Chúng ta sẽ không thực sự hạnh phúc đâu, sau cái hào nhoáng của thành công ấy, đằng sau là cả một không gian rộng lớn trống trải nội tâm ta phải chiến đấu, giằng co quyết liệt, đằng sau đó quả là cả một sự trống rỗng rất lớn. Nó làm ta mất bình an.
Ngay cả khi chúng ta hoàn toàn làm ra chúng bằng những giọt nước mắt chân chính thì cũng không hẳn là của ta. Hãy coi đó là một phần khích lệ chính đáng ta được nhận, nhưng đừng lấy đó để quên thực tại đời ta. Ta hẳn từng biết và tin rằng: chúng ta chỉ là những quản gia được ông chủ trao phó tài sản vào tay để ta quản lý và sinh lợi một thời gian. Khi đến thời đến buổi ông chủ sẽ gặp ta để thanh toán sổ sách (x. Lc 19, 11-28).
Danh là cái mà làm cho ta không còn thực sự là mình khi chúng ta cần được chú ý, cần lời khen, ta sống dựa vào những dư luận, mà quên và không biết mình là ai và mình sống vì ai? Đó là lúc chúng ta đánh mất chính mình chỉ vì cái danh hư hảo. Hay khi tìm mọi cách để lật lọng cho mình có được danh vọng hay vị trí mà ta muốn mình đứng vào xứng đáng thì nó lại hoàn toàn không thuộc về ta chỉ là trên danh nghĩa vay mượn. Đó là hình thức bán rẻ lương tâm để có được những thứ chả liên quan tới mình.
Quyền chúng ta hẳn sẽ rất hãnh diện và tự hào về tài năng của mình khi thấy bản thân thật vĩ đại vì có thể “hô mưa, gọi gió” với tất cả mọi người. Nhưng tôi lại nhận thấy mặt trái của quyền lực là làm tổn thương người khác. Hơn nữa, ta lẽ nào quên mất lời dạy của Chúa Giêsu rằng: Anh em đừng gọi ai dưới đất này là cha của anh em, vì anh em chỉ có một Cha là Cha trên trời. Anh em cũng đừng để ai gọi mình là người lãnh đạo, vì anh em chỉ có một vị lãnh đạo, là Đức Ki-tô. (Mt 23, 9).Con người càng làm lớn thì càng trở nên người phục vụ mọi người. Phục vụ tha nhân đó là cái quyền mà có thể ai muốn là môn đệ của Đức Kitô cũng sẽ nằm lòng với bài học này.
Con người toàn thể: Xác và Hồn là thể thống nhất để chúng ta sống đúng phẩm giá của chúng ta một cách bình đẳng với hết mọi người. Một thứ không thể là cao nếu chúng ta có thể với tới nó, nó không vĩ đại nếu người ta có thể tranh cãi về nó, nó không sâu nếu người ta có thể nhìn thấy đáy (Suối Nguồn- Ayn Rand). Nhưng với một con người thống nhất thì bên trong và ngoài là một, ta có thể thấy và cảm nhận rõ ràng. Đừng cầm tù chính mình, đừng tự khóa chặt mình trong không gian chật hẹp những thứ tội ác của tham vọng, cái tôi vị kỷ, đừng đánh đổi hay bán rẻ chính mình. Hãy mở ra cho mình một lối thoát, để linh hồn tìm thấy tia sáng hy vọng phía trước.
Tắt một lời chúng ta hãy tự hỏi: Được cả thế gian mà mất linh hồn thì có ích chi? Hay bán rẻ linh hồn cho những thứ phù phiếm chẳng không sinh ích cho Linh hồn mình thì có nghĩa lý gì không? Đây cũng là câu hỏi lớn còn bỏ ngỏ cho từng ngày sống của tôi trong ơn gọi thánh hiến.
Têrêsa Hoàng Ngoan