2020
Tháng Hoa thời Đại dịch

Tháng Năm, tháng trái đất nở hoa, nhất là ở Bắc bán cầu, và thông thường người ta bắt đầu nghĩ đến việc trồng vườn, dã ngoại, lên kế hoạch cho kỳ nghỉ…
Đó cũng là tháng Hoa kính Đức Mẹ.
Trong nhiều thế kỷ, Giáo hội Công giáo đã dành toàn bộ tháng Năm để tôn vinh Đức Maria, Mẹ Thiên Chúa. Truyền thống lâu đời này bắt nguồn từ thời Hy Lạp cổ đại. Vào thời khởi thủy của Hy Lạp, tháng Năm được dành riêng để kính thần Artemis, nữ thần của sự phong nhiêu. Còn ở La Mã cổ đại, tháng Năm được dành riêng để tôn vinh nữ thần Flora – thần của các loài hoa. Họ tổ chức lễ hội Hoa vào cuối tháng Tư và cầu xin nữ thần Flora làm cho toàn thể cây cối trên mặt đất được trổ bông.[1]
Trong thời Trung Cổ, các phong tục tương tự đã có rất nhiều, xoay quanh việc giã từ mùa đông, vì ngày đầu tháng Năm được coi như là khởi đầu của một mùa tăng trưởng mới.
Cũng trong thời kỳ này, truyền thống dâng kính 30 ngày cho Đức Mẹ đã ra đời, cũng được gọi là Tháng Đức Mẹ, được tổ chức từ ngày 15-8 đến ngày 14-9 và hiện vẫn được giữ ở một số khu vực.
Ý tưởng về một tháng dành riêng cho Đức Mẹ có thể bắt nguồn từ thời Baroque (khoảng 1600 đến 1750) với ba mươi bài ‘suy niệm linh thao’ để tôn vinh Đức Mẹ. Sau đó, tháng Năm kính Đức Mẹ với những việc sùng kính đặc biệt đã được tổ chức mỗi ngày trong suốt cả tháng Năm. Phong tục này được phổ biến rộng rãi trong suốt thế kỷ 19 và vẫn còn tồn tại cho đến ngày nay. Và cách sùng kính Đức Mẹ vào tháng Năm cũng trở nên đa dạng như chính những người tôn vinh Đức Mẹ: dựng bàn thờ tôn kính Mẹ Maria, đọc kinh Mân Côi, dâng triều thiên và dâng hoa lên Đức Maria với những lời ca trìu mến, ngọt ngào…
Tháng Hoa của những năm đầu thế kỷ 20 được ghi dấu đặc biệt với sự kiện Đức Mẹ lần đầu tiên hiện ra với ba trẻ làng Fatima vào ngày 13-5-1917. Hai trong số ba trẻ này đã được Mẹ Maria tiên báo là sẽ sớm được đưa về thiên đàng nếu biết siêng năng lần hạt Mân Côi, và quả thực, lần lượt trong năm 1919 và năm 1920, Francisco và Jacinta đã qua đời vì dịch Cúm Tây Ban Nha – một trong những đại dịch khủng khiếp nhất lịch sử, kéo dài từ đầu năm 1918 đến cuối năm 1920 – đã làm cho khoảng 500 triệu người trên toàn thế giới nhiễm bệnh, dẫn đến khoảng 50 đến 100 triệu ca tử vong (x. Đại dịch 1918-1920: Cái chết của hai vị Thánh trẻ ở Fatima).
100 năm sau khi Jacinta lìa trần vì đại dịch Cúm Tây Ban Nha, chúng ta bước vào tháng Hoa năm 2020 khi mà thế giới cũng đang lao đao với đại dịch Covid-19, khởi phát vào cuối năm 2019, là năm kỷ niệm 100 năm ngày vị Thánh trẻ Francisco qua đời cũng vì dịch bệnh.
Nhớ đến hai vị thánh trẻ của tháng Hoa 1917 đã chết vì dịch bệnh của thế kỷ trước, chúng ta cũng nhớ đến các nạn nhân của đại dịch hôm nay, và đặc biệt nhớ đến các chuyên viên y tế cũng như các
linh mục tu sĩ đang phục vụ các bệnh nhân nhiễm virus corona – được Đức Giáo hoàng Phanxicô gọi là ‘những vị thánh nhà bên cạnh’. Vì sự hy sinh của những vị thánh ấy, hiệp với sự hy sinh tột đỉnh của Đức Giêsu trên thánh giá và của Mẹ Maria đứng cận kề thánh giá, chúng ta tha thiết cầu xin Chúa và Mẹ Maria thương cứu nhân loại mau qua khỏi đại dịch và cải hóa chúng ta cùng toàn thể thế giới.
Tháng Hoa năm nay, hoa vẫn nở đẹp, nhưng người ta không thể tổ chức dã ngoại đông đảo để ngắm hoa, cũng như không thể tổ chức dâng hoa long trọng để tôn kính Mẹ Maria. Nhưng chúng ta vẫn có thể dâng lên Mẹ những đóa hoa lòng rất đẹp, những lời kinh Mân Côi sốt sắng tại gia, những nghĩa cử bác ái cụ thể để giúp những người đang đau khổ thiếu thốn trong dịch bệnh. Như thế, Tháng Hoa trong mùa đại dịch lại trở nên có ý nghĩa vô cùng. Chắc chắn chúng ta sẽ đặc biệt cảm nhận được tình thương của Mẹ Maria, Đấng đang đứng sát bên cạnh chúng ta trong thương đau, như ngày xưa Mẹ đã kiên cường đứng cận kề thánh giá để an ủi Con Mẹ đến cùng…
Vi Hữu / Nguồn: Sách Nhịp Sống Tin Mừng 05-2020
[1] x. Marge Fenelon, Why is May the Month of Mary?
2020
Bảy hành động giúp bạn nên thánh mỗi ngày
Bảy hành động giúp bạn nên thánh mỗi ngày
TÔI NÊN THÁNH Ư?
BẢY HÀNH ĐỘNG GIÚP BẠN NÊN THÁNH MỖI NGÀY
Rất nhiều người trong Giáo hội nói: “Tôi nên thánh ư ? Không, việc đó dành cho người khác, không phải tôi”. Như thể họ không tin rằng Chúa có thể đổi mới mọi sự, rằng đối với Ngài không có gì là không thể. Nếu điều này có thể đi vào lòng trí của thánh Augustinô và thánh Phanxicô, thì cũng có thể đi vào tâm hồn bạn.
Bạn chỉ cần tin khi Ngài nói với bạn rằng bạn có thể nên thánh, rằng bạn đã được chuẩn bị cho một nơi trên thiên đàng. Và câu hỏi đặt ra bây giờ là, làm thế nào tôi có thể nên thánh trong cuộc sống hàng ngày? Tôi phải làm gì? Công thức là gì? Chà, không có một công thức duy nhất, vì sự thánh thiện mang nét cá nhân, nghĩa là sự thánh thiện của bạn không giống với tôi hay của người khác.
Lời kêu gọi bạn nên thánh là duy nhất và bạn phải khám phá nó. Ở đây tôi xin gợi ý bảy hành động mà bạn có thể thực hiện trong ngày để đến gần với sự thánh thiện. Bảy hành động cụ thể mà nếu bạn áp dụng vào thực tế, có thể giúp bạn nhanh chóng hướng về Chúa. Hãy chú ý.
- Kiểm soát và điều khiển các giác quan
Có các giác quan bên trong và các giác quan bên ngoài. Những cái bên trong là ý thức, trí tưởng tượng, trí nhớ và ước muốn, những cái bên ngoài là thị giác, khứu giác, xúc giác, vị giác và thính giác. Nhờ các giác quan, chúng ta có thể biết thế giới xung quanh và cho chúng ta một hình ảnh tinh thần về nó. Chúng ta nhớ về quá khứ, chúng ta tưởng tượng tới tương lai, chúng ta nhận thức được ý tưởng của mình và chúng ta đánh giá các tình huống.
Nhưng đôi khi các giác quan của chúng ta dễ đi theo con đường của chúng, như những con ngựa hoang, không được dẫn dắt. Để nên thánh, chúng ta cần phải chịu trách nhiệm về đời sống và các giác quan của mình. Có những âm thanh không giúp ích cho chúng ta, chúng ta hãy tập bỏ qua. Có những hình ảnh không để chúng ta yên, chúng ta hãy tập buông chúng ra. Ăn nhiều dẫn đến háu ăn, chúng ta hãy tập để lại một chút thức ăn…vv.
Tương tự với giác quan nội tâm: đôi khi chúng ta tưởng tượng nhiều điều về người khác, chúng ta tạo ra những lâu đài trong không khí vốn không có thật và chúng ta có thể mất cảm giác thực tế. Vì vậy, nếu bạn làm chủ các giác quan của mình và kiểm soát chúng, bạn có thể tập trung vào những gì cần thiết, vào những gì quan trọng.
Hãy để Chúa thấm vào cuộc sống của bạn và hướng dẫn các giác quan của bạn đến với Ngài, đồng thời cố gắng tránh tiếp xúc với những gì làm tổn thương tâm hồn bạn và lấy đi sự bình an trong tâm hồn. “Mắt có nhìn bao nhiêu cũng chẳng thấy gì lạ, tai có nghe đến mấy cũng chẳng thấy gì mới.” (Gv 1, 8). “Dù ăn, uống hay làm bất cứ điều gì, anh em hãy làm tất cả vinh danh Thiên Chúa” (1 Cr 10, 31).
- Xét mình liên tục
Xét mình có nghĩa là nhìn vào bản thân, vào những phản ứng, suy nghĩ, hành vi, ý tưởng, hành động của mình… vv. Biết mình có đi đúng hướng hay không. Nếu những gì tôi làm giúp người khác nên thánh hoặc làm họ chậm lại. Chúng ta phải sống với thái độ xét mình liên tục, biết chúng ta đang đi đâu, chúng ta đang ở đâu, tại sao chúng ta làm những việc này… v.v.
Đối với điều này, cần dành thời gian, có một vài phút để suy nghĩ về đời mình. Có thể là khi đi bộ, hoặc ngồi ở một nơi yên tĩnh. Nếu bạn xét mình, bạn sẽ hiểu rõ hơn về bản thân và bằng cách này bạn sẽ có thể biết những gì bạn phải cải thiện và / hoặc thay đổi.
Đây có thể là một bước nhỏ cho con người, nhưng là một bước nhảy vọt cho sự thánh thiện. Người Hy Lạp đã đặt một cụm từ rất khôn ngoan trong đền thờ: “Hãy tự biết mình”, vì họ nghĩ rằng khôn ngoan nhất là biết hoàn thành nhiệm vụ này. Nếu biết chính mình, bạn sẽ có thể dự đoán được nhiều điều và bạn sẽ biết cách phản ứng với những khó khăn và vấn đề bằng sức mạnh và lòng can đảm.
Xin mời bạn đọc Thánh vịnh 139 (138), giúp bạn bước vào tâm tình xét mình:
“Lạy Chúa, xin dò xét để biết rõ lòng con,
xin thử con cho biết những điều con cảm nghĩ.
Xin Ngài xem con có lạc vào đường gian ác
thì dẫn con theo chính lộ ngàn đời”. (Tv 139, 1.23-24).
- Tìm kiếm và xây dựng hòa bình xung quanh
Bạn có thể là một tác nhân cho hòa bình ở mọi lúc mọi nơi: trong công việc, trong vòng tròn bạn bè, trong gia đình, luôn là điểm nối gắn kết và hòa bình cho người khác. Giúp giải quyết xung đột qua đối thoại và thanh thản về tinh thần. Điều này rất quan trọng, đó là một trong những điều tuyệt vời: “Phúc cho xây dựng hòa bình, vì họ sẽ được gọi là con Thiên Chúa” (Mt 5, 9).
Trở thành người xây dựng hòa bình sẽ mang lại cho bạn sự bình an, tuy nhiên, một sự bình an không như thế gian ban tặng, đó là sự bình an mà chỉ có Thiên Chúa mới có thể ban cho bạn. Có hàng triệu tình huống mà bạn có thể xây dựng hòa bình: xung đột gia đình, tranh chấp tạm thời, tranh luận thắng thua, vấn đề việc làm, khác biệt về quan điểm…v.v.
Ngay cả trên phương tiện truyền thông xã hội, bạn có thể là một người xây dựng hòa bình tuyệt vời, và có một nhu cầu rất lớn đối với những người như vậy trong môi trường kỹ thuật số. Nếu bạn muốn trở nên thánh thiện, hãy tìm kiếm sự bình an nội tâm, làm mọi lúc mọi nơi, sống đối diện với Chúa, đừng sợ hãi và tin tưởng rằng thành quả của nỗ lực này sẽ là sự bình an đến từ Chúa, một sự bình an lâu dài. “Thầy để lại bình an cho anh em, Thầy ban cho anh em bình an của Thầy. Thầy ban cho anh em không theo kiểu thế gian. Anh em đừng xao xuyến cũng đừng sợ hãi” (Ga 14,27).
- Giữ gìn miệng lưỡi
Hãy suy nghĩ về những gì bạn nói trước khi nói hoặc viết. Đôi khi chúng ta có thể làm tổn thương sâu sắc ai đó bằng cách chỉ cần gõ một vài nút trên bàn phím, bạn có thể tránh điều đó bằng cách suy nghĩ cẩn thận về những gì bạn sẽ viết. Vấn đề này mở rộng trong các mạng xã hội, nơi tính nhạy cảm là rất lớn và đôi khi người ta không có không gian để đối thoại trung thực.
Do đó, hãy chú ý để tất cả những gì bạn nói phù hợp với người khác, nó sẽ giúp ích cho người thân cận. Nếu bạn định nói những điều vô nghĩa, tốt hơn là giữ im lặng. Nếu bạn định dùng miệng để nguyền rủa, tốt hơn nên im lặng và không khơi lên một làn sóng lăng mạ. Tôi đảm bảo với bạn khi quan tâm đến lời nói của mình, chúng ta có thể lớn lên trên đường đức hạnh và thánh thiện.
Thật tốt khi trên hết bạn học cách kiểm soát miệng lưỡi mình, phúc hay họa cũng từ miệng mà ra. Nhờ đó, chúng ta chúc lành và động viên. Bạn chọn con đường nào, nên thánh không hề dễ nhưng không phải là không thể.
“Thật thế, mọi loài thú vật và chim chóc, loài bò sát và cá biển, thì loài người đều có thể chế ngự và đã chế ngự được.8 Nhưng cái lưỡi thì không ai chế ngự được: nó là một sự dữ không bao giờ ở yên, vì nó chứa đầy nọc độc giết người.9 Ta dùng lưỡi mà chúc tụng Chúa là Cha chúng ta, ta cũng dùng lưỡi mà nguyền rủa những con người đã được làm ra theo hình ảnh Thiên Chúa”(Gc 3, 7-9)
- Truyền cảm hứng cho người khác
Đây là nguồn sức mạnh tinh thần. Khi chúng ta khuyến khích người khác, chúng ta khuyến khích chính mình. Và nó giúp chúng ta thấy được sức nặng thực sự của những khó khăn trong cuộc sống. Đôi khi chúng ta nói: “Cố lên, mọi sự sẽ ổn thôi”, “Đừng lo lắng, hãy phó dâng trong tay Chúa”, nhưng bạn có thực sự tin vào điều đó không? Bạn có thực sự tin rằng mọi thứ sẽ qua đi và Chúa sẽ quan tâm đến khó khăn của bạn?
Có lẽ việc động viên người khác sẽ giúp bạn xây dựng đức tin của mình và tin vào những lời hứa của Thiên Chúa. Thánh Phaolô viết cho các Kitô hữu ở Thêxalônica: “Thưa anh em, chúng tôi khuyên nhủ anh em: hãy khuyên bảo người vô kỷ luật, khích lệ kẻ nhút nhát, nâng đỡ người yếu đuối, và kiên nhẫn với mọi người.” (1 Tx 5,14).
Anh em giúp đỡ lẫn nhau, chừng nào chúng ta còn là con cái Chúa. Tôi đảm bảo với bạn rằng nếu bạn động viên an ủi người khác, nâng đỡ kẻ yếu bằng sức mạnh của Chúa Giêsu và bạn luôn có những lời khích lệ cho những người đau khổ, bạn sẽ tiến thẳng vào sự thánh thiện của cuộc sống. Hãy thử và bạn sẽ thấy, bạn có thể nên thánh qua những chi tiết nhỏ như thế.
“Bổn phận của chúng ta, những người có đức tin vững mạnh, là phải nâng đỡ những người yếu đuối, không có đức tin vững mạnh, chứ không phải chiều theo sở thích của mình.2 Mỗi người chúng ta hãy chiều theo sở thích kẻ khác, vì lợi ích của họ, và để xây dựng.3 Thật vậy, Đức Ki-tô đã không chiều theo sở thích của mình” (Rô-ma 15: 1-3)
- Sống trong niềm vui
Đó là niềm vui của Đấng Phục sinh. Thế giới có thể sụp đổ xung quanh chúng ta, nhưng niềm vui đến từ Chúa thì luôn còn mãi. Đó là một niềm vui sâu sắc, nó không phải là kết quả của khoảnh khắc mà là của chính sự sống. Niềm vui này sẽ khuyến khích chúng ta chinh phục những đỉnh cao của đời sống tâm linh, để leo lên những đỉnh núi của sự thánh thiện.
Niềm vui của Chúa Giêsu thì “truyền nhiễm”, nó lan tỏa nhanh hơn bất kỳ loại virus nào. Và nhất là, nó vô tư miễn phí, Chúa ban cho bạn, bạn không phải mua và không thể mua được. Làm sao có được niềm vui này ? Hãy sống trong sự thật, trong sự chân thành của con cái Chúa, biết được những ưu – khuyết điểm của mình.
Hãy đối diện với Chúa như người bạn và thú tội với Ngài, rằng với tình yêu thương xót, Ngài sẽ tha thứ và cho bạn niềm vui trong tâm hồn. Đừng sợ niềm vui của Chúa. Thánh Thomas More nói: “Không có gì có thể xảy ra với tôi mà Chúa không muốn. Và tất cả mọi sự mà Ngài muốn, cho dù nó có vẻ tồi tệ như thế nào đối với chúng ta, thực sự là điều tốt nhất”.
Đây là niềm vui đích thực, khi biết rằng tôi được Chúa yêu thương và hướng dẫn. Để trở thành một vị thánh bạn cũng phải làm việc vì hạnh phúc của mình. “Anh em hãy vui luôn trong niềm vui của Chúa. Tôi nhắc lại: vui lên anh em!… Và bình an của Thiên Chúa, bình an vượt lên trên mọi hiểu biết, sẽ giữ cho lòng trí anh em được kết hợp với Đức Ki-tô Giê-su.” (Phl 4, 4.7).
- Hãy nhớ đến Chúa Giêsu Kitô
Hãy có Chúa Giêsu trong suy nghĩ, lời nói và việc làm của bạn. Hãy để Ngài hướng dẫn, nâng đỡ, bổ sức và là nguồn động viên của bạn. Nếu bạn đặt Ngài vào giữa các hoạt động của bạn, bạn có thể bình tĩnh, bởi vì Ngài ở bên bạn. Nếu để Ngài rời khỏi cuộc sống của bạn, sẽ rất khó để bạn tìm thấy sự bình yên bên trong mà bạn mong muốn.
Vì vậy bạn nên thay đổi một số thói quen. Bạn có thể tìm kiếm nhạc Công giáo trên Spotify và nghe thường xuyên, theo dõi những người có ảnh hưởng Công giáo, có thể xem các kênh truyền hình Công giáo hoặc các chương trình trực tuyến hoặc phim về các vị thánh, danh sách này có thể giúp bạn. Và từng chút một, bạn sẽ nên giống với những gì thuộc về Chúa.
Dần dần bạn sẽ đi vào cầu nguyện, chiều sâu gặp gỡ Chúa, bạn sẽ gia tăng kết hiệp với Ngài. Nhưng điều cần thiết là cuộc đời bạn phải được “Kitô hóa”. Tôi khuyên điều này cho tất cả những ai muốn đến gần Chúa hơn, nếu bạn sửa đổi thói quen theo môi trường và bạn làm cho nó trở nên Kitô hơn, bạn sẽ dễ dàng thích những gì thuộc về Chúa hơn.
Hãy can đảm, nên thánh là có thể, bạn có thể thực hiện một số điều chỉnh trong ngày và biến đổi nó cho Chúa. “Anh hãy nhớ đến Đức Giê-su Ki-tô, Đấng đã sống lại từ cõi chết… Nếu ta cùng chết với Người, ta sẽ cùng sống với Người. Nếu ta kiên tâm chịu đựng, ta sẽ cùng hiển trị với Người. Nếu ta chối bỏ Người, Người cũng sẽ chối bỏ ta. Nếu ta không trung tín,
Người vẫn một lòng trung tín, vì Người không thể nào chối bỏ chính mình.” (2 Tm 2, 8.11-13).
Hãy quyết tâm, hôm nay bạn có thể bắt đầu nên thánh!
Tôi hy vọng rằng bảy hành động mà bạn có thể thực hiện hàng ngày đây sẽ giúp bạn ngày càng trở nên thánh thiện. Tôi chắc chắn rằng nếu bạn Kitô hóa cuộc đời mình, bạn sẽ đi đúng hướng. Có nhiều điều cần thay đổi, hãy trình bày với Chúa và Ngài sẽ giúp bạn. Điều quan trọng là bạn quyết định nên thánh, rằng điều này cũng dành cho bạn.
Chúa muốn bạn nên thánh trong cuộc sống, trong công việc, trong gia đình, trong mối quan hệ xã hội của bạn, ở đó Chúa muốn bạn đặt Ngài vào trung tâm và để Ngài biến đổi tất cả. Hãy can đảm lên, bạn có nhiều anh chị em cầu nguyện giúp để bạn có thể tìm thấy Ngài. Xin Chúa chúc lành cho bạn và đồng hành với bạn! Lm. H. Edgar Henríquez Carrasco
Minh Duyên dịch từ Catholic-link.com
2020
Thiên Chúa đang nói lớn tiếng?

Câu hỏi trên đây không chỉ trong đại dịch Covid–19, người ta mới đặt ra. Đó là thắc mắc đã có từ ngàn đời. Nhất là khi đau khổ, dân Chúa vẫn gào lên: Tại sao ngài thinh lặng? Hoặc nói đúng hơn, người ta cầu xin Thiên Chúa ra tay trợ giúp, nhưng chờ hoài vẫn không thấy Ngài hồi âm. Nhiều lần dân mất kiên nhẫn với Thiên Chúa. May mắn vì họ có các ngôn sứ, những người luôn lắng nghe tiếng Thiên Chúa để nói và truyền đạt sứ điệp của Người cho dân. Các ngài còn an ủi và thôi thúc dân cần trung tín với Thiên Chúa. Nhờ những nỗ lực đó, Thiên Chúa đã lên tiếng giúp họ hết lần này đến lần khác.
Điều thú vị là thánh Gioan cho thấy Đức Giêsu là ngôi lời. Chính Thiên Chúa hóa thành Lời cư ngụ giữa chúng ta. Ngôi Lời (Logos) đó là Con Thiên Chúa, đã chết và đã sống lại. Nhớ lại chính Thiên Chúa cũng dùng lời (phán một lời), mà sáng tạo nên thế giới muôn loài. Trong ý nghĩa Kinh Thánh, nhờ Lời của Thiên Chúa mà mọi vật được gìn giữ vẹn toàn. Điều này nghe có vẻ rất lạ đối với nhiều người. Nhất là trong thời điểm dịch bệnh đang hoành hành, người người kêu van Thiên Chúa. Vậy tại sao Ngài không nói gì, không trả lời hoặc không ra tay trợ giúp?
Câu hỏi trên luôn thách đố nhiều người. Thậm chí có người đã thách thức Thiên Chúa, nhất là khi ngài ở trên thập giá. Chính trong đau khổ, Con Thiên Chúa cũng im hơi lặng tiếng, để chu toàn thánh ý Thiên Chúa. Chúng ta chỉ có thể hiểu đó là cách mà Đức Giêsu vâng lời Chúa Cha. Nhờ đó, Thiên Chúa đã lên tiếng để ngày thứ ba, Đức Giêsu sống lại.
Chắc chắn Thiên Chúa không muốn hiện ra bằng xương, bằng thịt để nói với con người, dù Ngài có thể làm. Trừ giai đoạn Ngôi Lời sống trên dương thế, nhân loại chưa từng nghe âm thanh của Chúa như thanh âm của con người. Vậy nếu Ngài hiện hữu, tại sao Ngài không nói? Giáo Hội cho chúng ta thấy những cách Thiên Chúa đang nói lớn tiếng cho mỗi người.
1. Kinh Thánh
Đó là Lời của Thiên Chúa được ghi lại. Chẳng phải từng trang Kinh Thánh là những gì Thiên Chúa đã, đang và luôn nói với mỗi người sao? Đó là bức thư tình mà triết gia người Đan Mạch Søren Kierkegaard cảm nghiệm. Nếu ai muốn nghe Thiên Chúa nói, hãy mở Kinh Thánh để thấy dung mạo và âm thanh của Thiên Chúa đang ngỏ lời với con người. Ngài vẫn đang mời gọi mỗi người hãy học với Ngài. Nhất là trong gian nan khốn khổ, Ngài nói chúng ta đừng sợ hãi, vì có Thiên Chúa ở cùng. Ngài có quyền trên mọi thế lực xấu xa, mọi bệnh hoạn tật nguyền.
Điều thú vị là lời Chúa được chứa đựng trong một kho tàng duy nhất là Kinh Thánh và Thánh Truyền. Nghĩa là Đức Giêsu trao cho Giáo Hội của Ngài nhiệm vụ bảo tồn, lưu truyền và giải thích kho tàng đó cho con cái mình. Trong cách thế này, chúng ta có thể cùng với Giáo Hội lắng nghe được tiếng Chúa đang nói với mình. Qua Giáo Hội, chúng ta vẫn nhận ra những thông điệp của Chúa. Ngài vẫn mời gọi con người trở về, sám hối và tin vào Tin Mừng. Nơi Giáo Hội, Chúa vẫn thôi thúc mỗi người tín thác vào sự quan phòng của Ngài. Chắc chắn Thiên Chúa chưa từng bỏ con người. Ngài luôn thì thầm và muốn con người nói chuyện với Ngài. Đó là khung cảnh của cầu nguyện.
2. Lương tâm
May mắn cho con người là ai cũng có lương tâm. Đó là tiếng nói bên trong ra lệnh cho ta làm điều thiện trong bất cứ hoàn cảnh nào và tránh điều dữ bằng mọi cách. Giáo Hội tin rằng Thiên Chúa nói với ta qua tiếng lương tâm. Nếu như lương tâm là nơi sâu kín nhất của con người, thì để lắng nghe được Tiếng Chúa, cách tốt nhất là trở về với lòng mình. Tâm hồn mỗi người thực sự là cung thánh để ta gặp gỡ và nghe được tiếng Thiên Chúa[1].
Hóa ra từ trước tới giờ, Thiên Chúa vẫn chờ ta ở một nơi không xa. Ngài vẫn nói to nhỏ trong tâm hồn mỗi người. Vậy mà khi khó khăn, dịch bệnh, khi van nài hỏi Chúa, người ta vẫn chưa thấy Chúa nói gì. Đó là vì chúng ta chưa dám đối diện với lòng mình, chưa đủ thinh lặng để cho âm thanh của Chúa vang lên trong tâm hồn mình. Nhất là khi hoang mang sợ hãi, người ta có nguy cơ bỏ qua những âm thanh đang rộn ràng trong tâm hồn mình.
Thực ra đó là thách đố cho con người thời nay, nhất là người trẻ. Mấy ai tò mò hoặc can đảm học cách trò chuyện, lắng nghe và làm theo Lời Chúa trong cầu nguyện. Nguyện cầu luôn là cái gì đó xa xỉ trong thế giới ồn ào này. Không ít người quan niệm rằng cầu nguyện đã lỗi thời, trở về với lòng mình là quê mùa, vớ vẩn. Hậu quả là không ít người bỏ quên phương thế này để nghe Tiếng Chúa. Rồi trong đại dịch lần này, người ta vẫn thấy Chúa im lặng.
3. Thiên Chúa đang nói lớn tiếng
Trên đây chỉ là hai lối nẻo mà Thiên Chúa nói mạnh mẽ với con người. Ngoài ra Giáo Hội còn cho thấy Thiên Chúa hằng thủ thỉ với con người qua lịch sử cứu độ, cuộc đời của mỗi người, qua truyền thống sống động của Hội Thánh, v.v. Có điều con người thời nay đang lao vào vòng xoáy của xã hội, của cơm áo gạo tiền, nên thật khó để nghe được tiếng Chúa. Sống chậm và thảnh thơi vẫn còn xa vời đối với nhiều người. Lặng để nghe tiếng Chúa, mấy ai thực thi.
Đứng trước đại dịch, đau khổ và cái chết, biết bao người lại hỏi Thiên Chúa ở đâu? Tại sao Ngài thinh lặng? Đó là dấu hiệu đáng mừng vì hỏi như thế để lên đường khám phá. Bạn nghĩ sao khi “Thiên Chúa thì thầm trong những lúc ta vui, Người thì thầm trong lương tâm ta. Nhưng Người nói lớn và mạnh trong những đau khổ của ta. Những đau khổ đó là cái loa tăng âm để làm thức tỉnh một thế giới mê ngủ.”[2] Trước Covid–19, thế giới dường như phớt lờ Thiên Chúa, ngủ mê trong những thành quả huy hoàng của khoa học kỹ thuật và cuộc sống hưởng thụ. Hậu quả là Mẹ Thiên Nhiên bị ô nhiễm trầm trọng, lòng người vô cảm và lương tâm cũng không còn nhạy bén với tiếng Thiên Chúa nữa.
Lúc này Ngài đang nói lớn tiếng để nhân loại bừng tỉnh. Âm thanh đó là những gì đang diễn ra trên toàn thế giới. Nếu như thế giới đang bị đảo lộn bởi virus, thì chính Thiên Chúa cũng đang gửi một sứ điệp đến cho con người, đến với mỗi người. Một lần nữa, Chúa không bỏ con người. Ngài cần con người lặng một chút để nghe được những gì Chúa nhắn bảo. Được như thế, người ta mới thực sự bình an hạnh phúc, vì đã lắng nghe và làm theo thánh Ý Chúa.
Thực tế nhiều người đang đòi Thiên Chúa lên tiếng theo cách của họ. Trong ý này, hình như người ta muốn Thiên Chúa làm theo họ. Làm sao con người dám ra lệnh và điều khiển Thiên Chúa? Nếu đi theo chiều hướng ấy, tiếng Chúa vẫn lặng im trong lòng họ. Hoặc nói đúng hơn, những người này chẳng thể nghe được Lời Chúa vốn đang lớn tiếng gọi mời. Vậy là giữa Chúa và họ vẫn là hai phương trời cách biệt!
Tạm kết
Thi hành thánh ý Thiên Chúa thì quan trọng hơn. Trong hoang mang, người ta đòi Thiên Chúa một dấu lạ, đòi Thiên Chúa ra tay; nhưng Giáo Hội vẫn kiên nhẫn lắng nghe và nhận ra Ý Chúa. Từ đó bình an để đón nhận thi hành. Bởi Giáo Hội tin rằng Thánh ý Thiên Chúa muốn cho tất cả và từng thụ tạo, đặc biệt là con người được hạnh phúc tốt đẹp. Phần còn lại là người ta có nghe và nhận ra để sống trong đường lối của Chúa hay không mà thôi!
Thiết tưởng đã đến lúc thôi đòi Thiên Chúa lên tiếng. Ngài vẫn đang hoạt động và nói với mỗi người trong mọi biến cố. Trong đại dịch cũng thế. Ước gì những hướng dẫn của Giáo Hội có thể cho con người được bình an, vì nơi đó, Lời của Chúa là sức mạnh, là sự thật và là sự sống cho những ai lắng nghe. Đó là Tin Mừng, là lời có sức an ủi người ta, nhất là trong hoàn cảnh bi thương này.
Giuse Phạm Đình Ngọc SJ
[1] Công đồng Vatican II, Hiến chế Vui mừng và Hy vọng 16.
[2] Clive Staples Lewis (1898–1963, văn sĩ Anh, tác giả cuốn Ký sự Namia)
2020
Trượt đại học: Tại sao phải sốc?
| Vẫn biết rằng các em chịu một sức ép lớn phải vào đại học, nhưng phải xác định cho mình, có sức chơi thì có sức chịu, nếu không thì phải biết lượng sức mà chơi. Trước khi đăng ký thi, các em cần lựa chọn trường thi phù hợp với đam mê, cân nhắc khả năng vượt vũ môn của mình…
Đó là chia sẻ của TS Tâm lý Huỳnh Văn Sơn (ĐH Sư phạm TPHCM) tại tọa đàm hướng nghiệp do Thành đoàn TPHCM tổ chức gần đây. Cứ vào mùa thi, đặc biệt là thời điểm các trường đại học thông báo điểm thi tuyển sinh, các chuyên gia tâm lý, hướng nghiệp lại nhận được không ít cuộc gọi của thí sinh tâm sự “muốn chết vì mọi thứ đã chấm hết khi trượt đại học”. Chết vì trượt ĐH hay vì áp lực? Như Dân trí đã đưa tin, chiều ngày 2/8, tại huyện Mộ Đức (Quảng Ngãi) xảy ra vụ tự thiêu ngay tại nhà riêng. Em Nguyễn T.T. đã dùng 4 lít xăng đem vào phòng ngủ khóa trái rồi tự thiêu dẫn đến tử vong. Theo thông tin từ gia đình, những ngày trước đã thấy T. suy sụp khi biết tin không đỗ ĐH. Trước lúc tự thiêu, em T. nhắn tin cho bố và một số người bạn nói về nỗi thất vọng khi không thi đậu đại học, thấy nhục nhã vì làm xấu hổ gia đình, chỉ muốn chết… Trường hợp đau lòng của em T., đánh đổi bằng tính mạng do trượt ĐH không nói chung cho sự “sự yếu đuối” của các em thí sinh thi trượt. Nhưng năm nào, vào dịp công bố điểm thi cũng xảy ra những câu chuyện tương tự. Các năm trước, đã có HS nhảy cầu, uống thuốc ngủ… vì mục tiêu vào ĐH chưa thành. Chưa kể đến một phận không nhỏ rơi vào khủng hoảng trầm trọng khi không biết phải đối diện ra sao. Không ít em phải nhập viện tâm thần trước và cả sau kỳ thi. Thạc sĩ Huỳnh Anh Bình (Chuyên gia tư vấn tư lý – hướng nghiệp, ĐH Bình Dương) cho biết, năm nào cũng vậy, thời điểm này ông nhận được vô số cuộc gọi của các em HS thi trượt nói rằng mình chỉ muốn… chết vì mọi thứ đã chấm dứt, không còn gì nữa. Các em rơi vào tâm trạng căng thẳng đáng ngại, có thể làm liều bất cứ lúc nào. “Mong muốn vào ĐH là chính đáng sau 12 năm ăn học. Nhưng nhiều em khó khăn như vậy là do chưa thật sự có sự chuẩn bị về mặt tâm thế. Đồng thời kỳ vọng quá cao từ chính bản thân, gia đình và mọi người xung quanh đẩy các bạn đến những suy nghĩ tiêu cực”, ông Bình nói. Những năm học ở phổ thông, nhiều em xem vào ĐH là mục tiêu cao nhất, cao đến mức nếu không vào ĐH thì không sống nổi, sinh mạng không có giá trị bằng. Mà mục tiêu này của các em chủ yếu được xây dựng từ các áp lực gia đình, nhà trường, xã hội, đặc biệt là phía gia đình. Sự kỳ vọng và cả sự hy sinh của gia đình luôn là động lực cho con trẻ nhưng cũng là áp lực mà các em khó đối diện mỗi khi mục tiêu không thành. Cũng phải nhìn thẳng, các em đến cái chết, khủng hoảng tâm lý chưa hẳn là do nguyên nhân trượt ĐH. Hình như điều các em sợ hãi hơn là không biết phải đối diện với sự thất vọng của bố mẹ, mọi người xung quanh như thế nào. Lâu nay, các bài học giáo dục trong gia đình và nhà trường chú trọng dạy các em chiến thắng – nhất là chiến thắng về điểm số, thi cử. Lạ lùng là đi cùng với những bài học chiến thắng lại không trang bị cho trẻ sự mạnh mẽ, tính chủ động mà ngược lại dường như các em trẻ càng trở nên yếu đuối, bị động và thiếu trách nhiệm hơn. Làm sao để vượt qua cú sốc rớt đại học? Áp lực của gia đình, xã hội đối với việc con cái học hành thành tài hình thành từ lâu đời và không dễ thay đổi trong ngày một ngày hai. Và chính các em HS, có nhiều điều kiện tiếp cận với thông tin cần chủ động hơn trong việc xác định con đường cho mình để không tránh rơi vào ngõ cụt. Trả lời câu hỏi của nhiều HS “Làm sao để vượt qua cú sốc rớt đại học?” tại tọa đàm hướng nghiệp do Thành đoàn TPHCM tổ chức gần đây, TS Tâm lý Huỳnh Văn Sơn (ĐH Sư phạm TPHCM) đặt lại vấn đề “Tại sao lại phải sốc?”. “Các em chịu một sức ép lớn phải vào ĐH từ gia đình, xã hội. Nhưng phải xác định cho mình, có sức chơi thì có sức chịu, nếu không thì phải biết lượng sức mà chơi. Trước khi đăng ký thi, các em cần có sự lựa chọn trường thi phù hợp với đam mê, cân nhắc khả năng vượt vũ môn của mình và đặt ra các tình huống có thể xảy ra để tránh sốc tâm lý khi không đỗ. Tuy vậy, các em vẫn rất cần điểm tựa vững chắc, nhất là gia đình khi mọi việc không như ý”, TS Huỳnh Văn Sơn chia sẻ. Theo số liệu của Bộ Lao động Thương binh & Xã hội, Tổng cục thống kê và Tổ chức lao động quốc tế, trong quý 1/2014, cả nước có trên 162.000 người có trình độ ĐH trở lên thất nghiệp, lực lượng có trình độ cao đẳng thất nghiệp cũng chiếm một tỷ lệ không nhỏ (trên 6,8%). Cử nhân ĐH thuộc đối tượng thất nghiệp và có nguy cơ thất nghiệp rất cao chủ yếu do SV ra trường không đáp ứng được yêu cầu công việc thực tế vì kém chuyên môn, yếu kỹ năng. Để giải cứu mình, không ít cử nhân giấu bằng học trung cấp, học nghề để tăng cơ hội tìm kiếm việc làm. ThS Huỳnh Anh Bình nhấn mạnh, HS và phụ huynh cần nhìn thẳng vào thực tế đang diễn ra là đậu ĐH không đồng nghĩa với việc sẽ thành công. Ngày càng nhiều các bạn trẻ đậu ĐH, ra trường mà rồi thất nghiệp hoặc đi làm nhưng vẫn thất bại. Bạn có thể thi ĐH để thử sức mình nhưng đồng thời cần xác định cho mình những con đường khác, phải có trách nhiệm hơn với lựa chọn của mình. T.A |
